Bakanlığın açıklamasına göre operasyonlar, Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele (KOM) Başkanlığı ile Cumhuriyet başsavcılıklarının koordinasyonunda, il emniyet müdürlükleri tarafından yürütüldü.

Çalışmalar; Adana, Ankara, Balıkesir, Elazığ, Gaziantep, İstanbul, Kocaeli, Konya, Malatya, Muğla, Nevşehir, Rize, Şanlıurfa ve Van illerini kapsadı.

Silahlı örgüt ve silah ticaretine ilişkin suçlamalar

Açıklamada, şüphelilere yönelik suçlamaların suç işlemek amacıyla silahlı örgüt kurma, örgüte üye olma, tehdit ve cebir yoluyla haksız kazanç sağlama ile silah ve mühimmat ticareti üzerinden suç örgütlerine lojistik destek verme olduğu belirtildi.

Bu kapsamda toplam 195 şüpheli hakkında adli işlem yapıldığı bildirildi.

Çok sayıda silah ve mühimmat ele geçirildi

Operasyonlarda yapılan aramalarda şu silahların ele geçirildiği açıklandı:

• 41 tabanca,
• 16 av tüfeği,
• 5 kurusıkı tabanca,
• 2 uzun namlulu silah.

Ayrıca çok sayıda fişek, şarjör ve silah parçasına el konulduğu bildirildi.

Basın emekçilerine, sivil toplum kuruluşlarına, sendikalara, siyasi parti temsilcilerine ve Giresunlulara seslenen Giresun Eğitim Sen İşyeri Temsilcisi Yavuz Demirci, aradan geçen yılların yaşamını yitirenlerin anısını ve savundukları değerlere bağlılığı azaltmadığını belirtti.

Demirci, “Emek, barış ve demokrasi taleplerinde ısrarcıyız. Adalet istemeye devam ediyoruz” diyerek 10 Ekim’de katledilenlerin mücadelesini sürdürme kararlılığını dile getirdi.

“104 canımızı unutmadık, unutturmayacağız”

Demirci, 11 yıl önce Türkiye’nin dört bir yanından gelen insanların savaşa ve ölümlere karşı barışı, sömürüye karşı emeğin hakkını, baskıya karşı demokrasiyi savunmak için Ankara Garı önünde buluştuğunu hatırlattı.

DİSK, KESK, TMMOB ve TTB’nin ortak çağrısıyla düzenlenen mitinge katılanların, eşit ve özgür bir yaşam talebini yükseltmek için bir araya geldiğini belirten Demirci, IŞİD’in gerçekleştirdiği bombalı saldırıda yaşamını yitirenleri şu sözlerle andı:

“Yitirdiğimiz 104 arkadaşımızı, yoldaşımızı, canımızı unutmadık, unutmayacağız. Unutturmayacağız da…”

10 Ekim Katliamı’nın yalnızca bir asayiş olayı olarak değerlendirilemeyeceğini vurgulayan Demirci, saldırının kalıcı barışı, halkların kardeşliğini ve demokratik bir ülkede yaşama iradesini hedef aldığını ifade etti.

“Barış, adaletin ve kardeşçe yaşama iradesinin adıdır”

Katliamda yaşamını yitirenlerin barışın yalnızca silahların susması anlamına gelmediğini bildiğini söyleyen Demirci, onların savunduğu değerlerin bugün de yol gösterdiğini belirtti.

Demirci, “Barış; adaletin, eşitliğin, bir arada kardeşçe yaşama iradesinin adıydı” diyerek eşit yurttaşlık ve toplumsal adaletin barışın temel koşulları olduğunu vurguladı.

“Eşit yurttaşlığın ve toplumsal adaletin tesis edilmediği bir barış gerçek barış değildir” ifadelerini kullanan Demirci, açıklamasında “Hak, hukuk, adalet” talebini yineledi.

10 Ekim’de yaşamını yitirenlerin barış ısrarının takipçisi olduklarını belirten Demirci, silahların bırakılması ve çatışmaların durması yönündeki adımları ülkenin demokratik geleceği açısından önemsediklerini söyledi.

Kalıcı barış için sosyal adalet ve kapsayıcılık vurgusu

Demirci, çatışmaların sona ermesinin kalıcı barışın kurulması açısından önemli olduğunu ancak sürecin sosyal adalet ve demokratikleşmeyle birlikte ilerlemesi gerektiğini ifade etti.

“Evrensel, kalıcı bir barış sosyal adalet temeline dayanmalıdır” diyen Demirci, barışın yalnızca güvenlik meselesine indirgenemeyeceğini belirtti.

Barışı; eşitliğin, özgürlüğün ve evrensel hukukun öncelendiği bir demokratikleşme süreci olarak tanımlayan Demirci, bu sürecin toplumun bütün kesimlerini kapsaması ve onların iradesine dayanması gerektiğini vurguladı.

“Karanlığa teslim olmayacağız”

10 Ekim’de katledilenlerin barış, demokrasi, eşit yurttaşlık, düşünce ve ifade özgürlüğü için Ankara’da bulunduğunu hatırlatan Demirci, bugün de aynı değerleri savunduklarını söyledi.

“Bizler de şimdi onların düşündüklerini ve savunduklarını savunmak ve canlarımızı anmak için burada aynı mücadeleyi veriyoruz” diyen Demirci, “Karanlığa teslim olmayacağız” mesajını verdi.

Katliamın, barış çağrısının güçlü biçimde yükseldiği kitlesel ve demokratik bir eylem sırasında gerçekleştirilmesinin tesadüf olmadığını savunan Demirci, saldırıyı “emekçilerin barış ve demokrasi talebini susturma girişimi” olarak nitelendirdi.

Yoksullaşma ve demokratik haklara yönelik baskılara tepki

Açıklamasında emekçilerin ve emeklilerin yaşam koşullarına da değinen Demirci, halkın hızla yoksullaştığını ve gelir dağılımındaki adaletsizliğin arttığını belirtti.

Geçim koşulları ağırlaşırken itiraz edenlerin yaftalandığını ve düşmanlaştırıldığını söyleyen Demirci, 10 Ekim’de katledilenlerin demokrasi talebinin bugün daha güncel ve acil olduğunu vurguladı.

İktidarın toplumsal rıza üretemediği için baskıyı artırdığını savunan Demirci; siyasetçilerin, gazetecilerin ve öğrencilerin tutuklanmasını, belediyelere kayyum atanmasını ve muhalif kesimlere yönelik baskıları eleştirdi.

Sendikal faaliyetlerin, basın açıklamalarının ve sosyal medya paylaşımlarının suçlama konusu yapılmasına da tepki gösteren Demirci, grev yasakları ve üniversitelere yönelik baskıların demokratik yaşamı daralttığını ifade etti.

“Demokrasi sandığa indirgenemez”

Demokrasinin yalnızca seçimlerden ibaret olmadığını belirten Demirci, eşitliğin, özgürlüğün, evrensel hukuk kurallarının ve itiraz hakkının demokratik bir toplumun vazgeçilmez unsurları olduğunu söyledi.

Seçme hakkına yönelik müdahaleleri de eleştiren Demirci, açıklamasında bir araya gelmelerinin gerekçesini şu sözlerle ifade etti:

“Adalet için toplandık. Eşitlik, barış ve demokrasi için toplandık.”

“İhmali bulunanların da yargılanmasını istiyoruz”

Katliama ilişkin adalet arayışının 11 yıldır sürdüğünü belirten Demirci, bazı tutuklamalar yapılmış olmasına rağmen bütün sorumluların hesap vermesi talebinin karşılanmadığını savundu.

Katliamın “göz göre göre geldiğini” söyleyen Demirci, saldırı öncesindeki istihbarat bilgilerine rağmen önlem almayanların ve katliama giden süreçte ihmali bulunanların sorumluluğunun araştırılması gerektiğini ifade etti.

Demirci, “Tüm istihbarat bilgilerine rağmen önlem almayanların, bürokratik ihmallerin faillerinin, katliama giden yolda denetimsizlik ve sorumsuzluk sahiplerinin de yargılanmasını istiyoruz” dedi.

“10 Ekim davasında adalet sağlanamamıştır” değerlendirmesinde bulunan Demirci, devletin hukuki süreçlerde kendi sorumluluğunu reddeden bir tutum sergilediğini ileri sürdü.

Bu yaklaşımın gelecekte hak arama mücadelelerine katılacak yurttaşların güvenliği açısından da kaygı yarattığını belirten Demirci, sorumlulukların açığa çıkarılmasının önemine dikkat çekti.

“Anıları önünde saygıyla eğiliyoruz”

Açıklamasının sonunda yaşamını yitirenlerin anısına sahip çıkma kararlılığını yineleyen Demirci, aradan geçen 11 yıla rağmen emek, barış ve demokrasi mücadelesini büyütmeye devam edeceklerini söyledi.

“11 yılın ardından kaybettiklerimizin anısı önünde saygıyla eğiliyoruz. Uğruna can verdikleri emek, barış ve demokrasi mücadelesini büyütme kararlılığımızı bir kez daha ilan ediyoruz” diyen Demirci, adalet talebinden vazgeçmeyeceklerini vurguladı.

Demirci, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

“Katliamın tüm sorumlularının açığa çıkarılması ve ihmali olan tüm kamu görevlilerinin yargılanması için yürüttüğümüz adalet mücadelesinden asla vazgeçmiyoruz. Emeğin, barışın ve demokrasinin egemen olduğu bir Türkiye’yi mutlaka kuracağız. Yaşasın emek, barış ve demokrasi mücadelemiz!”

Ankara Garı önünde 10 Ekim 2015’te IŞİD’in gerçekleştirdiği bombalı saldırıda yaşamını yitiren 104 kişi, katliamın 11. yılında Adana’da gözyaşları, karanfiller ve barış sloganlarıyla anıldı. Uğur Mumcu Meydanı’nda bir araya gelen Emek ve Demokrasi Güçleri, basın açıklamasının ardından Seyhan Belediyesi Barış Anıtı’na yürüdü.

Anma töreninde yaşamını yitiren Dilan Sarıkaya’nın annesi Nesligül Sarıkaya ve babası İzzet Sarıkaya da söz aldı. Yıllardır dinmeyen acının ve adalet arayışının buluştuğu anmada, “Emek, barış, demokrasi talebinde ısrarcıyız, adalet istemeye devam ediyoruz” mesajı verildi.

Ankara Garı önünde 10 Ekim 2015 tarihinde düzenlenen Emek, Barış ve Demokrasi Mitingi'ne yönelik gerçekleştirilen ve 104 kişinin yaşamını yitirdiği, 500'den fazla kişinin yaralandığı katliamın üzerinden 11 yıl geçti. Ancak aradan geçen yıllar, yaşamını yitirenlerin ailelerinin acısını da geride kalanların adalet arayışını da sona erdirmedi.

Adana'da Emek ve Demokrasi Güçleri, katliamın 11. yıl dönümünde yaşamını yitirenleri anmak, barış taleplerini yinelemek ve sorumluların ortaya çıkarılması için yürütülen adalet mücadelesini sürdürmek amacıyla bir araya geldi.

Uğur Mumcu Meydanı'nda başlayan anma, Seyhan Belediyesi Barış Anıtı önünde yapılan konuşmalar ve anıta bırakılan çiçeklerle sona erdi.

Uğur Mumcu Meydanı’nda 104 kişi için saygı duruşu

Adana Emek ve Demokrasi Güçleri'nin çağrısıyla Uğur Mumcu Meydanı'nda toplanan yurttaşlar, sendika ve demokratik kitle örgütlerinin temsilcileri, 10 Ekim 2015'te Ankara Garı önünde yaşamını yitirenleri saygı duruşuyla andı.

Anmada, 11 yıl önce barış talebiyle Ankara'ya giden ve bir daha evlerine dönemeyen 104 kişinin anısı yaşatılırken, katliamın tüm yönleriyle aydınlatılması ve adaletin sağlanması istendi.

Saygı duruşunun ardından DİSK, KESK, TMMOB, TTB ve 10 Ekim Barış Derneği'nin ortak açıklamasını KESK Dönem Sözcüsü ve Büro Emekçileri Sendikası (BES) Adana Şube Başkanı Ali Duran okudu.

Ali Duran: “Acımız ilk günkü kadar taze, öfkemiz ilk günkü kadar diri”

Ali Duran, açıklamasına 11 yıl önce Ankara Garı önünde neden bir araya gelindiğini hatırlatarak başladı.

10 Ekim 2015'te Türkiye'nin dört bir yanından binlerce kişinin savaşa karşı barışı, sömürüye karşı emeğin hakkını ve baskıya karşı demokrasiyi savunmak için Ankara'ya geldiğini belirten Duran, şunları söyledi:

“11 yıl önce, 10 Ekim 2015'te bu ülkenin dört bir yanından; savaşa karşı barışı, sömürüye karşı emeğimizin hakkını, baskıya karşı demokrasiyi savunmak için Ankara Garı önünde buluştuk. DİSK, KESK, TMMOB ve TTB olarak çağrısını yaptığımız Emek, Barış ve Demokrasi Mitingi için bir aradaydık. IŞİD'in gerçekleştirdiği çifte bombalı saldırı sonucunda 104 arkadaşımızı, yoldaşımızı, canımızı yitirdik. 500'den fazla arkadaşımız yaralandı. Aradan 11 yıl geçti; acımız ilk günkü kadar taze, öfkemiz ilk günkü kadar diri.”

Katliamın yalnızca o gün Ankara'da bulunanlara değil, Türkiye'de barış, eşitlik, özgürlük ve demokrasi isteyen herkese yönelik bir saldırı olduğunu vurgulayan Duran, yaşamını yitirenlerin savunduğu değerlerin bugün de güncelliğini koruduğunu ifade etti.

“Barış yalnızca silahların susması değildir”

10 Ekim'de yaşamını yitirenlerin savaşa karşı barışın sesini yükseltmek için Ankara'da bulunduğunu belirten Duran, barışın yalnızca çatışmaların sona ermesiyle sağlanamayacağını söyledi.

Duran, “Onlar biliyordu ki barış, yalnızca silahların sustuğu bir çatışmasızlık hâli değildir; adaletin, eşitliğin ve bir arada kardeşçe yaşama iradesinin adıdır. Demokrasinin, eşit yurttaşlığın ve toplumsal adaletin tesis edilmediği bir barış, eksik ve kırılgan bir barıştır. Bizler, 10 Ekim'de yitirdiğimiz canların barış ısrarının takipçisiyiz” dedi.

Türkiye'nin uzun yıllardır devam eden çatışmaların sona erdirilmesi açısından tarihsel bir süreçten geçtiğine dikkat çeken Duran, silahların bırakılması ve çatışmaların durdurulmasına yönelik adımların demokratik gelecek açısından önemli olduğunu belirtti.

Ancak kalıcı barışın sosyal adalet, demokratik haklar ve eşit yurttaşlık temelinde kurulabileceğini vurguladı.

Uluslararası Çalışma Örgütü'nün “Evrensel ve kalıcı bir barış ancak sosyal adalet temeline dayanır” ilkesini hatırlatan Duran, Kürt sorununun çözümüne de değindi.

Duran, Kürt sorunu özelinde kalıcı barışın inkâr ve güvenlik politikalarıyla değil, demokratik siyaset, eşit yurttaşlık ve temel haklar çerçevesinde mümkün olduğunu söyledi.

Barışın yalnızca bir güvenlik meselesi olarak ele alınamayacağını belirten Duran, sürecin toplumun bütün kesimlerini kapsaması gerektiğini ifade ederek, eşit, özgür ve kardeşçe bir yaşam için mücadeleyi sürdüreceklerini dile getirdi.

“10 Ekim’de katledilenler demokrasi için oradaydı”

Ortak açıklamanın devamında Türkiye'deki demokrasi ve temel haklar alanındaki gelişmelere de değinildi.

Ali Duran, 10 Ekim'de yaşamını yitirenlerin düşünce ve ifade özgürlüğünü, örgütlenme ve toplanma hakkını, farklı kimlik ve inançların eşit yurttaşlar olarak bir arada yaşamasını savunduğunu belirtti.

Katliamın, barış çağrısının en güçlü biçimde yükseldiği kitlesel ve demokratik bir eylem sırasında gerçekleştiğini hatırlatan Duran, saldırının emekçilerin barış ve demokrasi taleplerini susturmayı hedeflediğini ifade etti.

Türkiye'de yoksulluğun derinleştiğini, gelir dağılımındaki eşitsizliğin büyüdüğünü ve emekçilerin yaşam koşullarının ağırlaştığını söyleyen Duran, demokratik hakların kullanılmasına yönelik baskıları eleştirdi.

Kayyum uygulamaları, seçilmiş belediye başkanlarının görevden alınması ve tutuklanması, gazeteciler ve siyasetçiler hakkında yürütülen adli süreçler, grev yasakları ve dijital sansür uygulamalarının demokratik yaşamı daralttığını savundu.

Kadınların, gençlerin, LGBTİ+ bireylerin ve farklı kimliklerin ayrımcılık ve baskılarla karşı karşıya bırakıldığını belirten Duran, demokrasinin yalnızca seçimlerden ibaret olmadığını vurguladı.

Duran, demokratik bir toplumun insanların özgürce konuşabildiği, örgütlenebildiği, itiraz edebildiği ve farklı kimlikleriyle eşit biçimde yaşayabildiği bir düzen olduğunu söyledi.

“11 yıldır adalet arıyoruz, gerçek sorumlular yargılanmadı”

Açıklamanın en önemli başlıklarından biri de 10 Ekim Katliamı'na ilişkin devam eden adalet arayışı oldu.

Ali Duran, aradan geçen 11 yıla rağmen katliamın bütün sorumlularının ortaya çıkarılmadığını savundu.

Yargılama süreçlerinde bazı faillerin cezalandırıldığını ancak saldırının önlenememesindeki kamu sorumluluğunun yeterince aydınlatılmadığını belirten Duran, şu ifadeleri kullandı:

“10 Ekim Katliamının ardından 11 yıldır adalet arıyoruz. Yargılama süreçlerinde faillerin bir kısmı cezalandırılmış olsa da bu katliamın arkasındaki asıl sorumlular korunmaktadır. Katliam göz göre göre gelmiştir. Tüm istihbarat bilgilerine rağmen önlem almayanlar, güvenlik bürokrasisindeki ihmaller, katliama giden yoldaki denetimsizlik ve sorumsuzluklar ortaya çıkarılmamıştır. Gerçek sorumlular yargılanmamıştır. Bu nedenle vicdanlar rahat değildir. 10 Ekim davasında adalet sağlanmamıştır.”

Duran, devletin katliamın ardından idari, siyasi ve hukuki süreçlerde kendi kusurunu ve sorumluluğunu reddettiğini ileri sürdü.

Bu yaklaşımın yalnızca geçmişe ilişkin olmadığını, gelecekte demokratik eylemlere katılacak yurttaşların can güvenliği açısından da ciddi kaygılar doğurduğunu belirtti.

Başkentte izinleri alınmış bir mitingde 104 insanın yaşamını yitirmesinin bütün yönleriyle aydınlatılmasının devletin sorumluluğu olduğunu vurgulayan Duran, ihmali bulunan kamu görevlilerinin yargılanması gerektiğini söyledi.

“10 Ekim’i unutmadık, unutturmayacağız”

Ortak açıklamanın sonunda, yaşamını yitirenlerin anısına ve savundukları değerlere sahip çıkma kararlılığı yinelendi.

