Habere Güven

Son Dakika Hızlı Haber ve Güncel Gelişmeler

Fosil ayak izleri: Bilinen en uzun tarih öncesi yolculuğun ardındaki büyüleyici hikaye

A+ | A-

Her ebeveyn bu duyguyu bilir. Çocuğunuz ağlıyor ve eve gitmek istiyor, onları rahatlatmak ve daha hızlı hareket etmek için kaldırıyorsunuz, uzun bir yürüyüşle kollarınız yoruldu – ama şimdi duramazsınız. 

Şimdi buna kaygan bir çamur yüzeyi ve çevrenizdeki bir dizi aç avcı ekleyin.

Fosil ayak izlerinin dünyadaki en uzun yolunun bize anlattığı hikaye budur. Quaternary Science Reviews’te yayınlanan yeni keşfimiz, New Mexico, ABD’deki White Sands Ulusal Parkı’ndan geliyor ve Ulusal Park Servisi personeli ile işbirliği içinde çalışan uluslararası bir ekip tarafından yapıldı .

Ayak izleri, son buzul çağının sonundan (yaklaşık 11.550 yıl önce) yaklaşık 13.000 yıl öncesine kadar uzanan, kelimenin tam anlamıyla yüzbinlerce ayak izini içeren, playa olarak bilinen kurumuş bir göl yatağında görüldü.

Bilinen diğer birçok ayak izi yolunun aksine, bu yolun uzunluğu – en az 1,5 km’den fazla – ve düzlüğü ile dikkat çekicidir. Bu kişi kendi yolundan sapmadı. Ancak daha da dikkat çekici olan şey, birkaç saat sonra tekrar kendi yollarını takip etmeleri.

Her parça bir hikaye anlatır: burada bir kayma, bir su birikintisinden kaçınmak için orada bir uzatma. Zemin ıslak ve çamurluydu ve yorucu bir hızla yürüyorlardı. Saniyede 1,7 metrenin üzerinde yürüdüklerini tahmin ediyoruz – rahat bir yürüme hızı düz ve kuru bir yüzeyde saniyede yaklaşık 1,2 ila 1,5 metredir. İzler oldukça küçüktür ve büyük olasılıkla bir kadın veya muhtemelen ergen bir erkek tarafından yapılmıştır.

Gizemli yolculuk

Dışarıya yolculuğun birkaç yerinde, taşıyıcı bir çocuğu belki kalçadan kalçaya ayarlamak için ya da bir an dinlenmek için yere indirirken yapılan bir dizi küçük çocuk izi vardır. Çocuk izlerinin boyutuna bakılırsa, bunlar yaklaşık iki yaşında veya biraz daha küçük bir yürümeye başlayan çocuk tarafından yapılmıştır. Çocuk dışarıya taşındı, ancak dönüşte değil.

Taşımanın kanıtını izler şeklinde görebiliriz. Yük nedeniyle daha geniştirler, genellikle karakteristik bir “muz şekli” ile morfolojide daha çeşitlidirler – ayağın dışa doğru dönmesinden kaynaklanan bir şey.

Eve doğru yolculuğun izlerinin şekli daha az çeşitlidir ve daha dar bir biçime sahiptir. Hatta iki yolculuk arasında yüzeyin muhtemelen biraz kuruduğunu ileri sürecek kadar ileri gidebiliriz.

Tehlikeli avcılar

Playa, soyu tükenmiş birçok buz devri hayvanına ev sahipliği yapıyordu, belki de insanlar tarafından nesli tükenmek üzere avlanmış, belki de değil. Bu hayvanların izleri, yolun yaşını belirlemeye yardımcı oldu.

Mamutların, dev tembel hayvanların, kılıç dişli kedilerin, korkunç kurtların, bizonların ve develerin izlerini bulduk. Biz, ayak izi delil üretilen bu hayvanların geçmişte nasıl avlanmış olabildiklerini görebiliyoruz. Dahası, henüz yayınlanmayan araştırmalar, dev tembel hayvan parkurlarında oluşan su birikintilerinde oynayan, mamut izleri arasında atlayan çocuklardan ve avcılık ve kasaplıktan bahsediyor.

Dışarıya ve dönüş yolculukları arasında, bir tembel hayvan ve bir mamut dışarıya giden yolu geçti. Dönüş yolculuğunun ayak izleri de bu hayvan izlerinden geçiyor.

Tembel izler, insan geçişinin farkındalığını gösterir. Hayvan patikaya yaklaşırken, tehlikenin farkındaydı, kokuyu yakalamak için arka ayakları üzerinde ayağa kalkmış gibi görünüyor – dört ayak üzerine düşüp uzaklaşmadan önce insan izlerini çevirip ayaklar altına alarak duraklıyor. 

Buna karşılık, büyük bir boğa tarafından yapılan bir alanda mamut izleri, büyük olasılıkla insanları fark etmeden, sapma olmaksızın insan yolunu geçiyor.

Pist, olağanüstü bir hikaye anlatıyor. Bu birey tek başına ve playada bir çocukla aceleyle hareket ederek ne yapıyordu? Açıkça sosyal organizasyonla konuşuyor, gidecekleri yeri biliyorlardı ve dostça bir karşılama alacaklarından emin oldular. Çocuk hasta mıydı? Yoksa annesine iade mi ediliyordu? Bir anne ve çocuğu hazırlıksız yakalayan bir yağmur fırtınası hızla mı geldi? Bilmemizin hiçbir yolu yok ve çok az kanıtımız olan spekülasyonlara yer vermek kolaydır.

Söyleyebileceğimiz şey, kadının muhtemelen o düşmanca manzaradan rahatsız olduğu, ancak yine de yolculuğa çıkmaya hazır olduğu. Öyleyse bir dahaki sefere, kollarınızda yorgun bir çocukla süpermarkette koşuşturduğunuzda, tarih öncesi ebeveynlerin bile bu duyguları paylaştığını unutmayın.

  1. Matthew Robert BennettProfessor of Environmental and Geographical Sciences, Bournemouth University
  2. Sally Christine ReynoldsPrincipal Academic in Hominin Palaeoecology, Bournemouth University