HDP Adana Milletvekili Tülay Hatimoğulları; "Saya emekçilerinin ücret artışını, çalışma sürelerinin azaltılmasını, işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin alınmasını, sigortalı çalışmalarını sağlamak üzerine Bakanlığınızın çalışmaları var mıdır?"

Tülay Hatimoğulları; “2 Ocak 2023 tarihinde, Adana’da saya emekçileri zam talebi ile iş bırakma eylemi başlatmıştır”.

HDP Adana Milletvekili Tülay Hatimoğulları, çok düşük ücretlerde çalışan saya işçilerinin taleplerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin'e cevaplanması istemi ile ilettiği soru önergesi ile Meclis gündemine taşıdı.

Hatimoğulları’nın konuyla ilgili önergesi ve açıklaması şu şekilde;

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI’NA

Aşağıdaki sorularımın, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin tarafından Anayasa’nın 98. ve TBMM İçtüzüğü’nün 96 ile 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 03.01.2023

2 Ocak 2023 tarihinde, Adana’da saya emekçileri zam talebi ile iş bırakma eylemi başlatmıştır. Saya işçileri doğal ya da yapay derilerle tekstil ürünlerinden kesilmiş parçaları makinelerle işleyerek ayakkabı modeline uygun hale getirmekte, ayakkabı üretimindeki emeğin yüzde 60’ı bu süreçte saya işçileri tarafından harcanmaktadır.

Yapılan basın açıklamasında Ayakkabı İmalatı Çalışanları Derneği Başkanı Mustafa Özay; “zam talepleri tüm atölyeler tarafından kabul edilene kadar grevi sürdüreceklerini ve 128 atölyede saya dikimi yapan 750-800 sayacının iş bıraktığını” söylemiştir. Atölyelerin, bir ayakkabıyı ortalama 240 liraya sattığını, kendilerinin 12-15 liraya ayakkabı diktiğini, bu fiyatlara göre en düşük saya fiyatının da 24 lira olması gerektiğini vurgulamıştır. Düşük fiyatlar yüzünden sektörde yeni sayacı yetişmediğini, alım gücünün eskisi gibi olmadığını söyleyen Özay, “Kauçuk taban 10 liradan 40 liraya yükseldiyse, her şey yüzde 500, yüzde 600 yükseldiyse; biz de sayacıların da yüzde 120 zam almadan çalışmamız mümkün değil” ifadelerini kullanmıştır.

Saya işçilerinin çoğunun sigortası olmadığını vurgulayan işçiler, günde 13 saat çalıştıklarını ve sayacılar olmazsa üretimin olmayacağını ifade etmiştir.

Bu bağlamda;

1. Saya emekçilerinin parça başı aldığı ücretlerin değişken ve çok düşük olması konusunda Bakanlığınız tarafından bir çalışma yapılacak mıdır?

KESK: İnsanca Yaşamaya Yetecek Ücret, Güvenceli Çalışma  İçin Ortak Mücadeleye Çağırıyoruz! KESK: İnsanca Yaşamaya Yetecek Ücret, Güvenceli Çalışma İçin Ortak Mücadeleye Çağırıyoruz!

2. Saya işçilerinin ücretlerine standart getirilmesi ve bunun denetlenmesi üzerine bir planlama söz konusu mudur?

3. Adana’daki saya işçilerinin iş bırakma eylemlerinden haberdar mısınız? Saya işçilerinin talepleri ile ilgili tarafınızca emekçilerle herhangi bir görüşme yapılmış mıdır?

4. Saya emekçilerinin ücret artışını, çalışma sürelerinin azaltılmasını, işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin alınmasını, sigortalı çalışmalarını sağlamak üzerine Bakanlığınızın çalışmaları var mıdır?

5. İşçilerin içinde bulunduğumuz ekonomik kriz koşullarında geçim maliyetlerini karşılayabilmek üzere istedikleri zammı alabilmeleri için Bakanlığınızca girişimde bulunulmuş mudur?

6. Saya emekçileri Türkiye genelinde ve şehir bazında parça başı ne kadar ücret almaktadır? Bu konuda veri çalışmanız var mıdır?

7. Saya işçilerinin meslek hastalıkları nelerdir? Bu hastalıkları önlemek adına Bakanlığınızın çalışmaları var mıdır?

8. Türkiye’de bulunan saya işçilerinin sayısı ne kadardır? Saya emekçilerinin şehirlere ve yaş grubuna göre dağılımı nedir?

9. Saya emekçilerinin sigortasız ve günde 13 saat çalışmalarını engellemek üzere çalışmalarınız var mıdır? Varsa nelerdir?