Duran, barışın yalnızca bir slogan değil, eşit ve özgür biçimde bir arada yaşama iradesi olduğunu belirterek şöyle konuştu:

“11 yılın ardından kaybettiklerimizin anısı önünde saygıyla eğiliyoruz. Uğruna can verdikleri emek, barış ve demokrasi mücadelesini büyütme kararlılığımızı bir kez daha ilan ediyoruz.”

Katliamın bütün sorumlularının açığa çıkarılması ve ihmali bulunan kamu görevlilerinin yargılanması için adalet mücadelesinden vazgeçmeyeceklerini belirten Duran, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:

“Emeğin, barışın ve demokrasinin egemen olduğu bir Türkiye'yi mutlaka kuracağız. Yaşasın Emek, Barış ve Demokrasi Mücadelemiz!”

Uğur Mumcu Meydanı’ndan Barış Anıtı’na yürüdüler

Uğur Mumcu Meydanı'ndaki saygı duruşu ve ortak basın açıklamasının ardından anmaya katılanlar, Seyhan Belediyesi Barış Anıtı'na doğru yürüyüşe geçti.

Sloganlar eşliğinde gerçekleştirilen yürüyüşte, 10 Ekim'de yaşamını yitirenler anılırken barış ve adalet talepleri bir kez daha dile getirildi.

11 yıl önce Ankara Garı önünde barış için bir araya gelenlerin anısı, bu kez Adana sokaklarında yaşatıldı.

Yürüyüşün ardından Barış Anıtı önünde toplanan kitle, yaşamını yitirenlerin ailelerini ve demokratik kitle örgütlerinin temsilcilerini dinledi.

Anmanın bu bölümünde, 10 Ekim'in yalnızca geçmişte yaşanan bir katliam olmadığı, geride kalan ailelerin hayatında her gün yeniden hissedilen bir kayıp olduğu duygusu öne çıktı.

Barış Anıtı önünde Dilan Sarıkaya’nın annesi ve babası konuştu

Barış Anıtı önündeki anmanın en anlamlı bölümlerinden biri, 10 Ekim Katliamı'nda yaşamını yitiren Dilan Sarıkaya'nın annesi Nesligül Sarıkaya ve babası İzzet Sarıkaya'nın söz alması oldu.

Nesligül ve İzzet Sarıkaya, 11 yıl önce Ankara'da yitirdikleri kızlarının anısının yaşatıldığı buluşmada, yaşamını yitirenlerin aileleri adına konuştu.

Bir anne ve babanın 11 yıldır taşıdığı evlat acısı, anmanın barış ve adalet talepleriyle birleşti.

Takvimler değişse de 10 Ekim, çocuklarını, eşlerini, kardeşlerini ve arkadaşlarını kaybeden aileler için geçmişte kalmış bir tarih değil. Ankara Garı önünde yarım kalan hayatların, kurulamayan sofraların, bir daha duyulamayan seslerin ve gerçekleşemeyen hayallerin acısı, aradan geçen yıllara rağmen varlığını koruyor.

Dilan Sarıkaya'nın anne ve babasının Barış Anıtı önünde söz alması, 10 Ekim'in unutulmaması ve adalet arayışının sürdürülmesi bakımından anmanın önemli anlarından biri oldu.

Adana Halkevi adına Yasin Aytaç söz aldı

Nesligül ve İzzet Sarıkaya'nın ardından Adana Halkevi adına Yasin Aytaç konuşma gerçekleştirdi.

Aytaç'ın söz aldığı anmada, 10 Ekim'de yaşamını yitirenlerin anısına sahip çıkılması ve emek, barış, demokrasi mücadelesinin sürdürülmesi yönündeki ortak irade öne çıktı.

Avukat Tugay Bek de anmada konuştu

Adana Halkevi adına yapılan konuşmanın ardından Avukat Tugay Bek söz aldı.

Bek'in de katıldığı anma konuşmaları, 10 Ekim Katliamı'nın 11. yılında devam eden adalet arayışının Barış Anıtı önünde bir kez daha dile getirildiği buluşmanın parçası oldu.

İHD Adana Şube Başkanı Yasemin Dora Şeker konuştu

Barış Anıtı önündeki konuşmaların son bölümünde İnsan Hakları Derneği (İHD) Adana Şube Başkanı Avukat Yasemin Dora Şeker söz aldı.

İnsan hakları savunucularının da katıldığı anmada, yaşam hakkının korunması, katliamın bütün yönleriyle aydınlatılması ve sorumluların hesap vermesi talepleri ortak açıklamanın temel mesajları arasında yer aldı.

Barış Anıtı’na çiçekler bırakıldı: 11 yıldır aynı söz, aynı kararlılık

Konuşmaların ardından anmaya katılanlar, 10 Ekim 2015'te Ankara Garı önünde yaşamını yitirenlerin anısına Seyhan Belediyesi Barış Anıtı'na çiçekler bıraktı.

Her çiçek, 11 yıl önce yarım kalan bir hayatın, geride kalan bir ailenin ve unutulmayan bir ismin anısına bırakıldı.

Ankara'ya barış talebiyle giden 104 kişinin anısı, Adana'da bir kez daha yaşatıldı. Ailelerin acısı, emek ve demokrasi güçlerinin dayanışması ve adalet çağrısıyla buluştu.

Adana'da Uğur Mumcu Meydanı'nda başlayan ve Barış Anıtı önünde sona eren anma, 10 Ekim'in 11. yılında da aynı kararlılığın sürdüğünü gösterdi:

“Emek, barış, demokrasi talebinde ısrarcıyız. Adalet istemeye devam ediyoruz. 10 Ekim'i unutmadık, unutturmayacağız!”

Mersin Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı bünyesinde istihdam edilecek 50 itfaiye eri için yürütülen personel alım sürecinde yazılı test sınavı, itfaiye aracı sürüş parkuru ve spor parkurundan oluşan sınav etapları tamamlandı. Toplam 250 adayın katıldığı alım sürecinde adayların mesleki bilgileri, sürüş becerileri ve fiziksel yeterlilikleri değerlendirildi. Zorlu bir parkuru başarıyla tamamlayan 50 kişi ise Mersin Büyükşehir İtfaiyesi’ne katılacak.

Mersin Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı bünyesinde istihdam edilecek 50 itfaiye eri için yürütülen personel alım sürecinde yazılı test sınavı, itfaiye aracı sürüş parkuru ve spor parkurundan oluşan sınav etapları tamamlandı. Toplam 250 adayın katıldığı alım sürecinde adayların mesleki bilgileri, sürüş becerileri ve fiziksel yeterlilikleri değerlendirildi. Mülakat yapılmadan, belirlenen sınav kriterleri ve puanlama sistemi üzerinden yürütülen alım sürecinde liyakat ve objektif değerlendirme ilkeleri ön plana çıktı. KPSS puanı, yazılı test sınavı, itfaiye aracı sürüş parkuru ve spor parkurundan oluşan 4 aşamalı değerlendirmeyle adayların başarı düzeyleri ölçüldü.

250 aday itfaiye eri olmak için yarıştı

Toplamda 250 aday 50 itfaiye eri alımı için kıyasıya mücadele etti. Adayların 225’i erkek, 25’i ise kadınlardan oluştu. Uygulamalı sınavlar öncesinde adaylara sınav etapları ve parkurlarda yer alan istasyonlar tanıtıldı ve uygulama süreci hakkında bilgi verildi. Bilgilendirmelerin ardından uygulamalı sınavlar sınav komisyonunun gözetiminde gerçekleştirildi. Adayların sürüş becerilerinin değerlendirilmesinin ardından fiziksel yeterlilikleri sınavı da yapıldı. Günde 30 adayın katılımıyla 10 gün boyunca sürdürülen uygulamalı sınavlarda adayların performansları, belirlenen değerlendirme kriterleri çerçevesinde ölçüldü. 4 aşamanın puan ortalamasına göre yapılacak sıralama sonucunda en yüksek puanı alan 50 aday asil, sonraki 50 aday ise yedek olarak belirlenecek.

Bayraktar: “İtfaiye bir ilin olmazsa olmazı; Dolayısıyla donanımlı, bilgili ve becerikli olmaları gerekiyor”

Alımların şeffaf bir şekilde yapıldığını kaydeden Mersin Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Sinan Bayraktar, sözlü mülakata yapılmadığını dikkat çekerek en iyi puanı alanların kadroya dâhil edildiğini söyledi. Bu yıl için 50 er alımı olacağını kaydeden Bayraktar, “Alıma devam edeceğiz. Adaylarımız gerçekten iyi hazırlanmışlar ve biz en iyilerini seçiyoruz. İtfaiye bir ilin olmazsa olmazı. Her türlü felakete, yangına, depreme gönderiyoruz. Dolayısıyla bunların çok donanımlı, çok bilgili ve becerikli olmaları gerekiyor” dedi. İtfaiye mesleğinin çok zorlu olduğuna dikkat çeken Bayraktar, “Parkurumuz Mersin Üniversitesi’yle birlikte bilimsel olarak hazırlandı. Dolayısıyla biz hem fiziksel hem bilgi beceri kapsamında seçim yapabileceğimiz bir sınav oluşturduk. Ayrıca C sınıfı ehliyet de istiyoruz. Öğleden önce direksiyon sınavına öğleden sonra da parkura aldık. İçlerinden gerçekten alnının teriyle, bilgisi, becerisiyle ön plana çıkan 50 tane itfaiye erimizi kadrolarımıza kazandırmış olacağız” sözlerine yer verdi.

“Alımlarımız devam edecek”

Mersin Büyükşehir İtfaiyesi’nin Türkiye standartlarında iyi bir noktada olduğunu söyleyen Bayraktar, “Hem eğitim açısından hem teknik kapasitesi açısından iyi bir seviyedeyiz. Bunu daha da artırmak istiyoruz. Bu kapsamda hem teknolojik alımlarımız devam ediyor hem de personel alımımız devam ediyor. Önümüzdeki yıllarda da bakanlığımızdan tekrar talep edeceğiz, uygun görüldüğü takdirde tekrar itfaiye alımını gerçekleştireceğiz. Mersin için büyük bir kazanım. Biliyorsunuz Mersin çok önemli bir şehir; bir ucunda nükleer santral var, bir ucunda yaklaşık 1,5 milyon tonluk akaryakıt depolama tesisleri var. Bu yüzden çok güçlü, hazırlıklı ve donanımlı olunması gerekiyor. Biz bu durumu sağlamaya çalışıyoruz” diyerek, Mersin’in daha da güvenli bir hale geleceğini ifade etti.

Adaylar daha güvenli bir Mersin ve Türkiye için kıyasıya yarıştı

Malatya’dan sınav için geldiğini söyleyen Hasari Yolcu, “Parkur itfaiye şartlarına göre biraz zor ama kondüksiyonu olan herkes gayet rahatlıkla yapabilir. Stresli ve fiziksel olarak zorlu bir sınav süreci ama işin sonunda her şeye değer. Kamera eşliğinde bütün sınav süreci çekildi ve komisyon üyeleri de izledi. Her şey şeffaf oldu” dedi. Kendisinin bir depremzede olduğunu ve zorlu bir parkur olmasının çok önemli olduğunu söyleyen Yolcu, “Bir depremzede olarak itfaiyecilerin ve diğer tüm ekiplerin zorluklarını bildiğim için parkurun fiziksel olarak iyi olduğunu düşünüyorum. Hızlı bir şekilde daha çok alımların olmasını da bekliyoruz” diye konuştu.

Çok heyecanlı ve stresli bir sınav süreci geçirdiğini söyleyen Nagehan Çetinkaya, “Bu zorlu süreçte herkese başarılar dilerim. Genel olarak parkur biraz zorlu. Kolay görünüyor ama cidden çok zor, çalışan yapıyor. Sınav süreci çok şeffaftı. Böyle bir parkurdan güzel bir sonuçla çıkan kişiye canımı emanet edebileceğimi düşünüyorum” diyerek, sürece katkı sunan herkese teşekkür etti.

Konya’dan sınava gelen ve ilk kez Mersin’i gören Muhammed Kayadelen, kenti çok sevdiğini söyledi. Sınav sürecinin şeffaf olduğunu ve eleyerek ilerlediklerini söyleyen Kayadelen, “En zorlu parkur Mersin’de diye duydum. Sıcak bir memleket için zorlayıcı parkur gerekiyordu, o yüzden zorlu bir parkur şart. Orman yangınları sürekli olduğu için ve havada çok sıcak olduğu için zorlayıcı parkurun da olması gerekiyordu. Mersin Büyükşehir Belediyesi de hak edenleri alıyor” dedi.

Mut’tan sınava gelen Ali Çetin, zorlu bir sınav süreci geçirdiğini söyledi. Sürecin tamamen şeffaf ilerletildiğini söyleyen Çetin, “Kendi emeğimizle alacağımız bir sınav. Bu kadar zorlu parkuru başarıp kazanmak çok güzel bir his, itfaiyeye de yakışan bir parkur. Böyle bir parkurda hız ve özellikle nefes kontrolü çok önemli. Mersin artık daha güvenli bir hale geliyor” ifadelerini kullandı.

Aileler çocuklarını heyecanla takip etti

Tarsus’tan kızı sınava katılan veli Muhsin Çetinkaya, “İtfaiye personelleri adaletli ve düzenli bir şekilde sınavı yürütüyorlar. Güzel bir parkur hazırlamışlar. Parkurda güzel bir performans yapmalarını sağlıyorlar. Belediye başkanımıza ve itfaiye personellerine teşekkür ederim. Canımızı gençlerimize emanet edeceğiz. Mersin artık daha güvenli” diye konuştu.

Oğlu sınava katılan veli Nurcan Çamcı, şeffaf ve liyakatli bir süreç yaşandığını söyleyerek, “Çok güzel ilgilendiler, teknikleri anlattılar. Umarım kimsenin emeği boşa gitmez. Mersin İtfaiyesi güvendiğim bir itfaiyeydi. Gerçekten başarılılar. Mersin Büyükşehir İtfaiyesi Mersinlilere güven veriyor” dedi.

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına yazılı soru önergesi veren Coşar, ücretlerin yasal dayanağının açıklanmasını ve uygulamanın kaldırılması için adım atılmasını talep etti.

Otopark tarifesini Meclis gündemine taşıdı

Coşar, önergesinde Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’nde yüksek otopark ücretleri alındığına ilişkin haberlerin yerel basına ve kamuoyuna yansıdığını belirtti.

Coşar’ın aktardığı tarifeye göre otopark ücretleri şöyle:

• 30 dakika–1 saat: 100 TL
• 1–3 saat: 170 TL
• 3–6 saat: 250 TL
• 6–12 saat: 300 TL
• 12–24 saat: 350 TL

Haftalık tedavi süreci bulunan hastalar için otopark maliyetinin 1.800 TL’yi bulabildiğini ifade eden Coşar, sağlık hizmetine erişmek amacıyla yapılan ziyaretlerin ek bir gider oluşturduğuna dikkat çekti.

“Her giriş çıkışta yeniden ödeme yapılıyor”

Coşar, polikliniklerde muayene sırası bekleyen, tetkik ve tahlil yaptıran ya da sonuç işlemlerini takip eden yurttaşların hastanede saatlerce kalmak zorunda olduğunu belirtti. Uzun süreli tedavilerde ise hasta yakınlarının günler boyunca hastaneye gidip geldiğini, her ziyarette karşılaştıkları ücretlerin toplam yükü artırdığını ifade etti.

Hastane içerisindeki transit geçişin ücretsiz olduğunun belirtildiğini aktaran Coşar, buna karşın üniversite yerleşkesinden hastane yönüne araçla giriş yapanlardan da 100 TL istendiğine ilişkin bilgileri önergesine taşıdı.

“Kamusal sağlık hizmeti ulaşılabilir olmalı”

Tüketici örgütlerinin değerlendirmelerine de atıfta bulunan Coşar, tedavi amacıyla hastaneye gelen yurttaşlardan otopark ücreti alınmasının kamu hizmeti ilkesi ve ilgili mevzuatla bağdaşmadığını savundu.

Ekonomik kriz ve alım gücündeki düşüşün yurttaşların bütçesini zorladığını belirten Coşar, sağlık hizmetine erişim sırasında ortaya çıkan ilave giderlerin bu yükü artırdığını vurguladı.

Coşar, “Kamusal sağlık kurumlarında vatandaşın finansal bir külfetle karşı karşıya bırakılması kabul edilemez” ifadelerini kullanarak kamusal sağlık hizmetlerinin temel amacının nitelikli ve ulaşılabilir sağlık hizmeti sunmak olduğunu hatırlattı.

Diğer kamu hastaneleriyle ücret farkını sordu

Coşar, Antalya’daki diğer kamu hastanelerinde otopark hizmetinin ücretsiz olduğunu belirterek Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’ndeki ücretli uygulamanın gerekçesinin açıklanmasını istedi.

Muayene, tetkik ve yatış işlemleri nedeniyle uzun süre beklemek zorunda kalan yurttaşlar için otoparkın ilk birkaç saat boyunca veya tedavi süresince ücretsiz sunulmasına yönelik bir çalışma bulunup bulunmadığını da sordu.

Sağlık Bakanlığına altı soru

Aliye Coşar, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’ndan şu soruların yanıtlanmasını istedi:

1. Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’nde hasta ve hasta yakınlarından alınan otopark ücretlerinin yasal dayanağı nedir?

2. Sağlık Bakanlığına bağlı ve üniversitelere entegre kamu hastanelerinde otopark hizmetlerinin ücretsiz sunulmasına veya ücret tarifelerinin sınırlandırılmasına ilişkin yürürlükte bir mevzuat ya da yönetmelik bulunuyor mu?

3. Antalya’daki diğer kamu hastanelerinde otopark ücretsizken Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’ndeki ücretli uygulamanın gerekçesi nedir?

4. Muayene, tetkik ve yatış süreçlerinde uzun süre bekleyen yurttaşların ekonomik yükünü azaltmak için otoparkların ilk birkaç saat veya tedavi süresince ücretsiz olması yönünde bir çalışma var mı?

5. Hastanede alınan giriş veya otopark ücretlerinin kaldırılması için Bakanlık tarafından talimat verilecek mi?

6. Ücret tahsilatının mevzuata uygunluğu, olası iadeler ve uygulamanın sonlandırılması konusunda bir inceleme ya da soruşturma başlatıldı mı?

Haberde, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının öneriye olumlu yaklaştığı aktarıldı. Ancak uygulanması istenen barajın sayısal sınırı ve kapsamı açıklanmadı.

Birleşik Kamu-İş: Örgütlenme hakkı sınırlandırılamaz

Birleşik Kamu-İş Genel Başkanı Orhan Yıldırım, toplantıda baraj önerisine karşı çıktıklarını belirtti. Yıldırım, sendika kurma hakkının engellenemeyeceğini ve böyle bir koşulun örgütlenme özgürlüğünü kısıtlayacağını ifade etti.

Yıldırım’ın aktarımına göre, iki konfederasyon aidatların promosyon olarak dağıtılmasını da eleştirdi. Yıldırım ise sendika aidatlarının üyeler tarafından karşılanması gerektiğini savundu.

Birleşik Kamu-İş, toplantıda grev hakkı, toplu sözleşme görüşmelerine ayrılan sürenin artırılması ve hakem sürecine ilişkin taleplerini de gündeme getirdi.

Hür-Sen: Çalışanların tercihleri daraltılmamalı

Hür-Sen Genel Başkanı Levent Kuruoğlu, önerinin belirli sendikaları avantajlı duruma getirebileceğini, çalışanların tercihlerini sınırlayabileceğini söyledi. Sendikaların konumlarını korumak yerine kamu çalışanlarının desteğini kazanması gerektiğini vurguladı.

Tartışmanın merkezinde sendikal çoğulculuk var

Baraj tartışması, sendikaların üye sayısının ötesinde, kamu çalışanlarının farklı taleplerini hangi örgütler aracılığıyla dile getirebileceği sorusunu da gündeme taşıyor.

Sendikal çoğulculuk; çalışanların mesleki ihtiyaçlarına, çalışma koşullarına ve temsil anlayışlarına uygun örgütleri seçebilmesi bakımından önem taşıyor. Yeni kurulan bir sendikanın başlangıçta sınırlı üyeye sahip olması, zaman içinde daha geniş bir çalışan kesimine ulaşamayacağı anlamına gelmiyor.

Bu nedenle sendikaların faaliyetlerini sürdürmesine ilişkin yükümlülüklerle, çalışanların yeni bir sendika kurabilme imkânı ayrı ayrı değerlendirilmeli. Kurumsal işleyişe ilişkin sorunların çözümü için getirilecek koşulların, örgütlenme seçenekleri üzerindeki etkisi de tartışmanın temel başlıklarından biri.

Kuruluş koşulu ile temsil yetkisi farklı konular

Sendika kurabilmek ile toplu sözleşme sürecinde temsil yetkisi kazanmak farklı işlevlere sahip. Kuruluş aşamasında getirilecek bir eşik, çalışanların örgütlenmeye başlayabilmesini etkilerken; temsil koşulları, kurulmuş örgütlerin pazarlık sürecindeki rolünü belirliyor.

Dolayısıyla önerinin değerlendirilmesinde, barajın hangi aşamada uygulanacağı belirleyici olacak. Tartışma şimdilik bir talep düzeyinde bulunuyor; haberde yürürlüğe girmiş yeni bir düzenleme açıklanmıyor.

Savcılık itiraz etti, adli kontrol kararı değişti

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, nöbetçi 3. Sulh Ceza Hâkimliğinin verdiği imza yükümlülüğü şeklindeki adli kontrol kararına itiraz etti.

İtirazı inceleyen 4. Sulh Ceza Hâkimliği, Saymaz ve Ağırel hakkında ev hapsi şeklinde adli kontrol uygulanmasına hükmetti. İki gazeteci, kamuoyunu yanıltıcı açıklamalarda bulundukları iddiasıyla soruşturma kapsamında şüpheli sıfatıyla ifadeye çağrılmıştı.

Mustafa Balcı ve Şaban Sevinç tutuklanmıştı

Cumhuriyet’in haberine göre, Adalet Bakanlığı, İletişim Başkanlığı ve RTÜK’ün fon soruşturmasına ilişkin yayınlar hakkında yaptığı uyarı açıklamalarının ardından Saymaz ve Ağırel ifadeye çağrıldı.

Ömer Çelik’in tatil fotoğrafını paylaşan Mustafa Balcı ve Şaban Sevinç ise gözaltına alınmıştı. Balcı ve Sevinç, 9 Ekim’de çıkarıldıkları mahkeme tarafından “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” suçlamasıyla tutuklandı.

MEDEKA’DAN ‘SANAT VE FOTOĞRAF SÖYLEŞİLERİ’

Mersin Büyükşehir Belediyesi, kentin kültür ve sanat yaşamını zenginleştiren çalışmalarına bir yenisini daha ekledi. Mersin’e Değer Katanlar Kurulu Fotoğraf Kurulu tarafından hayata geçirilen ‘Sanat ve Fotoğraf Söyleşileri’ serisinin ilk buluşması, fotoğraf sanatçısı Hulki Muradi’nin ‘Fotoğraf ve Hayat’ başlıklı söyleşisiyle gerçekleştirildi.

Mersin Büyükşehir Belediyesi, kentin kültür ve sanat yaşamını zenginleştiren çalışmalarına bir yenisini daha ekledi. Mersin’e Değer Katanlar Kurulu (MEDEKA) Fotoğraf Kurulu tarafından hayata geçirilen ‘Sanat ve Fotoğraf Söyleşileri’ serisinin ilk buluşması, fotoğraf sanatçısı Hulki Muradi’nin ‘Fotoğraf ve Hayat’ başlıklı söyleşisiyle gerçekleştirildi. Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı Kent Katılımı ve Sivil Toplumla İlişkiler Şube Müdürlüğü; fotoğrafın izinde sanatseverleri bir araya getirirken, kentin kültürel belleğinin görünür kılınmasına da katkı sundu.

Kentin kültürel yaşamını zenginleştirmenin yanı sıra Mersin’in belleğine değer katan kişi, mekân ve birikimlerin görünürlüğünü artırmayı hedefleyen Mersin Büyükşehir, MEDEKA çatısı altında gerçekleştirilen çalışmalarla kentin kültür ve sanat üretimine alan açmaya devam ediyor.

Akar: “Amacımız, sanatı her yere taşımak”

Mersin Büyükşehir Belediyesi Kent Katılımı ve Sivil Toplumla İlişkiler Şube Müdürlüğünde görev yapan Funda İpek Akar, gerçekleştirilen söyleşinin ‘Sanat ve Fotoğraf Söyleşileri’ serisinin ilki olduğunu belirterek, “Her ay kentimizin farklı bir mekanında gerçekleştirmeyi amaçladığımız serinin ilkiydi. Amacımız sanatı dört duvar arasına, büyük salonlara ve duvarların içerisine hapsetmemek; sanatı her yere taşımak, sanatın değdiği her şeyin ve herkesin güzelleştiğini görebilmek ve her alana, her yere ulaşabilmek” diye konuştu.

Bir sonraki serinin ekim ayında Toroslar Belediyesi ile gerçekleştirileceği bilgisini veren Akar, “Toroslar’da bir lisede gençlerle bir araya gelip onlarla fotoğraf ve sanat üzerine söyleşiler yapıp atölyelerimizi gerçekleştireceğiz. Her ay daha sonraki fotoğraf serimizi planlamış olacağız” dedi.

Muradi: “Mersin Bellek Ofisi, çok değerli bir mekân”

Küçük yaşlardan itibaren fotoğraf sanatına büyük ilgi duyan Hulki Muradi, bu tutkusunu 30 yılı aşkın bir süredir profesyonel olarak sürdürdüğünü ifade etti. MEDEKA üyelerinden Muradi, Mersin Kent Belleği Ofisi’nin kente kattığı değerden söz ederek, “İnsanları buraya çekebilmemiz lazım. Önce bir, sonra beş, sonra on, sonra kırk kişi gelecek. İlyas Yılgör Mersin’e değer katan biridir, rahmetle anıyorum. Onun adına yapılan yarışmanın jürisini de Bellek Ofisi’mizde yaptık ve burası bizim için çok değerli bir ofistir” ifadelerini kullandı.

Kentin hafızasını taşıyan mimarilerin ve içinde gerçekleştirilen etkinliklerin kentin kültürel inşasına katkısını değerlendiren Muradi, “Çok değerli aktiviteler bunlar. Aslında hep uzağa bakıp yakındakileri kaybediyoruz. Mersin’de sanatla uğraşan veya kent belleğine katkı yapan birçok değerli insan var. Onlara yavaş yavaş dokunmamız, bu ofise çekmemiz, burada sunumlar rica etmemiz hem onların tanınırlığı hem de kentin belleği açısından çok değerli” diye konuştu.

Şener: “Kentin tarihi mekânlarını korumalıyız”

Söyleşiyi dinlemeye gelen katılımcılardan Celal Şener, mekânın dokusunu ve söyleşiyi çok beğendiğini ifade ederek, “Böyle konuların işlenmesi taraftarıyım. Bu konular işlenirse hem insanlarımız bilgilenmiş olur hem de tarihi mekânlarımızı korumuş oluruz. Ne yazık ki tarihi mekanlarımızı koruyamadığımız için deforme oluyor” dedi.

Sardalya, hamsi, uskumru ve ringa balığı gibi küçük balıklar, besin değerleri, omega-3 içerikleri ve çevresel etkileri bakımından büyük balıklara göre önemli avantajlar sunuyor. Deniz biyolojisi alanında çalışan bilim insanları, küçük balıkların yalnızca sağlıklı beslenme açısından değil, dünyada gıda güvencesinin sağlanması ve deniz ekosistemlerinin korunması bakımından da kritik öneme sahip olduğunu belirtiyor. Ancak uzmanlara göre balığın büyüklüğü kadar hangi sulardan avlandığı da önemli.

Balık tüketimi, sağlıklı beslenmenin temel unsurlarından biri olarak kabul ediliyor. Protein, vitamin, mineral ve omega-3 yağ asitleri bakımından zengin olan balıklar, insan sağlığı için önemli besin kaynakları arasında yer alıyor. Ancak her balığın besin değeri, taşıdığı kirletici riski ve çevre üzerindeki etkisi aynı değil.

Fransa'daki Batı Bretanya Üniversitesi'nden deniz biyolojisi öğretim üyesi Gauthier Schaal ile deniz çevre bilimleri doktora araştırmacısı Alice Guillot, The Conversation için kaleme aldıkları makalede, küçük ve büyük balıkların insan sağlığına ve deniz ekosistemlerine etkilerini bilimsel araştırmalar ışığında değerlendirdi.

Araştırmacıların ortaya koyduğu değerlendirmeye göre, dünya genelinde tüketilen yüzlerce balık türü arasında sardalya, hamsi, ringa ve uskumru gibi küçük balıklar, besleyici özellikleriyle öne çıkıyor.

Büyük balıklar daha çok tercih ediliyor

Avrupa'da balık tüketiminde somon, morina ve ton balığı gibi büyük türler önemli bir yer tutuyor. Bu balıklar, toplam tüketimin dörtte birinden fazlasını oluşturuyor.

Buna karşılık sardalya, hamsi, ringa ve uskumru gibi küçük balıkların tüketimi daha sınırlı kalıyor.

Araştırmacılara göre bu tercihin arkasında yalnızca beslenme alışkanlıkları değil, tüketicilerin balıklara ilişkin algıları da bulunuyor.

Büyük balıklar genellikle sağlıklı, kaliteli ve besleyici ürünler olarak değerlendirilirken küçük balıklar daha çok geleneksel mutfakla ilişkilendiriliyor.

Oysa bilimsel bulgular, küçük balıkların pek çok önemli besin maddesi bakımından büyük türlerden daha avantajlı olabildiğini gösteriyor.

Omega-3 bakımından küçük balıklar öne çıkıyor

Balıkların insan sağlığına en önemli katkılarından biri omega-3 yağ asitleri içermeleri.

Özellikle DHA (dokosaheksaenoik asit) ve EPA (eikosapentaenoik asit) adı verilen omega-3 yağ asitleri, vücudun normal işleyişinde önemli görevler üstleniyor.

Bu yağ asitleri başta sinir sistemi olmak üzere bağışıklık sistemi, hücresel işlevler ve beyin gelişimi açısından önem taşıyor.

DHA ve EPA'nın deniz ekosistemindeki temel üreticileri mikroalgler. Bu maddeler, besin zinciri boyunca diğer deniz canlılarına ve balıklara aktarılıyor.

İnsanlar da bu değerli yağ asitlerini büyük ölçüde balık ve diğer deniz ürünlerinden sağlıyor.

Araştırmacılar, özellikle sardalya, hamsi ve ringa balığının EPA ve DHA bakımından en zengin balık grupları arasında bulunduğuna dikkat çekiyor.

Küçük balıklar yalnızca omega-3 bakımından değil, kalsiyum ve çinko gibi mineraller açısından da önemli bir kaynak oluşturuyor.

Demir, çinko ve kalsiyum açısından da değerli

Balık tüketiminin yararları omega-3 ile sınırlı değil.

Balıklar aynı zamanda demir, çinko, kalsiyum ve selenyum gibi insan vücudunun ihtiyaç duyduğu mineralleri içeriyor.

Bu minerallerin her biri farklı biyolojik işlevler açısından önem taşıyor.

Demir, kandaki oksijen taşınmasında; çinko, bağışıklık sisteminin işleyişinde; kalsiyum, kemik ve diş sağlığında; selenyum ise hücrelerin korunmasına yardımcı olan biyolojik süreçlerde görev alıyor.

Sardalya, hamsi ve ringa gibi küçük balıkların bu mineraller bakımından zengin olması, onları dengeli beslenmenin önemli seçenekleri arasına yerleştiriyor.

Araştırmacılara göre küçük balıkların besin değerinin yüksek olması, özellikle yeterli ve dengeli beslenmeye erişimin sınırlı olduğu toplumlarda daha büyük önem kazanıyor.

Büyük balıklarda cıva birikimi neden daha fazla?

Balık tüketimi konusunda dikkat edilmesi gereken başlıklardan biri de denizlerdeki kirlilik.

Deniz ortamına ulaşan ağır metaller ve diğer kirleticiler, balıkların dokularında birikebiliyor.

Bilim insanları bu durumu iki temel mekanizmayla açıklıyor.

Birincisi, biyobirikim olarak adlandırılıyor. Balığın vücuduna aldığı ve yeterince uzaklaştıramadığı kirleticiler zaman içinde dokularında birikiyor.

İkincisi ise biyolojik büyütme olarak biliniyor. Besin zincirinin üst basamaklarındaki avcı balıklar, yedikleri diğer canlılarda bulunan kirleticileri de vücutlarına alıyor.

Büyük ve uzun yaşayan yırtıcı balıklar, daha fazla canlıyla beslendikleri ve besin zincirinin üst sıralarında bulundukları için bazı kirleticilere daha yüksek düzeylerde maruz kalabiliyor.

Bu durumun en dikkat çekici örneklerinden biri cıva.

Özellikle bazı büyük deniz avcılarında cıva yoğunluğu, uluslararası sağlık sınırlarını aşabilecek düzeylere ulaşabiliyor.

Dolayısıyla küçük balıkların tercih edilmesi, belirli kirleticilere maruz kalma riskinin azaltılması bakımından da avantaj sağlayabiliyor.

Ancak araştırmacılar, bütün büyük balıkların kirli, bütün küçük balıkların ise güvenli olduğu şeklinde bir genelleme yapılmaması gerektiğini vurguluyor.

Balığın nerede avlandığı en az büyüklüğü kadar önemli

Bilim insanlarına göre balıklardaki kirletici miktarını belirleyen en önemli unsurlardan biri, yaşadıkları deniz ortamının kirlilik düzeyi.

Balık küçük olsa bile yoğun biçimde kirlenmiş sularda yaşıyorsa sağlığa zararlı maddeler içerebiliyor.

Fransa'nın farklı deniz bölgelerinde gerçekleştirilen araştırmalar bu durumu açık biçimde ortaya koyuyor.

Örneğin küçük benekli kedi köpekbalıklarında ölçülen arsenik ve cıva miktarlarının, Manş Denizi'nin doğusunda Biskay Körfezi'ne göre üç ila beş kat daha yüksek olduğu belirlendi.

Başka bir balık türünde ise Akdeniz'deki Aslan Körfezi'nde ölçülen cıva düzeyinin Biskay Körfezi'ndekinin sekiz katına ulaştığı görüldü.

Daha çarpıcı bir örnek ise Fransa'nın Seine Körfezi'nde yaşandı.

Bölgedeki sardalyalarda endüstriyel kaynaklı PCB adı verilen kalıcı organik kirleticilerin tespit edilmesi nedeniyle sardalya avcılığı yaklaşık 12 yıl boyunca durduruldu. Avcılık, 2022'den itibaren nisan-haziran dönemiyle sınırlı olarak yeniden açıldı.

Bu örnekler, balığın büyüklüğünün tek başına güvenilir bir ölçüt olmadığını gösteriyor.

Araştırmacılara göre tüketicilerin yalnızca hangi balığı yediklerine değil, balığın hangi bölgeden geldiğine de dikkat etmesi gerekiyor.

Küçük balıklar dünya genelinde gıda güvencesi için neden önemli?

Küçük balıkların önemi yalnızca bireysel sağlıkla sınırlı değil.

Sardalya, hamsi ve benzeri türler, özellikle gelir düzeyinin düşük olduğu ülkelerde milyonlarca insanın temel besin kaynakları arasında bulunuyor.

Araştırmacıların aktardığı verilere göre Batı Afrika'da 2022-2024 döneminde nüfusun yüzde 61,6'sı gıda güvencesizliğiyle karşı karşıya kaldı.

Bu tür bölgelerde küçük balıklar, erişilebilir besin kaynakları olmaları nedeniyle yetersiz beslenmeyle mücadelede önemli bir rol oynayabiliyor.

Birleşmiş Milletlerin 2015 yılında kabul ettiği Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları arasında açlığın sona erdirilmesi ve herkesin yeterli beslenmeye erişmesi de bulunuyor.

Bilim insanları, küçük balıkların bu hedeflere ulaşılmasında önemli bir kaynak olabileceğini belirtiyor.

Ancak burada dikkat çekici bir çelişki de ortaya çıkıyor.

İnsanların doğrudan tüketebileceği küçük balıkların bir bölümü, endüstriyel balıkçılık yoluyla yakalanarak yetiştiricilik sektöründe kullanılan balık ununa dönüştürülüyor.

Bu durum, özellikle geçimini küçük ölçekli balıkçılıktan sağlayan ve beslenmesinde küçük balıklara bağımlı olan toplumlar açısından sorun oluşturuyor.

Somon yetiştiriciliğinin çevreye etkileri tartışılıyor

Dünya genelinde somona yönelik talebin artması, yoğun balık yetiştiriciliğinin yaygınlaşmasına yol açtı.

Ancak bilim insanları, bu üretim biçiminin çevre üzerinde çeşitli olumsuz etkiler yaratabildiğini belirtiyor.

Yoğun yetiştiricilik tesislerinin çevresinde besin maddelerinin aşırı birikmesi, sularda ekolojik dengenin bozulmasına neden olabiliyor.

Ayrıca yetiştiricilik tesislerindeki hastalık etkenlerinin doğal balık topluluklarına yayılması ve tesislerden kaçan balıkların yabani popülasyonlarla çiftleşmesi de önemli çevresel sorunlar arasında gösteriliyor.

Bir başka tartışma ise yetiştirilen somonların beslenmesiyle ilgili.

Somon yetiştiriciliğinde kullanılan yemlerin önemli bileşenlerinden biri, küçük deniz balıklarından üretilen balık unu.

Bu nedenle insanların doğrudan tüketebileceği küçük balıkların endüstriyel yem üretimine yönlendirilmesi, bazı bölgelerde yerel halkın besin kaynakları üzerindeki baskıyı artırabiliyor.

Araştırmacılar ayrıca yoğun yetiştiricilik tesislerindeki balık yoğunluğunun hayvan refahı açısından da değerlendirilmesi gerektiğini ifade ediyor.

Ton balığı avcılığı başka deniz canlılarını da etkiliyor

Büyük balıkların tüketiminin çevresel etkileri, yetiştiricilikle sınırlı değil.

Özellikle tropikal bölgelerde gerçekleştirilen ton balığı avcılığı sırasında hedeflenmeyen çok sayıda deniz canlısı da ağlara takılabiliyor.

Bu durum, balıkçılıkta hedef dışı av olarak tanımlanıyor.

Makalede aktarılan araştırmalara göre Doğu Pasifik'te 1993-2009 döneminde yıllık ortalama 45 binden fazla köpekbalığı, 3 bin 600 manta vatozu ve onlarca deniz kaplumbağası av araçlarına takıldı.

Araştırmacılar, ton balığı avcılığının bu kayıpların tek sorumlusu olmadığını ancak deniz canlıları üzerindeki baskıda önemli bir paya sahip olduğunu belirtiyor.

Dünya genelindeki köpekbalığı popülasyonlarında 1970-2018 yılları arasında yüzde 70'i aşan düşüş yaşanması, deniz ekosistemlerinin karşı karşıya bulunduğu sorunların büyüklüğünü ortaya koyuyor.

Küçük balıklar çevre açısından neden avantajlı?

Sardalya, hamsi, ringa ve benzeri küçük balıkların yaşam döngüleri, büyük avcı balıklardan farklı özellikler taşıyor.

Bu türler genellikle daha kısa yaşıyor, daha erken üreme olgunluğuna ulaşıyor ve yüksek üreme kapasitesine sahip oluyor.

Bu özellikler, balık topluluklarının uygun koşullarda kendilerini daha hızlı yenileyebilmesine olanak sağlıyor.

Dolayısıyla küçük balıkların avcılığında, doğal yenilenme kapasitesine uygun sürdürülebilir üretim düzeylerine ulaşmak bazı büyük balık türlerine göre daha mümkün olabiliyor.

Bununla birlikte araştırmacılar önemli bir uyarıda bulunuyor: Küçük balıklar da aşırı avlanma tehdidi altında.

Dünya genelinde birçok küçük balık popülasyonu yoğun avcılık baskısıyla karşı karşıya bulunuyor.

Bu nedenle küçük balık tüketiminin artırılması tek başına çevre dostu bir çözüm anlamına gelmiyor. Avlanma miktarlarının balık stoklarının kendilerini yenileyebileceği sınırlar içinde tutulması gerekiyor.

Peki sofrada hangi balığı tercih etmeli?

Araştırmacıların değerlendirmesi, büyük balıkların tamamen beslenme düzeninden çıkarılması gerektiği anlamına gelmiyor.

Bütün balık türleri, farklı düzeylerde de olsa insan sağlığı açısından değerli besin maddeleri içeriyor.

Ancak omega-3 yağ asitleri, kalsiyum ve çinko bakımından zengin olan küçük balıklar, beslenmede daha fazla yer verilmeyi hak ediyor.

Büyük balıklarda bazı kirleticilerin daha fazla birikebilmesi ve belirli üretim yöntemlerinin çevre üzerindeki etkileri de dikkate alındığında, küçük balıkların tercih edilmesi birçok açıdan avantaj sağlayabiliyor.

Bununla birlikte doğru tercih için üç unsur birlikte değerlendirilmeli: balığın besin değeri, avlandığı bölgenin kirlilik durumu ve avcılığın sürdürülebilirliği.

Sonuç olarak bilimsel araştırmalar, sağlıklı beslenme ve denizlerin korunması açısından küçük balıkların önemli bir seçenek olduğunu gösteriyor. Hamsi, sardalya, uskumru ve ringa gibi türler, yalnızca sofraların değil, geleceğin sürdürülebilir gıda sistemlerinin de değerli bir parçası olarak öne çıkıyor.

Kaynak: The Conversation — Gauthier Schaal, Batı Bretanya Üniversitesi Deniz Biyolojisi Öğretim Üyesi; Alice Guillot, Batı Bretanya Üniversitesi Deniz Çevre Bilimleri Doktora Araştırmacısı.

Bu haber, araştırmacıların “Küçük balık mı, büyük balık mı yemek daha iyi?” konulu bilimsel değerlendirmesi temel alınarak, genel okurun rahatlıkla anlayabileceği bir haber diliyle Türkçeye uyarlanmıştır.

Fransa’da Paris’in işçi sınıfı mahallelerinden başlayarak ülke geneline yayılan lise öğrencilerinin protestoları, eğitim sistemindeki sorunların ötesine geçerek toplumsal bir harekete dönüştü. Öğretmenlerin, velilerin ve sendikaların da katıldığı 6 Ekim gösterilerinde sendikalara göre 450 bin, hükümete göre 250 bin kişi sokaklara çıktı. Öğrencilerin taleplerine başlangıçta güvenlik önlemleriyle karşılık veren hükümetin daha sonra müzakereye yönelmesi, protestoların geleceğine ilişkin belirsizliği ortadan kaldırmadı.

Fransa, 2026 sonbaharında son yılların dikkat çekici öğrenci hareketlerinden birine sahne oluyor. Eylül ayında Paris'in banliyölerinde başlayan lise öğrencilerinin eylemleri, kısa sürede ülke çapına yayılarak eğitim politikalarının, kamu harcamalarının, gençlerin demokratik katılımının ve güvenlik güçlerinin müdahale yöntemlerinin tartışıldığı geniş bir toplumsal gündem yarattı.

Öğrenciler, öğretmen eksikliği, kalabalık sınıflar, yetersiz eğitim bütçesi ve bakımsız okul binaları gibi sorunların çözülmesini istiyor. Ancak protestoları önceki öğrenci hareketlerinden ayıran yalnızca talepler değil. Eylemlerin başladığı bölgelerin toplumsal yapısı, uluslararası gelişmeler, Fransa'nın siyasi atmosferi ve hükümetin gösterilere verdiği yanıt da hareketin niteliğini belirliyor.

6 Ekim'de yüz binlerce kişi sokaklara çıktı

Öğrenci hareketinin en geniş katılımlı eylemlerinden biri 6 Ekim 2026'da gerçekleştirildi.

Sendikalar, ülke genelindeki gösterilere 450 bin kişinin katıldığını açıklarken Fransa hükümeti katılımcı sayısını 250 bin olarak duyurdu.

Lise öğrencilerinin öncülüğünde düzenlenen protestolara veliler, öğretmenler ve işçi sendikaları da destek verdi.

Gösterilerin bu ölçekte gerçekleşmesi, öğrencilerin taleplerinin yalnızca eğitim kurumlarıyla sınırlı kalmadığını, toplumun farklı kesimlerinde de karşılık bulduğunu ortaya koydu.

Öğrenciler neden protesto ediyor?

Fransa'daki lise öğrencilerinin taleplerinin merkezinde, eğitim sisteminde uzun yıllardır çözülemeyen yapısal sorunlar bulunuyor.

Özellikle öğretmen açığı, derslerin boş geçmesi, sınıfların aşırı kalabalık olması ve okul binalarının fiziki koşullarının yetersizliği öğrencilerin tepkisini artırıyor.

Bu sorunlar Fransa açısından yeni değil. Ülkede 1970'li yılların sonlarından itibaren benzer gerekçelerle öğrenci hareketleri ortaya çıktı.

1978 yılında Paris'in kuzeyindeki Seine-Saint-Denis bölgesinde öğretmen ve personel eksikliği ciddi bir eğitim krizine yol açmıştı. Saint-Denis ve Noisy-le-Sec'teki öğretmenler, veli derneklerinin ve yerel yöneticilerin desteğiyle yeni öğretmen kadroları oluşturulması ve sınıflar açılması talebiyle greve gitmişti.

Saint-Denis, Aubervilliers ve Montreuil gibi bölgelerdeki okullar, Mayıs 1968 hareketinden sonra ilk kez gece gündüz süren işgallere sahne olmuştu.

Benzer öğrenci hareketleri 1990 ve 1998 yıllarında da yaşanmış, protestolar sonucunda eğitim alanında önemli düzenlemeler yapılmıştı.

2010 yılında ise lise öğrencileri, emeklilik reformuna karşı gerçekleştirilen toplumsal eylemlere katılmıştı.

Ancak 2026 protestoları, geçmişteki bu hareketlerden farklı bir siyasi ve toplumsal ortamda gelişiyor.

Eğitim bütçesi ile askeri harcamalar arasındaki çelişki

2026 öğrenci hareketini farklılaştıran unsurlardan biri, Avrupa'daki savaş ortamı ve kamu kaynaklarının kullanımına ilişkin tartışmalar.

Doğu Avrupa'daki savaş nedeniyle askeri bütçelerin artırılması, eğitim sisteminde uzun süredir devam eden kaynak yetersizliğiyle birlikte eleştiriliyor.

Öğrencilerin eğitim kurumlarında daha fazla öğretmen, personel ve fiziki iyileştirme talep ettiği bir dönemde savunma harcamalarının yükselmesi, kamu kaynaklarının hangi alanlara öncelik verilerek kullanılacağı sorusunu gündeme getiriyor.

İklim krizi de öğrencilerin taleplerini etkileyen bir başka unsur.

Yetersiz yalıtılmış ve eski okul binalarında özellikle aşırı sıcak dönemlerinde eğitim koşullarının ağırlaşması, öğrencilerin ve öğretmenlerin karşılaştığı sorunları büyütüyor.

Bu nedenle protestolar, yalnızca öğretmen sayısının artırılmasıyla sınırlı olmayan, eğitim kurumlarının iklim koşullarına uyum sağlamasını da kapsayan bir tartışmanın parçası haline geliyor.

Protestoların işçi sınıfı mahallelerinde başlaması dikkat çekiyor

Hareketin en önemli özelliklerinden biri, Paris'in işçi sınıfının yoğun olarak yaşadığı banliyölerinde başlaması.

Bu bölgelerdeki gençler, eğitim olanaklarındaki eşitsizliklerin yanı sıra ekonomik güvencesizlik ve toplumsal dışlanma gibi sorunlarla da karşı karşıya.

Fransa'da 2027 yılında yapılması öngörülen cumhurbaşkanlığı seçimleri ve aşırı sağın iktidara gelme olasılığına ilişkin tartışmalar da gençlerin siyasi duyarlılıklarını etkileyen gelişmeler arasında değerlendiriliyor.

Özellikle işçi sınıfı mahallelerinde yaşayan bazı öğrenciler açısından aşırı sağın yükselişi, geleceklerine ilişkin temel bir kaygı olarak görülüyor.

Bu nedenle öğrenci hareketi, eğitim sistemindeki eksikliklere yönelik itirazlarla daha geniş toplumsal ve siyasi endişelerin kesiştiği bir zeminde gelişiyor.

Öğrenciler seslerini duyurmak için okulları bloke ediyor

Fransa'da lise öğrencilerinin okul yönetimlerinde ve ulusal eğitim kurumlarında temsil edilmesine ilişkin yasal mekanizmalar bulunuyor. Ancak bu temsil olanaklarının karar alma süreçleri üzerindeki etkisi sınırlı.

Öğrencilerin çalışanlar gibi üretimi durdurarak ekonomik baskı oluşturma olanağı da bulunmuyor.

Bu nedenle lise öğrencileri, taleplerini görünür kılmak amacıyla farklı eylem yöntemlerine başvuruyor.

Okul girişlerinin kapatılması, çöp konteynerleriyle barikatlar kurulması, mahallelerde yürüyüşler düzenlenmesi, pankartlar hazırlanması ve seçilmiş yerel yöneticilerin desteğinin alınması bu yöntemler arasında yer alıyor.

Fransa'daki öğrenci hareketlerinin eylem dilinde de zaman içerisinde değişim yaşandı.

Geçmişte yaygın biçimde kullanılan grev gözcülüğü kavramının yerini, özellikle 2005 yılındaki Fillon Yasası'na karşı protestolardan itibaren okul girişlerinin bloke edilmesi anlamına gelen eylem biçimleri almaya başladı.

Okul yönetimlerinin genel kurul toplantılarına izin vermemesi veya uygun alan sağlamaması, öğrencilerin ortak karar alma süreçlerini de zorlaştırabiliyor.

Bu gelişmeler sonucunda eğitim kurumları artık çoğu zaman grevdeki okul sayısı yerine girişleri bloke edilen okul sayısıyla gündeme geliyor.

Gözaltına alınan gençlerin büyük bölümü çocuk

Protestoların büyümesiyle birlikte güvenlik güçlerinin müdahaleleri ve gözaltılar da tartışma konusu oldu.

Gözaltına alınan gençlerin büyük bölümünün 18 yaşından küçük olduğu belirtiliyor.

Bununla birlikte gözaltına alınanların tamamının lise öğrencisi olup olmadığı konusunda henüz ayrıntılı bilgiler bulunmuyor.

Eylemlere, eğitimine devam eden öğrencilerin yanı sıra okuldan ayrılmış veya eğitim sistemi dışında kalmış gençlerin de katılmış olabileceği değerlendiriliyor.

Bu ayrım, gösteriler sırasında yaşanan olayların ve gözaltı gerekçelerinin değerlendirilmesi açısından önem taşıyor.

Fransa'nın geçmiş toplumsal hareketlerinde de benzer durumlar yaşanmıştı.

Mayıs 1968 protestolarının ilk günlerinde Paris'in Latin Mahallesi'ndeki öğrenci gösterilerine genç işçiler de katılmıştı.

Fransız sosyolog Gérard Mauger'in çalışmalarında, bazı genç işçilerin kendi mahallelerinde polisle yaşadıkları gerilimlerin bu katılımda etkili olduğu aktarılıyor.

2026 hareketi de bu yönüyle hem geleneksel lise öğrenci protestolarının hem de Fransa'nın banliyölerinde geçmişte yaşanan toplumsal hareketlerin özelliklerini taşıyor.

Hükümetin güvenlik politikası tartışma yarattı

Öğrenci protestolarını farklılaştıran gelişmelerden biri de Fransız hükümetinin başlangıçta benimsediği müdahale yöntemi oldu.

Öğretmen sendikalarının uzun süredir dile getirdiği personel ve kaynak eksikliği sorunlarının yeterince ele alınmadığı yönündeki eleştiriler sürerken hükümet, eylemlerin yaygınlaşmasına karşı öncelikle güvenlik önlemlerine ağırlık verdi.

İçişleri Bakanlığı'nın öne çıktığı bu süreçte ülke genelinde çok sayıda eğitim kurumunun kapatılması yoluna gidildi.

Fransa'da geçmiş öğrenci hareketleri sırasında da bazı okullar geçici olarak kapatılmıştı. Ancak 2026 sonbaharındaki uygulamaların ölçeği, önceki örneklerden farklı olarak değerlendiriliyor.

Özellikle çocukların ve gençlerin katıldığı gösterilerde güvenlik güçlerinin müdahale yöntemleri, orantılılık ve gösteri hakkı açısından tartışılıyor.

Fransa'da 2016 yılındaki çalışma yasası protestolarından itibaren toplumsal hareketlere karşı daha sert güvenlik politikaları uygulanması da bu tartışmanın tarihsel arka planını oluşturuyor.

Sarı Yelekliler hareketi, Sainte-Soline çevre protestoları ve banliyölerde yaşanan toplumsal olaylar, güvenlik güçlerinin müdahalelerine ilişkin tartışmaların öne çıktığı örnekler arasında bulunuyor.

Hükümetten protestolara siyasi müdahale suçlaması

Fransız hükümeti, protestoların ilk aşamalarında öğrenci hareketinin siyasi amaçlarla yönlendirildiğini savundu.

Özellikle Boyun Eğmeyen Fransa (La France Insoumise - LFI) partisinin öğrencilere güçlü destek vermesi ve seçilmiş temsilcilerinin okulların önündeki eylemlere katılması, hükümet tarafından hareketin siyasallaştırıldığı yönündeki açıklamalara gerekçe gösterildi.

Ancak öğrencilere destek veren siyasi aktörler yalnızca LFI temsilcileriyle sınırlı değildi.

Protestoların büyümesi ve taleplerin kamuoyunda karşılık bulması üzerine hükümetin söyleminde değişiklik yaşandı.

Başlangıçta güvenlik ve siyasi müdahale tartışmalarına odaklanan hükümet, daha sonra öğrencilerin taleplerinin meşruiyetini kabul eden bir yaklaşım benimsedi.

6 Ekim gösterilerinin geniş katılımla gerçekleşmesi ve eylemlerin genel olarak barışçıl bir görünüm sergilemesi de bu değişimde etkili olan gelişmeler arasında değerlendiriliyor.

Müzakere süreci neden belirsizlik taşıyor?

Hükümetin müzakereye yönelmesi, protestoların sona ereceği anlamına gelmiyor.

Öğrenci hareketinin ülke geneline yayılması ve öğretmenlerle sendikaların desteğini alması, müzakerelerdeki güç dengelerini değiştirmiş durumda.

Protestoların başlangıcında gerilimi azaltabilecek bazı düzenlemelerin, hareketin büyümesinin ardından öğrenciler tarafından yeterli görülmeyebileceği değerlendiriliyor.

Bu durum, hükümetin yalnızca kısa vadeli önlemlerle sonuç almasını zorlaştırabilir.

Ayrıca lise öğrencilerinin üniversite öğrencileriyle birleşmesi ve protestoların başka toplumsal hareketlerle ortaklaşması olasılığı da tartışılıyor.

Sosyal medya üzerinden yapılan çağrılarda sendikalarla ortak eylemler düzenlenmesine yönelik mesajların yanı sıra Sarı Yelekliler hareketinin yeniden sokaklara dönmesinin beklendiği 17 Ekim tarihine de atıflar yapılıyor.

Bu çağrıların ne ölçüde karşılık bulacağı henüz bilinmiyor.

Fransa'da yeni bir toplumsal hareketin işaretleri

Fransa'daki öğrenci protestoları, eğitim sisteminin uzun süredir devam eden sorunlarının daha geniş bir toplumsal tartışmaya dönüşebileceğini gösteriyor.

Öğretmen eksikliği, kalabalık sınıflar ve bakımsız okul binaları gibi sorunlar geçmişte de öğrenci eylemlerine neden olmuştu.

Ancak 2026 sonbaharındaki hareket, işçi sınıfı mahallelerinde başlaması, iklim krizi ve kamu harcamalarına ilişkin tartışmalarla birleşmesi, aşırı sağın yükselişine yönelik kaygılarla aynı döneme denk gelmesi ve hükümetin geniş çaplı güvenlik önlemleriyle karşılık vermesi nedeniyle farklı bir nitelik taşıyor.

Hükümetin ilk aşamada çatışmacı bir yaklaşım benimsemesi, ardından öğrencilerin taleplerini kabul ederek müzakereye yönelmesi ise sürecin belirsizliğini artıran başlıca gelişmeler arasında değerlendiriliyor.

Önümüzdeki dönemde öğrencilerin taleplerine verilecek somut yanıtlar, müzakerelerin kapsamı ve diğer toplumsal kesimlerin harekete katılımı, protestoların nasıl gelişeceğini belirleyecek.

Fransa'da yüz binlerce öğrencinin ve destekçilerinin sokaklara çıkmasıyla başlayan süreç, eğitim politikalarının yanı sıra gençlerin demokratik katılımı ve devletin toplumsal protestolara yaklaşımını da ülkenin temel gündemlerinden biri haline getirmiş durumda.

Kaynak: Robi Morder

Chercheur Associé au Laboratoire Printemps, UVSQ/Paris-Saclay, co-président du Groupe d'études et de recherches sur les mouvements étudiants (Germe), Université de Versailles Saint-Quentin-en-Yvelines (UVSQ) – Université Paris-Saclay

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi (OHCHR), ABD'de ölüm cezasına çarptırılan bir kişinin kurşuna dizilerek infaz edilmesinin canlı yayımlanması ihtimaline sert tepki gösterdi. BM, halka açık infazların zalimce, insanlık dışı ve aşağılayıcı muamele niteliği taşıdığını belirterek, böyle bir uygulamanın yaşam hakkını ve işkenceye ilişkin mutlak yasağı ihlal edeceği uyarısında bulundu. Açıklama, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'in Nidal Malik Hasan'ın halk önünde infaz edileceğine yönelik sözlerinin ardından geldi.

Birleşmiş Milletler (BM), Amerika Birleşik Devletleri'nde ölüm cezasının uygulanma yöntemlerine ilişkin insan hakları kaygılarını yeniden gündeme taşıdı. BM İnsan Hakları Ofisi, 9 Ekim Cuma günü yaptığı açıklamada, planlanan bir infazın canlı kameralar önünde gerçekleştirilmesinin uluslararası insan hakları hukuku açısından kabul edilemez olduğunu vurguladı.

Açıklamada, halka açık infazların yalnızca ölüm cezasının uygulanmasıyla sınırlı değerlendirilemeyeceği, aynı zamanda insan onurunu, yaşam hakkını ve işkence yasağını ilgilendiren ağır hukuki sonuçlar doğuracağı belirtildi.

ABD Savunma Bakanı'nın açıklaması BM'nin gündeminde

BM'nin açıklaması, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'in, 2009 yılında Teksas'taki Fort Hood askeri üssünde gerçekleştirilen silahlı saldırı nedeniyle ölüm cezasına çarptırılan Nidal Malik Hasan'ın halk önünde infaz edileceğine ilişkin sözlerinin ardından geldi.

Hasan, Fort Hood askeri üssünde 13 kişinin yaşamını yitirdiği, 32 kişinin yaralandığı saldırıdan suçlu bulunmuş ve askeri jüri tarafından ölüm cezasına mahkûm edilmişti.

Hegseth'in infazın kamuoyu önünde gerçekleştirilmesine yönelik açıklaması, ölüm cezasının uygulanma biçimleri ve uluslararası hukukta insan onurunun korunması konusundaki tartışmaları yeniden gündeme getirdi.

BM: “İnfaz kaçınılmaz olarak keyfi hale gelecektir”

BM İnsan Hakları Ofisi Sözcüsü Shabia Mantoo, Cenevre'de düzenlenen basın toplantısında gazetecilerin sorularını yanıtladı.

Mantoo, BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk'ün daha önce Afganistan ve İran'da gerçekleştirilen halka açık infazlara ilişkin açıklamalarını hatırlattı.

Türk'ün söz konusu uygulamaları zalimce, insanlık dışı veya aşağılayıcı muamele ya da ceza biçimi olarak değerlendirdiğini belirten Mantoo, aynı insan hakları ilkelerinin ABD için de geçerli olduğunu vurguladı.

Mantoo, halka açık infazlara ilişkin şu uyarıda bulundu:

“Bu yasağa saygı gösterilmemesi, infazı kaçınılmaz olarak keyfi hale getirecek ve yaşam hakkının ve işkencenin mutlak yasağının ihlaline yol açacaktır.”

BM'nin değerlendirmesi, ölüm cezasının hukuken yürürlükte olduğu ülkelerde dahi infaz yöntemlerinin uluslararası insan hakları standartlarına uygun olması gerektiğine dikkat çekti.

BM Sözcüsü Dujarric: “Açıkçası iğrenç”

Birleşmiş Milletler Genel Sekreter Sözcüsü Stéphane Dujarric de 9 Ekim Cuma günü New York'ta düzenlediği basın toplantısında konuya ilişkin açıklama yaptı.

Dujarric, herhangi bir hükümetin ölüm cezasını halka açık bir gösteriye dönüştürmesinin kabul edilemeyeceğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bir hükümetin birini halk önünde veya canlı kameralar önünde idam etme olasılığı, açıkçası, iğrençtir.”

BM'nin Cenevre ve New York'tan yaptığı açıklamalar, ölüm cezasının infaz yöntemleri konusunda uluslararası insan hakları yükümlülüklerinin önemini yeniden ortaya koydu.

Tennessee'de başarısız infaz girişimi: BM ölüm cezasının kaldırılmasını istedi

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi, ABD'deki ölüm cezası uygulamalarına ilişkin endişelerini yalnızca Nidal Malik Hasan'ın davasıyla sınırlı tutmadı.

OHCHR, ekim ayının başında Tennessee eyaletindeki yetkililere Christa Pike'ın infaz edilmesine yönelik girişimlerden vazgeçmeleri çağrısında bulunmuştu.

BM İnsan Hakları Ofisi Sözcüsü Ravina Shamdasani, Pike'ın davasının ölüm cezasının neden kaldırılması gerektiğini gösteren örneklerden biri olduğunu ifade etti.

Shamdasani, açıklamasında şu değerlendirmeyi yaptı:

“Ölüm cezası hiçbir toplumda yeri olmayan bir uygulamadır ve Christa Pike davası, ölüm cezasının kaldırılması gerektiğinin birçok nedenini ortaya koymaktadır.”

BM Sözcüsü, Pike'ın uzun süre boyunca ağır acılar yaşadığını ve yargılama sürecine ilişkin temel hukuki sorunların giderilmediğini de belirtti.

Shamdasani, “Onun çektiği uzun süreli acı iğrenç ve zalimce. Adil yargılama ile ilgili temel endişeler hâlâ çözüme kavuşturulmadı” ifadelerini kullandı.

Aktarılan bilgilere göre Christa Pike, başarısızlıkla sonuçlanan bir infaz girişiminden sağ kurtuldu ve 6 Ekim'de yeniden bilincini kazandı.

Olayın ardından Tennessee Ceza İnfaz Kurumu Başkanı Frank Strada, ekim ayının sonunda görevinden ayrılacağını açıkladı.

Bu gelişmeler, ölüm cezasının uygulanması sırasında ortaya çıkabilecek fiziksel acılar, infaz yöntemlerinin güvenilirliği ve devletin yaşam hakkını koruma yükümlülüğü konusundaki tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Dünya genelinde infaz sayısı bir yılda yüzde 32 arttı

BM'nin ABD'ye yönelik uyarısı, dünya genelinde ölüm cezalarının uygulanmasında artış yaşandığı bir döneme denk geldi.

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres'in Ağustos 2025'te yayımlanan ve İnsan Hakları Konseyine sunulan ölüm cezası raporunda, dünya genelinde ölüm cezasının kaldırılması yönündeki ilerlemeye dikkat çekilirken bazı ülkelerde infaz sayılarının önemli ölçüde artmasından duyulan endişe ifade edildi.

Uluslararası Af Örgütü verilerine dayanan rapora göre, 2024 yılında 15 ülkede toplam 1.518 infaz kaydedildi.

Bu sayı, 2023 yılına kıyasla yüzde 32'lik artış anlamına geliyor.

2024 yılı küresel infaz verileri

1.518

Kaydedilen infaz

15

İnfaz yapılan ülke

%32

Yıllık artışKaynak: Uluslararası Af Örgütü verilerine dayanan BM Genel Sekreteri'nin Ağustos 2025 tarihli raporu.

Raporda, dünya genelinde ölüm cezasını kaldıran ülkelerin sayısındaki artış olumlu bir gelişme olarak değerlendirilirken, infazları sürdüren daha az sayıdaki ülkede uygulamaların yoğunlaşması önemli bir insan hakları sorunu olarak ele alındı.

ABD'de federal infaz politikası değişti

BM raporunda, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ölüm cezası politikalarına da yer verildi.

Rapora göre ABD Başkanı, 20 Ocak 2025 tarihinde federal düzeyde ölüm cezasına ilişkin moratoryumu kaldıran bir başkanlık emri imzaladı.

Ayrıca Güney Carolina eyaletinde Mart 2025'te kurşuna dizilerek bir infaz gerçekleştirildiği, bunun ABD'de 15 yıl aradan sonra bu yöntemle gerçekleştirilen ilk infaz olduğu belirtildi.

Bu gelişmeler, ABD'de ölüm cezasının hem federal hem de eyalet düzeyindeki uygulamalarına ilişkin tartışmaları artırdı.

Özellikle kurşuna dizme yönteminin yeniden kullanılması ve infazların kamuoyuna açık biçimde gerçekleştirilmesi ihtimali, insan hakları kuruluşlarının eleştirilerinin odağına yerleşti.

Uluslararası hukuk ne diyor?

Birleşmiş Milletler, ölüm cezasını henüz kaldırmamış devletlerin de uluslararası insan hakları sözleşmelerinden kaynaklanan yükümlülüklerine uyması gerektiğini vurguluyor.

BM Genel Sekreteri'nin raporunda, Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme'nin 7. maddesine dikkat çekildi.

Söz konusu madde, hiç kimsenin işkenceye veya zalimce, insanlık dışı ya da aşağılayıcı muamele veya cezaya tabi tutulamayacağını düzenliyor.

Raporda, ölüm cezası tamamen yürürlükten kaldırılıncaya kadar devletlerin gereksiz acıya neden olan, zalimce veya aşağılayıcı infaz yöntemlerinden kaçınmaları gerektiği belirtildi.

BM İnsan Hakları Ofisinin açıklamaları, ölüm cezasının yalnızca mahkeme kararının uygulanması olarak görülemeyeceğini; infazın yöntemi, kamuoyuna sunuluş biçimi ve hükümlünün insan onurunun korunmasının da uluslararası hukukun denetimine tabi olduğunu ortaya koyuyor.

BM'den ölüm cezasının tamamen kaldırılması çağrısı

BM'nin son açıklamaları, ölüm cezasına ilişkin iki temel insan hakları sorununu yeniden gündeme taşıdı: Devletlerin yaşam hakkına saygı yükümlülüğü ve infaz yöntemlerinin işkence ya da insanlık dışı muamele yasağıyla bağdaşması.

Birleşmiş Milletler, ölüm cezasının tüm dünyada kaldırılması yönündeki çağrısını sürdürürken, bu cezanın hâlen uygulandığı ülkelerde insan onurunu zedeleyen ve gereksiz acıya yol açan yöntemlerin kullanılmaması gerektiğini vurguluyor.

ABD'de canlı yayımlanması gündeme gelen kurşuna dizme yöntemiyle infaz konusunda yapılan son uyarı da BM'nin ölüm cezasına ilişkin evrensel insan hakları yaklaşımının bir parçası olarak öne çıkıyor.

Kaynaklar: Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi (OHCHR), BM Genel Sekreter Sözcülüğü, BM İnsan Hakları Konseyi Ölüm Cezası Raporu (Ağustos 2025), Uluslararası Af Örgütü.

9 Ekim 2026 tarihli kararlar kapsamında işlemler, projenin niteliğine göre Türkiye Elektrik İletim AŞ (TEİAŞ), Türkiye Elektrik Dağıtım AŞ (TEDAŞ), Boru Hatları ile Petrol Taşıma AŞ (BOTAŞ) ve Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) tarafından yürütülecek.

Elektrik dağıtım projelerinde 10 il ve 17 tesis

11863 sayılı Cumhurbaşkanı kararıyla, elektrik dağıtım tesislerinin yapımı için gerekli taşınmazların TEDAŞ tarafından acele kamulaştırılması öngörüldü.

Kararın ekinde 10 ilde toplam 17 proje yer aldı. Elektrik dağıtım tesislerinin kurulacağı alanlarda mülkiyet yoluyla, hat emniyet sahalarında ise irtifak hakkı kurulması suretiyle işlem yapılacak.

Amed ve Midyat’ta iletim hatları için kamulaştırma

Amed’de, resmî adı “154 kV Diyarbakır 3-Diyarbakır-4 Enerji İletim Hattının 38-40 Numaralı Direkler Arası Deplasesi Projesi” olan çalışma için 11864 sayılı karar yayımlandı.

Mardin’in Midyat ilçesinde ise “154 kV (PS-4-Bismil-2) Brş.N.-Midyat Enerji İletim Hattı Projesi”, 11869 sayılı kararla acele kamulaştırma kapsamına alındı.

Her iki projede de ekli haritalarda gösterilen güzergâhlardaki direk yerleri mülkiyet yoluyla, iletkenlerin salınım alanları ise irtifak hakkı kurularak kamulaştırılacak. İşlemleri TEİAŞ yürütecek.

Konya, Eskişehir ve Afyonkarahisar güzergâhlarında yeni kararlar

Konya’daki 400/154 kV Sarıhöyük Havza Transformatör Merkezi Sahası Projesi için 11859 sayılı karar yayımlandı.

11860 sayılı karar, Konya Kuzey-İGA GES enerji iletim hattını kapsıyor. Karar eki haritada güzergâh, Konya ile Eskişehir arasındaki bölge üzerinde gösteriliyor.

11867 sayılı kararla da Konya ve Afyonkarahisar’ı ilgilendiren 400 kV Seydişehir-Afyon 2 Yenileme Enerji İletim Hattı Projesi kapsamında acele kamulaştırma yapılması kararlaştırıldı.

Rumeli ve Gordion transformatör merkezleri de kapsamda

TEİAŞ’ın 400/154 kV Rumeli Transformatör Merkezi Sahası Projesi için 11858 sayılı, 400/154 kV Gordion Havza Transformatör Merkezi Sahası Projesi için ise 11866 sayılı karar yayımlandı.

Bu projelerde, karar eklerindeki haritalarda gösterilen sahalara isabet eden taşınmazların acele kamulaştırılması öngörülüyor.

Ankara’dan Kayseri yönüne uzanan 400 kV Gölbaşı-Kayseri Kapasitör Kuzey Enerji İletim Hattı Kısmi Yenileme Projesi de 11868 sayılı kararla kapsama alındı. Kamulaştırma işlemleri, ekli haritada belirtilen güzergâh üzerinden yürütülecek.

Doğal gaz boru hatları için altı ilde kamulaştırma

BOTAŞ’ın doğal gaz projelerine ilişkin 11861 sayılı kararın ekinde, Adıyaman, İzmir, Manisa, Malatya ve Mersin’deki çalışmalar yer aldı.

Karar, boru hattı güzergâhlarının yanı sıra sabit tesisler, ulaşım yolları, enerji nakil hatları, katodik koruma hatları ve anot yatakları için gerekli taşınmazları da kapsıyor.

Akdeniz petrol ve doğal gaz projesi için ayrı karar

TPAO’nun “Akdeniz Petrol ve Doğal Gaz Arama ve Üretim Projesi” kapsamında da 11862 sayılı acele kamulaştırma kararı yayımlandı.

Karar eki haritada farklı bölgelerdeki ruhsat alanları gösteriliyor. Kamulaştırma; lokasyon alanları ve yolları, petrol ve doğal gaz boru hatları, enerji nakil hatları, üretim kampları, idari kampüs alanları ve depolama tesisleri için ihtiyaç duyulan taşınmazları kapsıyor.

İşlemler, mülkiyet edinilmesi veya daimi ya da geçici irtifak hakkı kurulması yoluyla yürütülecek.

Kararların dayanağı Kamulaştırma Kanunu

Enerji projelerine ilişkin acele kamulaştırma kararları, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 27’nci maddesine dayandırıldı. Kamulaştırılacak sahalar ve güzergâhlar, kararların ekindeki liste ve haritalarla belirlendi.

“6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 376’ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ”, 10 Ekim 2026 tarihli ve 33396 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı.

Geçici hükümdeki tarih 2028’e taşındı

Düzenlemeyle, 15 Eylül 2018 tarihli ve 30536 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğin geçici 1’inci maddesinde değişiklik yapıldı.

Maddede bulunan “1/1/2027” ifadesi, “1/1/2028” olarak değiştirildi. Böylece geçici hüküm için öngörülen süre bir yıl uzatılmış oldu.

Değişiklik tarih uzatımıyla sınırlı

Yayımlanan değişiklik tebliği, geçici maddede yer alan tarihin güncellenmesini içeriyor. Metinde şirketlere yönelik yeni bir başvuru koşulu, ek belge yükümlülüğü veya başka bir hesaplama değişikliği düzenlenmiyor.

Değişiklik tebliğinde, geçici hükmün ayrıntılı içeriği yeniden aktarılmıyor; mevcut tebliğin ilgili maddesine atıf yapılıyor.

Yayımı tarihinde yürürlüğe girdi

Üç maddeden oluşan tebliğ, yayımlandığı 10 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Düzenlemenin hükümlerini Ticaret Bakanı yürütecek.

Düzenlemeyle yönetmeliğin hukuki dayanağı, tanımları, bazı süreleri ve yaptırım hükmü değiştirildi.

Skuter ve elektrikli skuter tanımlar bölümüne eklendi

Yönetmeliğin tanımlarını içeren 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının ilgili bendine “skuter, elektrikli skuter” ifadeleri eklendi.

Aynı maddede bulunan “Demiryolu Düzenleme Genel Müdürlüğü” ifadesi ise “Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğü” olarak değiştirildi.

180 günlük süreler 90 güne indirildi

Değişiklik kapsamında yönetmeliğin 48’inci maddesinin yedinci ve sekizinci fıkralarında bulunan “180 günden” ifadeleri “90 günden” olarak düzenlendi.

49’uncu maddede yer alan aynı süreler de 180 günden 90 güne indirildi.

Her bir kusur için 9.473 TL ceza

Yönetmeliğin yaptırımları düzenleyen 63’üncü maddesinin birinci fıkrası yeniden yazıldı.

Buna göre, yönetmeliğin uygulanması veya genel denetlemeler sonucunda aykırı hususların tespit edilmesi halinde, her bir kusur için 9.473 TL idari para cezası uygulanacak ve idari para cezası karar tutanağı düzenlenecek.

Ceza işlemleri, 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 28/A maddesi çerçevesinde Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürü veya yetkilendirdiği personel tarafından yürütülecek. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun 18’inci maddesi hükümleri de saklı tutulacak.

Düzenleme yürürlüğe girdi

Yönetmeliğin dayanak maddesi de Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin ilgili hükümleri ve 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararname doğrultusunda güncellendi.

Değişiklikler 10 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Yönetmelik hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütecek.

Düzenleme, 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış kullanıcılar için gizlilik, mesajlaşma, içerik sunumu ve reklam alanlarında özel kurallar öngörüyor. Türkiye’den erişilebilen yurt içi ve yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsayan yönetmelik, 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek.

Hesaplar gizli olacak, kamuya açma seçeneği sunulamayacak

Yönetmeliğe göre 15–17 yaş grubundaki çocukların hesapları varsayılan olarak gizli hesap şeklinde oluşturulacak. Platformlar, bu hesaplar için kamuya açık olma seçeneği sunamayacak.

Çocuk kullanıcıların takipçi ve takip edilen hesap bilgileri de hesap sahibi dışındaki kullanıcılar tarafından görülemeyecek şekilde düzenlenecek.

Sosyal ağ sağlayıcıları, çocukların kişisel verilerini korumak amacıyla yüksek düzeyde gizlilik ayarlarını varsayılan olarak uygulayacak ve veri işlemeyi asgari düzeyde tutacak.

Canlı yayın özelliği kullanılamayacak

15 yaşını doldurmuş çocukların hesaplarında canlı yayın açma özelliğine yer verilemeyecek.

Platformlara ayrıca çocuğun profil fotoğrafı, hesabı, paylaşımları ve görsellerinin başkaları tarafından ekran görüntüsünün alınmasını engellemeye yönelik gerekli teknik tedbirleri alma yükümlülüğü getirildi.

Bu hüküm, platformların teknik önlem almasını zorunlu kılıyor; düzenlemede belirli bir uygulama veya teknoloji adı belirtilmiyor.

Çocukların verileri reklam için profillenemeyecek

Yönetmelik, çocuk hesaplarının kullanıcının davranışlarına göre özelleştirilmesini yasaklıyor.

Çocuğa ait kişisel veriler profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerine konu edilemeyecek. Böylece platformların çocukların davranışlarından hareketle kişiye özel ticari reklam sunmasına yönelik veri kullanımına kısıtlama getiriliyor.

Düzenleme, çocuklara sunulan içerik, reklam ve diğer hizmetlerde çocuğun yaşının, yüksek yararının ve gelişiminin gözetilmesini de zorunlu tutuyor.

Yalnızca takip edilen hesaplardan mesaj alınabilecek

Çocuk hesabına ancak çocuğun takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek. Mesajlarda “görüldü” bilgisine yer verilemeyecek.

Bunun yanında çocuk hesapları başka kullanıcılara takip önerisi olarak sunulamayacak; başka hesaplar da çocuk kullanıcılara takip etmeleri için önerilemeyecek.

Platformlar, ellerindeki üçüncü kişilere ait iletişim verilerini çocuk hesaplarıyla eşleştirerek bu hesapları aranabilir, bulunabilir veya önerilebilir hale getiremeyecek.

Telefon rehberiyle eşleştirmeye sınırlama

Sosyal ağ sağlayıcıları, çocuk hesaplarını telefon rehberi, e-posta adres defteri veya diğer uygulamalardaki arkadaş ve takip listeleriyle senkronize edemeyecek.

Bu amaçla söz konusu kaynaklara erişilemeyecek ve buralardan elde edilen veriler işlenemeyecek. Kurala aykırı biçimde elde edilen veriler ile bunlardan üretilen eşleştirme ve öneri kayıtları gecikmeksizin silinecek.

Hesabın oluşturulması, doğrulanması, kurtarılması, güvenliğinin sağlanması ve ebeveyn denetimi için yalnızca ebeveyne ait iletişim bilgilerinin işlenmesi ise bu kapsamda senkronizasyon sayılmayacak.

Ardışık görsel içerik akışına da kısıtlama geliyor

Çocuk hesaplarında görsel içeriklerin kaydırma, dokunma, tıklama veya benzeri kullanıcı hareketleriyle ya da kendiliğinden ardışık biçimde sunulmasını sağlayan arayüz, tasarım veya işlevler sunulamayacak.

Bu hüküm, platformların uygulamalarında, internet sitelerinde ve diğer bütün arayüzlerinde uygulanacak. Ayrıca bağımlılık geliştirme etkisi doğurabilecek hizmetler de çocuk hesaplarına sunulamayacak.

Platformlar, çocuğun gelişimine zarar verebilecek içeriklere maruz kalmasını azaltacak içerik filtreleme ve öneri sistemi ayarlarını uygulamakla yükümlü olacak.

Mevcut çocuk hesapları da yeni kurallara tabi olacak

Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce açılan ve yaş doğrulaması yapılmamış mevcut hesaplar için 31 Mart 2027’ye kadar yaş doğrulaması yapılması zorunlu olacak.

Doğrulama sonucunda 15 yaşını doldurduğu ve çocuk olduğu belirlenen kullanıcıların mevcut hesapları da çocuklara özgü hizmet kurallarına tabi tutulacak.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasını taşıyan 9 Ekim 2026 tarihli ve 11862 sayılı karar, projeye ilişkin ekli haritada gösterilen ruhsat alanlarında ihtiyaç duyulan taşınmazların kamulaştırılmasını öngörüyor.

Yollar, boru hatları ve depolama tesisleri kapsamda

Karara göre, petrol ve doğal gaz arama ve üretim faaliyetlerini gerçekleştirmek amacıyla aşağıdaki alan ve tesisler için gerekli taşınmazlar acele kamulaştırma kapsamına alındı:

• Lokasyon alanı ve yolu,
• Petrol ve doğal gaz boru hattı,
• Enerji nakil hattı,
• Üretim kampları,
• İdari kampüs alanları,
• Depolama tesisleri.

Kamulaştırma işlemleri, karara ekli haritada gösterilen ruhsat alanlarında projenin bu ihtiyaçları doğrultusunda yürütülecek.

Mülkiyet veya irtifak hakkı yoluyla işlem yapılacak

Taşınmazların, mülkiyet şeklinde ya da daimi veya geçici irtifak hakkı kurulması suretiyle TPAO tarafından acele kamulaştırılması kararlaştırıldı.

Böylece proje kapsamında ihtiyaç duyulan taşınmazlarda, kararın öngördüğü şekilde mülkiyet edinilmesi veya kullanım hakkı kurulması mümkün olacak.

Kararın dayanağı Kamulaştırma Kanunu

Acele kamulaştırma kararı, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 27’nci maddesine dayandırıldı.

Yayımlanan karar metninde kamulaştırma bedellerine, tesislerin yapım takvimine veya projenin üretime geçiş tarihine ilişkin bilgi bulunmuyor. Kamulaştırmanın coğrafi kapsamı, kararın ekindeki ruhsat alanları haritasıyla gösteriliyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasını taşıyan 9 Ekim 2026 tarihli kararla, bankanın sermayesinin 250 milyar Türk lirasına çıkarılması kararlaştırıldı.

Sermaye artışının hukuki dayanağı

Karar, 6107 sayılı İller Bankası Anonim Şirketi Hakkında Kanun’un 4’üncü maddesi kapsamında alındı.

Yayımlanan metinde, sermayenin önceki tutarına veya artışın hangi takvimle karşılanacağına ilişkin ayrıca bir bilgiye yer verilmedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasını taşıyan kararla, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Taşımacılık AŞ Genel Müdürlüğünün görevlendirilmesine ve bu görev nedeniyle oluşacak giderlerin karşılanmasına ilişkin esaslar belirlendi.

Yardımlar iki güzergâh üzerinden taşınabilecek

Karara göre TCDD Taşımacılık, 31 Aralık 2026 tarihine kadar Afganistan’a gönderilecek insani yardım malzemelerinin nakliyesini gerçekleştirmek üzere görevlendirildi.

Taşımalar, Türkiye–İran–Türkmenistan–Afganistan veya Türkiye–İran–Afganistan güzergâhları üzerinden yapılabilecek.

Taşıma, gümrük ve sigorta giderleri karşılanacak

Görevlendirme bedeli hesaplanırken uluslararası anlaşmalar kapsamında belirlenen tarifeler ile TCDD Taşımacılık tarifeleri ve mevcut mevzuat esas alınacak.

Gidiş ve dönüş taşıma ücretlerinin yanı sıra şu kalemler de görevlendirme giderlerine dahil edilecek:

• Gümrük işlemleri,
• Vagondan vagona aktarma ve elleçleme,
• Yükleme sırasında gözetim,
• Taşıma organizasyonunu yürüten firmaların ücretleri,
• Feribot geçişleri,
• Sigorta,
• Taşımayı tamamlamak için zorunlu diğer faaliyetlerden doğan ek masraflar.

Yardımların teslim edildiği belgelenecek

Giderlerin karşılanabilmesi için taşıma ücretleri ve diğer masrafların ilgili tarifeler, sözleşmeler, faturalar ve belgelerle desteklenmesi gerekecek.

Ayrıca yardım malzemelerinin Afganistan’a teslim edildiğini gösteren teslim tesellüm tutanakları veya malzemelerin hasarsız ve tam olarak teslim edildiğine ilişkin AFAD’dan alınan yazı sunulacak.

Taşımayı yapan ya da taşımaya aracılık eden firmaların, ilgili güzergâhta taşıma yapmaya yetkili olduklarını gösteren belgeler de dosyada yer alacak.

Ödemeler Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçesinden yapılacak

TCDD Taşımacılığın muhasebe kayıtlarına göre gerçekleşen görevlendirme bedeli, şirketin ödeme talebi üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı bütçesinden karşılanacak.

Ödemeler, bütçede öngörülen ödenek ve nakit planı çerçevesinde yapılacak. Şirketin talebinde taşıma ücretleri ile diğer ek masrafların ayrıntılı dökümü bulunacak.

Bakanlığın incelemesi sonucunda hesaplanan tutarla yapılan ödeme arasında fark tespit edilirse taraflar yükümlülüklerini faizsiz yerine getirecek. Sahte veya yanıltıcı belge ve işlemlere dayalı tutarlar tespit edilmesi halinde ise ilgili ödeme, ödeme tarihinden itibaren gecikme zammı oranında faiz uygulanarak tahsil edilecek.

Karar yürürlüğe girdi

Kararın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları Hazine ve Maliye Bakanlığı belirleyecek.

Yayımlandığı tarihte yürürlüğe giren kararın hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütecek.

Merkez Bankasının 7 Ekim 2026 tarihli ve 12100/21699 sayılı kararı, şirketin elektronik para kuruluşu olarak faaliyet gösterme iznini kapsıyor.

Faaliyet izni 2022’de verilmişti

Kararda, Parakolay’a elektronik para kuruluşu olarak faaliyet gösterme izninin 28 Temmuz 2022 tarihli ve 11285/20884 sayılı Merkez Bankası kararıyla verildiği hatırlatıldı.

Söz konusu izin, 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun kapsamında düzenlenmişti.

İptal kararının hukuki dayanağı açıklandı

Merkez Bankası, faaliyet izninin aynı kanunun 21’inci maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca iptal edildiğini bildirdi.

Resmî Gazete’de yayımlanan kısa karar metninde, iptale yol açan somut tespitler veya denetim bulguları hakkında ayrıntılı bilgi verilmedi. Müşteri hesapları, bakiyeler ve olası iade işlemlerine ilişkin bir açıklama da kararda yer almadı.

Türkiye’den erişilebilen yurt içi ve yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsayan yönetmelik, 15 yaşını doldurmayan çocuklara hizmet sunulamayacağını hükme bağlıyor. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış kullanıcılar için ise güvenlik, gizlilik, içerik ve iletişim özellikleri bakımından çocuklara özgü hizmet sunulması öngörülüyor.

Yaş doğrulaması nasıl yapılacak?

Yönetmeliğe göre hesap oluşturma aşamasında kullanıcının yaş durumu, e-Devlet Kapısı üzerinden üretilecek yaş doğrulama belirteciyle doğrulanacak.

Kullanıcı, Siber Güvenlik Başkanlığının e-Devlet üzerinden sunduğu hizmete kimlik doğrulamasıyla erişerek belirteç oluşturacak. Ardından bu belirteci ilgili sosyal medya platformuna yükleyecek.

Belirteç yalnızca kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığı ve 15 yaşını doldurmuşsa 18 yaşını doldurup doldurmadığı bilgisini içerecek. Kullanıcı adı veya kişiyi üçüncü taraflar açısından belirlenebilir kılacak başka kişisel bilgiler belirteçte yer almayacak.

Sosyal ağ sağlayıcıları, belirtecin e-Devlet üzerinden oluşturulduğunu teyit ettikten sonra kullanıcının yaş grubunu belirleyecek. Belirteç, yaş doğrulaması dışında başka bir amaçla kullanılamayacak.

Mevcut hesaplar için son tarih 31 Mart 2027

Yeni düzenleme 1 Kasım 2026’da yürürlüğe girecek. Bu tarihten önce açılmış ve yaş doğrulama belirteciyle doğrulanmamış mevcut hesaplarda, 31 Mart 2027’ye kadar en az bir kez doğrulama yapılması zorunlu olacak.

Doğrulama sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen çocukların hesapları, bilgi verilerek kapatılacak. İtiraz mekanizmasına başvurulması durumunda hesap verileri, süreç sonuçlandıktan sonra silinecek. İtiraz edilmezse veriler gecikmeksizin kaldırılacak.

15–17 yaş grubundaki kullanıcıların mevcut hesapları ise çocuklara özgü hizmet kurallarına tabi tutulacak.

Çocuk hesapları kamuya açık olamayacak

Yönetmelik, 15 yaşını doldurmuş çocukların hesapları için kapsamlı gizlilik ve iletişim kuralları getiriyor.

Bu hesaplar varsayılan olarak gizli olacak ve kamuya açık hesap seçeneği sunulamayacak. Takipçi ve takip edilen hesap bilgileri, hesap sahibi çocuk dışındaki kullanıcılar tarafından görülemeyecek.

Çocuk hesabına yalnızca çocuğun takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek. Mesajlarda “görüldü” bilgisi bulunmayacak.

Çocuk hesaplarının telefon rehberleri, e-posta adres defterleri ve diğer platformlardaki kişi listeleriyle senkronize edilmesine de izin verilmeyecek. Hesap güvenliği, kurtarma ve ebeveyn denetimi için yalnızca ebeveyne ait iletişim bilgilerinin işlenmesi bu kısıtlamanın dışında tutulacak.

Canlı yayın ve ardışık görsel akışına kısıtlama

15–17 yaş grubundaki hesaplarda canlı yayın açma özelliği bulunamayacak.

Görsel içeriklerin kaydırma, dokunma veya benzeri hareketlerle ya da kendiliğinden ardışık biçimde sunulmasını sağlayan arayüz ve işleyişler de bu hesaplara sunulamayacak.

Platformlar, çocukların profil fotoğrafları, paylaşımları ve görsellerinin başkaları tarafından ekran görüntüsü alınmasını önlemek için gerekli teknik tedbirleri almakla yükümlü olacak.

Çocuk hesapları başka kullanıcılara takip önerisi olarak gösterilemeyecek; diğer hesaplar da çocuklara takip amacıyla önerilemeyecek.

Kişiselleştirilmiş ticari reklam yapılamayacak

Çocuk hesapları, kullanıcının davranışlarına göre özelleştirilemeyecek. Çocuklara ait kişisel veriler, profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerinde kullanılamayacak.

Sosyal ağ sağlayıcıları yüksek düzeyde gizlilik ayarlarını varsayılan olarak uygulayacak ve kişisel verilerin asgari düzeyde işlenmesini sağlayacak. Kullanım koşulları ve veri politikaları da çocukların anlayabileceği biçimde sunulacak.

Ebeveynler kullanım süresini ve harcamaları yönetebilecek

Platformların Türkçe dil seçeneği bulunan, kolay erişilebilen ebeveyn kontrol araçları sunması zorunlu olacak.

Bu araçlar; hesap özelliklerinin yönetilmesini, kullanım süresinin izlenip sınırlandırılmasını ve satın alma, kiralama veya ücretli üyelik işlemlerinin ebeveyn onayına bağlanmasını sağlayacak. Harcama limiti belirlenebilecek.

Ebeveyn kontrolü etkinleştirildiğinde çocuğa açıkça bilgi verilecek. Araçların çocuğun mahremiyetini orantısız biçimde ortadan kaldırmadan, iletişim ve güçlendirme esasına göre tasarlanması gerekecek.

İtirazlar yalnızca otomatik sistemlerle incelenemeyecek

Yaş doğrulama sonucuna, hesapların askıya alınmasına veya kapatılmasına yönelik itirazlar için ücretsiz, erişilebilir ve Türkçe bir başvuru mekanizması kurulacak.

Başvurular tamamen otomatik sistemlerle değerlendirilemeyecek; anlamlı insan incelemesine tabi tutulacak. İtiraz sonuçlanana kadar hesaba ait içerikler ve kişisel veriler silinmeyecek.

Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi halinde ilgili kanun hükümleri kapsamında yaptırım uygulanacak. Yaptırımdan önce platforma aykırılık bildirilecek ve giderilmesi için makul süre verilecek.

Yönetmelik hükümlerini Siber Güvenlik Başkanı yürütecek.

Değişiklik, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmî ve özel okul ve kurumların bünyesinde faaliyet gösteren kantin, kafeterya, yemekhane, büfe ve çay ocağı gibi gıda işletmelerini ilgilendiriyor.

Beslenme profili renk ve harflerle gösterilecek

Tebliğde beslenme skoru; gıdaların enerji, besin ögeleri ve diğer bileşenlerinin miktarı ile üretim süreçleri dikkate alınarak hesaplanan bir değerlendirme sistemi olarak tanımlandı.

Sağlık Bakanlığının belirleyeceği yöntem ve kriterlere göre hesaplanacak skor, ürünün beslenme profilini etiket üzerinde renk ve harfler aracılığıyla tüketiciye sunacak.

Okul gıdası logosuna alternatif olarak kullanılacak A, B veya C beslenme skorunun, ürün etiketinin temel görüş alanında bulunması gerekecek.

A, B veya C skoru tek başına satış izni sağlamayacak

Düzenlemenin öne çıkan hükümlerinden biri, beslenme skorunun okulda satış için tek başına yeterli olmayacağının açıkça belirtilmesi oldu.

Sağlık Bakanlığınca satışı uygun bulunmayan gıdalar, A, B veya C beslenme skoruna sahip olsa dahi okul bünyesindeki gıda işletmelerinde satışa veya tüketime sunulamayacak. Okul gıdası onayı iptal edilen ürünler için de aynı yasak geçerli olacak.

Böylece ürünün etiketindeki skorun yanında, Sağlık Bakanlığının okulda satışa ilişkin uygunluk kriterleri de belirleyici olacak.

Kriterleri Sağlık Bakanlığı belirleyecek

Onay verilecek okul gıdaları ve beslenme skoruna ilişkin kriterler Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanacak. Bakanlık, belirlediği kriterleri Tarım ve Orman Bakanlığı ile Millî Eğitim Bakanlığına resmî yazıyla iletecek.

Bu kriterler, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Millî Eğitim Bakanlığının internet sitelerinde yayımlanacak.

Geçiş hükmünde yeni tarih: 13 Eylül 2027

Tebliğin geçici maddesinde bulunan 14 Eylül 2026 tarihi, 13 Eylül 2027 olarak değiştirildi. Geçiş hükmünün atıfta bulunduğu fıkralar da yeni düzenlemeye göre yeniden düzenlendi.

Değişiklik tebliği yayımlandığı tarihte yürürlüğe girerken, ilgili hükümler için geçici maddede belirtilen takvim esas alınacak.

İşletmenin devri veya kapanması durumunda onay iptal edilecek

Yeni düzenlemeye göre, onaylı bir okul gıdasının üretimine, ithalatına ve piyasaya arzına son verilmesi durumunda ürünün okul gıdası onayı iptal edilecek.

İşletme kayıt numarası aynı kalsa bile onay sahibi gıda işletmesinin devredilmesi veya kapatılması da onayın iptal edilmesine neden olacak.

Tebliğ hükümleri Tarım ve Orman Bakanı, Sağlık Bakanı ve Millî Eğitim Bakanı tarafından birlikte yürütülecek.

Kaynak: 10 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete, sayı 33396, sayfa 56–57; Tebliğ No: 2026/27.

Habere Güven’in yedinci kuruluş yıldönümünde dostlarımızla yan yana geldiğimizde, geçen yılların yalnızca haberlerden ve rakamlardan ibaret olmadığını bir kez daha gördük. Her haberin ardında anlatılmayı bekleyen bir yaşam, her dayanışma çağrısında birbirine uzanan eller vardı.
“Dayanışma Kokteyli ve Halkların Dilinden Erbane Ezgileri” etkinliğinde Eğitim Sen Erbane Grubu’nun ezgilerine türkülerimiz ve halaylarımız eşlik etti. Bir araya gelmenin sevinci, aramızda olamayan dostlarımızın özlemiyle iç içeydi.

Duvarların ardındaki dostların sesi de aramızdaydı
Gecede cezaevindeki belediye başkanları, politik tutsaklar, sendikacılar, gazeteciler ve hak savunucuları anıldı. Onların gönderdiği sözler, dayanışma sofrasında yer buldu. Seyhan Belediye Başkanı Oya Tekin’in Silivri Cezaevi’nden gönderdiği mesaj okundu.

Etkinliğe katılan ve destek veren kurumların adları da tek tek duyuruldu. Farklı alanlarda emek veren dostların aynı salonda buluşması, Habere Güven’in yedi yıldır kurmaya çalıştığı bağı görünür kıldı: Haberi yapılanların, sözü duyurulanların ve o söze sahip çıkanların bağı.

Güven Boğa: “O sesi var eden sizin varlığınızdı”
Habere Güven Genel Yayın Yönetmeni Güven Boğa, konuşmasında gazetenin yedi yıllık yolculuğunu ve bugün ulaştığı noktayı anlattı. Konuşması sırasında gazetenin emektarlarından editör Emin İncesoy’u da sahneye davet etti.

Boğa, gecenin anlamını şu sözlerle dile getirdi:
“Etkinliğimiz sadece bir kokteylden ve her dilden türkülerin seslendirildiği Erbane Grubumuzun sahne almasından ibaret değildi. Etkinliğimiz aynı zamanda hakikatin, umudun ve direnişin buluşma yeri oldu. Bir araya geldik ve yan yana durduk. Çünkü sözümüz vardı. Çünkü biz her ne kadar sizin sesiniz olsak da o sesi var eden sizin varlığınızdı.”

Gerçeğin peşinde yedi yıl
Basın İlan Kurumu üyesi ulusal haber sitesi Habere Güven, yedi yıldır yerel ve ulusal gündemi okurlarıyla buluşturuyor. Boğa, yayın hayatının başından beri “sözü çoğaltmak ve gerçeğin peşinden gitmek” anlayışıyla hareket ettiklerini belirtti.

Kadınların, çocukların, engellilerin, emekçilerin ve farklı kimliklerin sesine yer açmayı; barışı, ekolojiyi ve eğitimi gündemde tutmayı yayıncılığın temel sorumlulukları arasında saydı. Haberciliği, yaşananları kayda geçirmenin ve toplumsal hafızayı yarınlara taşımanın bir yolu olarak tanımladı.

Boğa’nın paylaştığı bilgiye göre Habere Güven, 2026 yılı içinde yaklaşık 3 milyon okura ulaştı. Bu sayı, yedi yıl önce yola çıkarken verilen sözün ne kadar geniş bir karşılık bulduğunu da gösterdi.

Oya Tekin’in mesajı
Seyhan Belediye Başkanı Oya Tekin’in Silivri Cezaevi’nden gönderdiği mesajın tamamı şöyle:
“Sevgili Dostlar, Bugün burada Habere Güven’in 7. yaşını kutlamak için bir araya gelen herkese selam olsun. Aranızda olmayı çok isterdim. Sesimizin kısılmaya, sözümüzün değersizleştirilmeye çalışıldığı bir dönemde Habere Güven gibi bağımsız yayınların önemi her geçen gün daha da artıyor. Güven Boğa’nın yıllardır sürdürdüğü bu ısrarlı ve cesur mücadeleyi yürekten selamlıyorum. Dayanışmanın büyüdüğü, sözün korkmadan söylenebildiği günlerde yeniden buluşmak dileğiyle. Özgür günlerde görüşmek üzere. Oya Tekin”

Dayanışmaya omuz veren kurumlar

Habere Güven’in yedinci kuruluş yıldönümüne destek veren kurumlar şunlar:
- Adana Altın Koza
- Adana Bulamlılar Derneği
- Adana Büyükşehir Belediyesi
- Adana Büyükşehir Belediyesi Kadın ve Aile Hizmetleri Daire Başkanı
- Adana Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Daire Başkanı
- Adana Büyükşehir Belediyesi Muhtarlık İşleri Daire Başkanı
- Adana Deprem Dayanışma Derneği
- Adana Dersimliler Derneği
- Adana Devecileri Kültür ve Sosyal Dayanışma Derneği
- Adana Ekoloji Platformu
- Adana Halkevi
- Adana İş Kadınları Derneği (İŞKAD)
- Adana Ovacık Doğal Tüketim Kooperatifi
- Adana Pir Sultan Abdal Kültür Derneği (PSAKD)
- Adana Tabip Odası
- Adana Teberler Derneği
- Akdeniz Sosyal Dayanışma Eğitim Sağlık ve Kültür Vakfı (ASDA)
- Akkapı Kültür Yardımlaşma ve Eğitim Derneği (AKYED)
- Alevi Düşünce Ocağı
- Arap Halkı Alevileri Dayanışma Derneği (AHAD DER)
- Atatürkçü Düşünce Derneği (ADD)
- Birleşik Kamu-İş Adana İl Başkanlığı
- Birleşik Taşımacılık Sendikası (BTS)
- Büro Emekçileri Sendikası Adana Şubesi (BES)
- Ceyhan Belediyesi
- CHP Adana İl Başkanlığı
- CHP Seyhan İlçe
- Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD)
- Çukurova Belediyesi
- Demokratik Alevi Dernekleri (DAD)
- Eğitim Sen Adana Şube
- Eğitim-İş Adana 1 No’lu Şube
- Eğitim-İş Adana 2 No’lu Şube
- Elektrik Mühendisleri Odası (EMO)
- Enerji Sanayi ve Maden Kamu Emekçileri Sendikası (ESM)
- Gıda Mühendisleri Odası
- Haber-Sen 8 No’lu Şube
- Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Adana İl Örgütü
- Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Seyhan İlçe Örgütü
- Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Yüreğir İlçe Örgütü
- Her Yer Çocuk Derneği
- İnsan Hakları Derneği Adana Şubesi (İHD)
- İnşaat Mühendisleri Odası
- KESK Adana Şubeler Platformu
- KHK Platformları Birliği
- Kilikya Nehir Sosyal Dayanışma ve Kültür Derneği Adana Şubesi
- Makine Mühendisleri Odası
- Mersin Büyükşehir Belediyesi
- Mersin Tabip Odası
- Mimarlar Odası Adana Şubesi
- Mor Dayanışma
- Özgürlük İçin Hukukçular Derneği (ÖHD)
- Pir Sultan Abdal Kültür Derneği Adana Merkez Şube (PSAKD)
- Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) Adana Şubesi
- Seyhan Belediyesi
- Sosyalist Yeniden Kuruluş Partisi (SYKP)
- Tarım Orkam-Sen
- TMMOB Adana İKK
- Toplumsal Özgürlük Partisi (TÖP)
- Tüm Bel Sen
- Tüm Yerel-Sen
- Türk-İş
- Türkiye İşçi Partisi
- Türkiye Sakatlar Derneği
- Türkmenbaşı Tıp Merkezi
- Yeni Parti Adana İl Örgütü
- Yeni Parti Seyhan İlçe Örgütü
- Yeşil Sol Parti
- Ziraat Mühendisleri Odası

Yedi yıl önce yola çıkarken sözümüz vardı. O söz, bugün de okurlarımızın, dostlarımızın ve dayanışma gösteren herkesin sesiyle büyüyor. Aramızda olanlara, gelmek isteyip gelemeyenlere, duvarların ardından selam gönderenlere: Bu hikâyede sizin de emeğiniz var.

Adana Emek ve Demokrasi Platformu bileşenleri, 1 Eylül Dünya Barış Günü dolayısıyla İnönü Parkı’nda bir araya gelerek Atatürk Parkı’na yürüdü.

Türkçe ve Kürtçe sloganların atıldığı eylemde savaşlara, çatışmalara ve ayrımcılığa karşı barış çağrısı yapıldı. Platform adına ortak açıklamayı İHD Adana Şube Başkanı Av. Yasemin Dora Şeker okudu. Adana Emek ve Demokrasi Platformu bileşenleri, 1 Eylül Dünya Barış Günü kapsamında İnönü Parkı'nda bir araya geldi. Buradan Atatürk Parkı'na yürüyen kitle, savaşların son bulması, barışın ve demokratik çözümün sağlanması talebiyle mesaj verdi.

Yürüyüşün en önünde üzerinde herhangi bir yazı bulunmayan beyaz bir pankart taşındı. Barışı simgeleyen pankartın arkasında yürüyen kitle, yürüyüş boyunca Türkçe ve Kürtçe sloganlar attı; barış talebini dile getirdi.

Atatürk Parkı'ndaki etkinlikte ise farklı siyasi parti, sendika, meslek örgütü, kadın ve ekoloji örgütleri adına konuşmalar yapıldı.

Ortak açıklamayı Yasemin Dora Şeker okudu

Atatürk Parkı'nda gerçekleştirilen etkinlikte Adana Emek ve Demokrasi Platformu adına ortak açıklamayı İnsan Hakları Derneği (İHD) Adana Şube Başkanı Av. Yasemin Dora Şeker okudu.

Şeker, 1 Eylül Dünya Barış Günü'nün dünyanın birçok bölgesinde savaş, işgal, zorunlu göç, ayrımcılık ve ağır insan hakları ihlallerinin sürdüğü bir dönemde karşılandığını belirterek, Ortadoğu'daki çatışmalara ve Ukrayna'daki savaşa dikkat çekti.

Açıklamada, “Barış ertelenemez bir insan hakkıdır” vurgusu öne çıktı.

“Savaşların bedelini halklar ödüyor”

Platformun açıklamasında savaşların bedelini savaş kararlarını alanların değil, halkların ödediği ifade edildi.

Emekçilerin, yoksulların, kadınların ve çocukların savaşlarda yaşamını yitirdiğine dikkat çekilen açıklamada, milyonlarca insanın evlerinden ve topraklarından koparıldığı belirtildi.

Silahlanmaya ayrılan kaynaklarla halkların ekonomik koşulları arasındaki çelişkiye de dikkat çekilen açıklamada, “Silahlara milyarlar ayrılırken halkların ekmeği küçülüyor, silah şirketleri büyürken yoksulluk, göç ve ölüm büyüyor” denildi.

“Ortadoğu halklarının kaderi savaş değildir”

Adana'dan yapılan çağrıda Ortadoğu halklarının geleceğinin savaşla belirlenmemesi gerektiği vurgulandı.

Açıklamada Türklerin, Kürtlerin, Arapların, Farsların ve bölgedeki bütün halkların ve inançların eşit, özgür ve barış içinde yaşayabileceği bir geleceğin mümkün olduğu ifade edildi.

Platform, Türkiye'nin yakın tarihine de dikkat çekerek Kürt meselesinin güvenlikçi ve inkârcı politikalarla çözülemeyeceğini belirtti.

Açıklamada, yıllardır sürdürülen çatışmaların can kayıpları, zorunlu göç, köy boşaltmaları, zorla kaybetmeler, faili meçhul cinayetler, işkence ve temel hak ve özgürlüklerin sınırlandırılması gibi ağır sonuçlara yol açtığı kaydedildi.

“Yeni bir fırsat penceresi açıldı”

Kürt meselesinin çözümüne ilişkin değerlendirmelerin de yer aldığı açıklamada, bugün barışçıl ve demokratik çözüm açısından yeni bir fırsat penceresinin açıldığı ifade edildi.

Platform, Türkiye'de Kürt meselesinin demokratik ve barışçıl çözümü yönünde başlayan süreci önemsediklerini belirterek çözümün şiddet ve güvenlik politikalarıyla değil; demokrasi, hukuk, eşit yurttaşlık ve insan hakları temelinde gerçekleşmesi gerektiğini savundu.

Açıklamada, Kürt meselesinin demokratik çözümü ile Türkiye'nin demokratikleşmesinin birbirinden ayrı düşünülemeyeceği vurgulandı.

“Eşit yurttaşlık temelinde barış”

Platformun açıklamasında kalıcı barışın yalnızca silahların susmasından ibaret olmadığı belirtildi.

Barışın; yaşam hakkının güvence altına alındığı, özgürlüklerin korunduğu, eşit yurttaşlığın hayata geçirildiği, farklı kimlik ve inançların kendilerini özgürce ifade edebildiği ve hukukun üstünlüğünün egemen olduğu demokratik bir toplumsal düzenle mümkün olabileceği ifade edildi.

Açıklamada şu değerlendirmeye yer verildi:

“Eşit yurttaşlık, farklılıklarımızdan vazgeçerek birbirimize benzemek değil; Türk’ün Türk, Kürt’ün Kürt, Arabın Arap olarak, herkesin kendi kimliği, dili, kültürü ve inancıyla eşit haklara sahip olmasıdır.”

“Barış sürecinin aktif bileşenleri olmalıyız”

Platform, olası bir barış sürecinde siyasi aktörlerin yanı sıra kadınların, gençlerin, emekçilerin, hak savunucularının, akademisyenlerin ve sivil toplumun da söz sahibi olması gerektiğini vurguladı.

Açıklamada, insan hakları örgütleri, meslek kuruluşları, sendikalar, kadın ve gençlik örgütleri ile yerel sivil toplum kuruluşlarının yalnızca gözlemci olmaması, sürecin aktif bileşenleri haline gelmesi gerektiği belirtildi.

Türkiye'nin ihtiyacının yalnızca teknik bir silahsızlanma programı olmadığı ifade edilerek; hukuki güvence, demokratikleşme, bağımsız denetim mekanizmaları, geçiş dönemi adaleti ve toplumsal uzlaşıyı içeren bütüncül bir barış mimarisi çağrısı yapıldı.

“Bir annenin daha evladının ardından ağlamasını istemiyoruz”

Platform, çağrısında çatışmaların sona ermesi ve silahların kalıcı olarak susması talebini yineledi.

Açıklamada, “Bir insanımızın daha yaşamını kaybetmemesi, bir annenin daha evladının ardından ağlamaması için silahların sonsuza kadar susmasını istiyoruz” denildi.

Bununla birlikte yalnızca çatışmasızlık değil, insanların kimliklerinin inkâr edilmediği, dillerinin ve kültürlerinin eşit kabul edildiği, demokratik iradelerinin yok sayılmadığı onurlu, kalıcı ve adil bir barış talep edildi.

Kurumlar adına peş peşe konuşmalar

Ortak açıklamanın ardından Atatürk Parkı'ndaki etkinlikte farklı kurum ve örgütler adına konuşmalar gerçekleştirildi.

Etkinlikte sırasıyla;

Adana Kadın Platformu
Barış Anneleri
DEM Parti
Emek Partisi
Adana Halkevi
TÖP
Ekoloji Platformu
KESK
TMMOB Adana İl Koordinasyon Kurulu
TİP
Yeşil Sol Parti
EDS
Cezaevindeki tutsaklar adına

konuşmalar yapıldı.

Konuşmalarda ortaklaşan temel başlıklar barış, demokratik çözüm, eşit yurttaşlık, insan hakları, özgürlükler ve savaş karşıtlığı oldu.

Beyaz pankarta barış mesajları yazıldı

Konuşmaların tamamlanmasının ardından yürüyüşün başında taşınan ve üzerinde herhangi bir yazı bulunmayan beyaz pankart, etkinliğin katılımcılarına açıldı.

Katılımcılar pankartın üzerine barışa ilişkin söz ve mesajlarını yazdı. Böylece yürüyüş boyunca barışın simgesi olarak taşınan yazısız beyaz pankart, etkinliğin sonunda katılımcıların barış taleplerini taşıyan ortak bir mesaja dönüştü.

Kadın Platformu adına Belgin Işık Kadınların 1 Eylül'de ki Barış Talebini İfade Etti.

Adana'da Barış Annesi 1 Eylül Barışıyla İlgili Konuştu.

Barış Anneleri 1 Eylül'de Adana'da Barışı Haykırdı.

DEM Parti Adana İl Başkanı Av. Yakup Ataş, 1 Eylül Barış Gününde Konuştu.

Münir Korkmaz, Adana'da 1Eylül Barış Gününde Konuştu.

Adana Halkevi Başkanı Osman Erkut, 1 Eylül Barış Gününde Konuştu.

EMEP Adana İl Başkanı Suat Nacar, 1 Eylül Barış Günü Çerçevesinde Konuştu.

TÖP Adana İl Örgütü Adına 1 Eylül Barış Günü Çerçevesinde Konuşma Yapıldı.

Etkinlik halaylarla sona erdi

1 Eylül Dünya Barış Günü etkinliği, pankarta barış mesajlarının yazılmasının ardından halaylarla sona erdi.

Adana Emek ve Demokrasi Platformu, açıklamasının sonunda savaşsız, sömürüsüz ve ayrımcılığın olmadığı; herkesin eşit, özgür ve onurlu bir yaşam sürdüğü demokratik bir toplum için barış ve demokratikleşmede ısrar edeceklerini belirtti.

Platformun etkinlikte öne çıkan çağrısı ise şöyle oldu:

“Barış ertelenemez bir insan hakkıdır!”

“Barışı kalıcı kılmak, demokrasiyi ve insan haklarını güvence altına almaktır!”

“Kalıcı barışın yolu demokrasiden, adaletten, eşitlikten ve özgürlükten geçer!”

“Savaşa hayır, barış hemen şimdi!”

“Yaşasın halkların eşitliği!”

“Yaşasın barış! Bijî Aştî! يحيا السلام”

Eğitim Sen Adana Şube Erbane Grubu tarafından “Bu Toprakların Şarkılarını Birlikte Söyleyelim” şiarıyla Merkez Park Amfi Tiyatro’da düzenlenen etkinlik, yoğun katılım ve coşkulu anlara sahne oldu. Farklı dillerden türkü ve şarkıların seslendirildiği gecede, bu topraklarda yan yana yaşamış halkların ortak kültürel mirası müzikle buluştu.

Etkinlik, yalnızca bir konser olarak değil; barış, demokrasi, eşitlik, emek, laik ve bilimsel eğitim, halkların kardeşliği ve ortak yaşam iradesinin dile getirildiği bir buluşma olarak öne çıktı.

“Yalnızca Konser İçin Değil, Ortak Yaşam İnancımız İçin Buluştuk”
Etkinliğin açılış konuşmasını Eğitim Sen Adana Şube Yürütme Kurulu Üyesi Özgür Kiracı yaptı. Kiracı, Adana Eğitim Sen ve Erbane Grubu tarafından düzenlenen etkinliğin farklı kültürlerin, dillerin ve inançların eşit, özgür ve demokratik bir yaşam içinde bir arada yaşayabileceğine duyulan inancı büyütmek amacı taşıdığını belirtti.

Sanatın, kültürün ve müziğin halkları birbirine yaklaştıran, ortak yaşamı güçlendiren en önemli değerlerden olduğunu vurgulayan Kiracı, böylesi dönemlerde kültürel buluşmaların dayanışmayı büyütme açısından ayrı bir anlam taşıdığını ifade etti.

Emek, Demokrasi ve Barış Vurgusu
Kiracı konuşmasında, Eğitim Sen’in kurulduğu günden bu yana emekten, demokrasiden, laik ve bilimsel eğitimden, halkların kardeşliğinden ve barıştan yana mücadele yürüttüğünü söyledi. Türkiye’de emekçilerin haklarının budandığı, demokratik alanın daraltıldığı ve farklı düşünenlerin baskılarla karşı karşıya bırakıldığı bir dönemden geçildiğini belirten Kiracı, dayanışma ve ortak mücadelenin her zamankinden daha önemli olduğunu dile getirdi.

Kiracı, toplumsal baskıların arttığı koşullarda sendikal mücadelenin yalnızca ücret ve özlük haklarıyla sınırlı olmadığını; demokrasi, barış, eşit yurttaşlık ve özgürlük mücadelesinin de ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguladı.

Eğitim Emekçilerinin Ortak Mücadelesi Öne Çıkarıldı

Konuşmada özel sektör öğretmenleri, ücretli öğretmenler ve mülakat mağduru öğretmenlerin yaşadığı sorunlara da geniş yer verildi. Kiracı, insanca çalışma ve yaşam koşulları için mücadele eden tüm eğitim emekçilerini selamladıklarını belirterek, kamuda, özel sektörde ya da ücretli olarak çalışan öğretmenler arasında ayrım yapılamayacağını ifade etti.

Tüm öğretmenlerin güvenceli çalışma koşullarına, insanca yaşayabilecekleri ücretlere ve sendikal haklara sahip olması gerektiğini söyleyen Kiracı, eğitim emekçilerinin mücadelesinin ortak olduğunu belirtti.

2025-2026 eğitim öğretim yılının okullarda artan şiddet olayları ve acı kayıpların gölgesinde sona erdiğini dile getiren Kiracı, eğitim emekçilerine yönelik şiddetin münferit olaylar olarak görülemeyeceğini, bunun eğitim politikalarının yarattığı ciddi bir toplumsal sorun olduğunu ifade etti.

Bu kapsamda Eğitim Sen ve Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası tarafından 26 Haziran 2026 Cuma günü saat 13.00’te Adana İl Milli Eğitim Müdürlüğü önünde yapılacak “Öğretmenler Yalnız Değildir, Öğretmenlik Mesleği İtibarsız Değildir” başlıklı basın açıklamasına katılım çağrısı yapıldı.

Kadınların, LGBTİ+’ların ve Çocukların Hakları İçin Örgütlü Mücadele Çağrısı

Kiracı’nın konuşmasında kadınların ve LGBTİ+’ların kazanılmış haklarına yönelik girişimler de gündeme geldi. 12. Yargı Paketi kapsamında kamuoyuna yansıyan nafaka hakkını sınırlandırmaya dönük düzenlemeler ile LGBTİ+’ları ve suça sürüklenen çocukları hedef alan ayrımcı düzenlemelerin, kadınların, LGBTİ+ örgütlerinin, çocuk hakları savunucularının ve demokrasi güçlerinin ortak mücadelesi sonucunda geri çekildiği belirtildi.

Bu gelişmenin, hakların ancak örgütlü mücadeleyle korunabileceğini bir kez daha gösterdiğini ifade eden Kiracı, kadınların, LGBTİ+’ların ve çocukların eşit, özgür ve güvenli bir yaşam sürmesinin demokrasi mücadelesinin ayrılmaz bir parçası olduğunu söyledi.

KHK’li Kamu Emekçileri Unutulmadı
Etkinlikte KHK ile ihraç edilen kamu emekçilerinin yaşadığı hukuksuzluklara da dikkat çekildi. Kiracı, KESK’li kamu emekçilerinin KHK’lerle ihraç edilmelerinin üzerinden 10 yıl geçtiğini belirterek, bu sürecin büyük bir hukuksuzluk olduğunu söyledi.
İhraç edilen kamu emekçilerinin tüm özlük, sosyal ve ekonomik haklarıyla birlikte görevlerine iade edilmesini talep ettiklerini belirten Kiracı, bu talepten vazgeçmeyeceklerini ifade etti.

Kalıcı Barış ve Demokratik Çözüm Talebi
Konuşmada Türkiye’nin en temel ihtiyaçlarından birinin demokratikleşmenin önündeki engellerin kaldırılması ve kalıcı barışın sağlanması olduğu vurgulandı. Halkların eşit yurttaşlık temelinde bir arada yaşayabildiği, farklı kimliklerin ve kültürlerin özgürce var olabildiği demokratik bir toplumun, emek ve demokrasi mücadelesinin de güvencesi olduğu ifade edildi.

Kiracı, çatışmaların, kutuplaşmanın ve inkâr politikalarının değil; diyalogun, müzakerenin ve demokratik çözümün güçlenmesi gerektiğini söyledi. “Barışın kaybedeni yoktur” vurgusuyla, barışın kazananının halklar, emekçiler ve gelecek olacağı belirtildi.

“Savaşa Değil Eğitime Bütçe”

Etkinlikte dünyada artan savaş politikaları ve silahlanma yarışı da eleştirildi. NATO’nun genişleme ve militarizasyon politikalarının halklara barış değil, daha fazla çatışma ve yoksulluk getirdiği ifade edildi.

Kiracı, eğitime, sağlığa ve sosyal hizmetlere ayrılması gereken kaynakların savaş bütçelerine aktarılmasına karşı çıktıklarını belirterek, barışı, halkların kardeşliğini ve demokratik çözümü savunmaya devam edeceklerini söyledi.

İklim Krizi Emek, Yaşam ve Demokrasi Sorunu Olarak Ele Alındı

Konuşmada ekoloji mücadelesi de gündeme getirildi. Yakın zamanda yapılması planlanan Halkların İklim Zirvesi’nin çeşitli engellemeler nedeniyle ertelenmek zorunda kalmasının demokratik alanın ne kadar daraltıldığını gösterdiği belirtildi.
İklim krizinin yalnızca çevresel bir sorun olmadığı, aynı zamanda emek, yaşam ve demokrasi sorunu olduğu vurgulandı. Doğayı savunmanın geleceği savunmak anlamına geldiği ifade edildi.

“Türküler Halkların Hafızasıdır”
Eğitim Sen Adana Şube Erbane Grubu Eğitmeni ve Şefi Gülistan Özbey de yaptığı konuşmada, etkinliğe katılanlara ve emeği geçenlere teşekkür etti. Özbey, Türkçe, Kürtçe, Arapça ve farklı kültürlerin seslerinin bu topraklarda yüzyıllardır yan yana yaşamış halkların ortak mirası olduğunu söyledi.

Seslendirilen ezgilerin yalnızca nota ve sözlerden ibaret olmadığını belirten Özbey, her bir türkünün bu coğrafyanın hafızasını, sevinçlerini, özlemlerini, direncini ve umutlarını taşıdığını ifade etti.

Dünyanın ve Türkiye’nin zor zamanlardan geçtiği bir dönemde barışa, kardeşliğe, demokrasiye ve birlikte yaşama olan inancı şarkılarla dile getirdiklerini söyleyen Özbey, türküler sustuğunda toplumların hafızasının eksileceğini, türküler yaşadığında ise umudun yaşamaya devam edeceğini vurguladı.

Gülistan Özbey’e Çiçek ve Plaket Takdim Edildi

Konuşmaların ardından Erbane Grubu Eğitmeni ve Şefi Gülistan Özbey’e tüm ekip adına çiçek ve plaket takdim edildi. Daha sonra Erbane Grubu sahne alarak “Bu Toprakların Şarkılarını Birlikte Söyleyelim” çağrısını ezgilerle büyüttü.

Farklı Dillerden Şarkılar, Ortak Halaylar

Gecede farklı dillerden türküler ve şarkılar seslendirildi. Katılımcılar şarkılara hep birlikte eşlik ederken, halaylarla etkinliğin coşkusu büyüdü.

Sanatın, dayanışmanın ve halkların kardeşliğinin öne çıktığı etkinlik, “Yaşasın örgütlü mücadelemiz, yaşasın emek, demokrasi ve barış mücadelemiz, yaşasın halkların kardeşliği” mesajlarıyla sona erdi.

“Toplumsal muhalefeti sindirmeyi, halkın örgütlü itirazını etkisizleştirmeyi ve ülkeyi daha derin bir otoriter rejime mahkûm etmeyi amaçlayan bir süreç işletiliyor.”

“6 Mayıs’ta Adana’da Yürüyüş: Üç Fidan ve Tüm Devrim Şehitleri Anıldı”

Adana Emek ve Demokrasi Platformu, 6 Mayıs anmaları kapsamında İnönü Parkı’ndan Atatürk Parkı’na yürüyüş düzenledi. Yürüyüşün ardından parkta saygı duruşunda bulunuldu ve basın açıklaması gerçekleştirildi.

Yürüyüş boyunca sık sık Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan anılırken; “Kurtuluş yok tek başına, ya hep beraber ya hiçbirimiz”, “Faşizme ölüm halka hürriyet” ve devrim, sosyalizm vurgulu sloganlar atıldı. Katılımcılar, üç devrimci önder şahsında tüm devrim şehitlerini andı.

Platform adına basın açıklamasını bir genç okudu. Açıklamada, 6 Mayıs 1972’de idam edilen Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın ölümünün üzerinden 54 yıl geçtiği hatırlatıldı. Açıklamada, söz konusu idamların 12 Mart Muhtırası sonrasında gerçekleştiği belirtilerek, dönemin baskı koşulları ve siyasal atmosferine dikkat çekildi.

Adana Emek ve Demokrasi Platformu tarafından okunan açıklamanın tamamı şu şekilde:

Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın idam edilmesinin üzerinden 54 yıl geçti. Deniz, Yusuf ve Hüseyin, yoğunlaşan baskı ve terör eşliğinde 12 Mart faşist cuntası tarafından 6 Mayıs 1972’de idam edildiler. Halkın yükselen mücadelesinin öne çıkardığı devrimcilerin bir bölümü çatışmalarda ve işkence tezgâhlarında katledildi. Gençlik önderlerinden İbrahim Kaypakkaya işkencede, Mahir Çayan ve arkadaşları Denizlerin idamını engellemek için Kızıldere’de katledildi.
Gençlik mücadelesinin en ön saflarındaki üç fidan, dönemin iktidarı ve sermaye sınıfı tarafından; demokratik, özgür, sınıfsız bir ülke ve dünya mücadelesini cezalandırmak amacıyla idam edildiler. Denizler, yanlışlıkla asılmadı. Onların idamına karar veren egemenler, çok bilinçli şekilde kendi sınıfının mücadelesini veriyorlardı. Denizler de halk için mücadele ediyordu. Sınıf mücadelesinin bir parçası olduklarının bilinciyle ölümü karşıladılar. Baş eğmediler. Sehpaya başları dük yürüdüler. Tıpkı devrimci yaşamlarında olduğu gibi son yürüyüşlerinde de hiçbir pişmanlık korku belirtisi göstermediler.

Tüm dünyada yükselen gençlik hareketi, Türkiye’de emekçi sınıfın mücadelesiyle birleşmiş, büyümüş ve iktidarın korkulu rüyasına dönüşmüştü. Dönemin egemenleri, 68 devrimci gençliğinin başlattığı öğrenci eylemlerinin; üretici köylü eylemleri, işçi grev ve direnişleri ile birleşmesinden korktular. Aynı yoldan yürüyeceklere ibret olsun diye üç devrimciyi astılar. 68’den bugüne bizlere mücadele mirası ve çıkarılması gereken dersler kalırken, egemenlerin payına ise bu hezimet düştü.

Deniz’lerin, Mahir’lerin, İbrahim’lerin mücadelesi, tüm dünyada savaş çığırtkanlarının yükseldiği bir dönemde eşit ve özgür bir geleceğin mümkün olabileceğini ilan etmişti. Onlar, emperyalizme karşı bağımsızlığı, savaşa karşı barışı, ezilen halkların eşit özgür birliğini, işçi sınıfının iktidarını savunmuştu. 68 devrimci gençliği, emperyalist barbarlığa karşı bağımsızlık ve sosyalizm kavgasının temsilcisi oldular.

Bugün de dünya savaş bezirgânlarının elinde! Emperyalist paylaşım, ABD emperyalizminin hegemonyasını kurmak üzere Ortadoğu halkları başta olmak üzere dünya halklarına yönelik sömürü cenderesini yeniden yaratmasıyla yükseliyor.

Bugünün dünyasında, Filistin’de, Ukrayna’da, Suriye’de, İran’da, Kuzey Irak’ta halklar emperyalizm ve yayılmacı politikaların hedefi haline gelirken, milyonlarca insan yurdunu terk etmek zorunda kalırken, bir avuç sermayedarın biraz daha kâr etmesi uğruna can verirken Denizlerin mücadelesi, bıraktığı ışık yolumuzu aydınlatıyor.

Deniz Gezmiş ve arkadaşları Amerikan 6. Filosuna ve NATO’ya karşı çıkarken, o gün Denizlere saldıranlar, kanlı pazarı tertipleyenler, 6. Filonun önünde secdeye duranlar bugün iktidardalar. 6. Filo Protestosuna karşı çıkıp “komünizme hayır” diyerek Amerika ve 6. Filosu’nun savunan gericilerin kıblesi 6. Filoydu ve toplu namazı ona dönük kılınmaktaydılar.

Bunların sahte antiemperyalist söylemleri, emperyalist kamplar arasında rüzgar gülü gibi bir o yana bir bu yana dönüyorlar. Denizler ve ’68’in devrimci-yurtsever gençliği ABD emperyalizmine ve iş birlikçi hükümetlere karşı mücadele ederken bugün iktidarda bulunanlar o zamanlar ‘Komünizmle Mücadele Dernekleri’ ve ‘Milli Türk Talebe Birliği’ gibi derneklerde örgütlenip Denizlere karşı emperyalizm iş birlikçisi hükümetlerin yardımına koşan ‘yardımcı kuvvetler’ oldular.

“Milli çıkar”, “Türkiye’nin ulusal çıkarları” diye halka sattıkları masalların arkasında uluslararası tekellerin ve işbirlikçi yerli sermayenin çıkarları var. Halk yüksek enflasyon ve zam dalgası karşısında derin yoksullaşma yaşıyor. Ekonomik büyüme sadece zengin sınıflara mahsus. İşte 6 Mayıslar, ülkenin bu karanlık tablodan kurtulması için bir mücadele çağrısıdır.

Bugün antiemperyalist olmak demek ülkemizin yer altı ve yerüstü kaynaklarının emperyalistler ve işbirlikçileri tarafından talanına karşı çıkmak demektir.

Antiemperyalist olmak demek ülkemizin ağacına, suyuna, toprağına ve geleceğine sahip çıkmak demektir.
Antiemperyalist olmak NATO’dan çıkmak ABD, NATO üstlerini kapatmaktan geçer.
Gerçek anti-emperyalizm NATO’nun dağıtılması için mücadeleyi yükseltmekten geçiyor.
Antiemperyalist olmak 7-8 Temmuzda Türkiye’de gerçekleşecek NATO zirvesinin iptal edilmesidir.
Halklarımızın çıkarı, işbirlikçi Erdoğan iktidarına ve NATO’ya karşı mücadeleden geçiyor.
Ülkemizde ve bölgemizde, kalıcı bir barışın tesisi de NATO’ya karşı mücadeleden geçmektedir.
Kısacası, antiemperyalist olmak demek emperyalizme, kapitalizme ve AKP’nin işbirlikçi politikalarına karşı mücadele demektir. Denizlerden aldığımız mücadele mirasının güncel anlamı budur.
Emperyalistler ve işbirlikçileri yenilecek, işçi sınıfı ve halklar kazanacak!

Adana’da 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü, binlerce yurttaşın katıldığı coşkulu bir yürüyüş ve mitingle kutlandı. Sıcak havaya rağmen alanları dolduran emekçiler, “birlik, mücadele ve dayanışma” mesajı vererek hak, adalet ve demokrasi taleplerini güçlü sloganlarla dile getirdi.

Kortejler Coşkuyla Yürüdü, Alanlar Doldu Taştı

Adana Emek ve Demokrasi Güçleri’nin çağrısıyla Petrol Ofisi İlkokulu–DSİ Kavşağı’nda toplanan sendikalar, meslek odaları ve demokratik kitle örgütleri, kortejler oluşturarak miting alanına yürüdü. Ellerinde taleplerini yansıtan dövizler, pankartlar ve sloganlarla yürüyen binlerce yurttaş, 1 Mayıs’ın mücadele ruhunu Adana sokaklarına taşıdı.

Yürüyüş öncesinde güvenlik noktasında bazı pankartlara yönelik yaşanan tartışmalar nedeniyle kortej geç başlasa da, bu durum alandaki coşkunun önüne geçemedi. Her kurum, alana girişte kendi sloganları ve çağrılarıyla karşılandı.

Miting Saygı Duruşu ve Marşlarla Başladı

Sunuculuğunu Sadet Çağrı Coşkun ve Cudi İmrek’in yaptığı miting, kortejlerin alana girmesinin ardından saygı duruşu ile başladı. Saygı duruşu sırasında şiirler okunarak 1 Mayıs’ın tarihsel anlamı vurgulandı.

Ardından DİSK Genel-İş Banda ekibi sahne alarak 1 Mayıs Marşı’nı seslendirdi. Alandaki binlerce kişi marşa hep bir ağızdan eşlik etti.

Tertip Komitesi: “Bu Düzeni Birleşerek Değiştireceğiz”

DİSK Genel-İş 1 No’lu Şube Başkanı Ersoy Kalik, DİSK, KESK, TMMOB ve Adana Tabip Odası adına yaptığı konuşmada emekçilerin ortak taleplerini güçlü ifadelerle dile getirdi.

Kalik konuşmasında, işçilerin, kamu emekçilerinin, mühendislerin, hekimlerin, emeklilerin ve gençlerin aynı mücadelenin parçası olduğunu vurgulayarak şu mesajları verdi:

• “Biz emeğimizin hakkını istiyoruz.”
• “Gelirde ve vergide adalet istiyoruz.”
• “Gerçek bir demokrasi ve barış içinde bir yaşam istiyoruz.”

Emekçilerin karşı karşıya olduğu güvencesizlik, düşük ücretler ve ağır çalışma koşullarına dikkat çeken Kalik, çözümün örgütlü mücadelede olduğunu vurguladı:

“Bu düzeni biz değiştireceğiz! Birleşeceğiz ve değiştireceğiz!”

Konuşmada ayrıca şu başlıklar öne çıktı:

• Enflasyon karşısında eriyen ücretlere karşı mücadele
• Güvenceli iş ve insanca yaşam talebi
• Kamusal hizmetlerin parasız ve erişilebilir olması
• Emeklilerin insanca yaşam hakkı
• Doğa talanına karşı ortak mücadele

Kalik, baskılara ve yasaklara rağmen emekçilerin geri adım atmayacağını belirterek, “Durduramayacaklar halkın coşkun akan selini” dedi.

Demokrasi, Barış ve Laiklik Vurgusu

Konuşmada sadece ekonomik talepler değil, aynı zamanda siyasal ve toplumsal başlıklar da öne çıktı.

Seçilmiş yerel yöneticilere yönelik müdahaleler, kayyum atamaları ve demokratik hak ihlalleri eleştirilirken, halk iradesinin savunulacağı vurgulandı.

Ayrıca:

• Kürt sorununun demokratik çözümü
• Laiklik ve özgürlük mücadelesi
• Emperyalist savaş politikalarına karşı duruş
• Uluslararası dayanışma çağrısı

konuşmanın önemli başlıkları arasında yer aldı.

KESK Adına Simge Yardım: “Zafer Direnen Emekçinin Olacak”

Mitingde KESK adına söz alan Eğitim Sen MYK Üyesi Simge Yardım, konuşmasına 1 Mayıs’ın birlik ve dayanışma ruhunu selamlayarak başladı.

Yardım, Türkiye’de derinleşen ekonomik ve siyasal krize dikkat çekerek şu değerlendirmelerde bulundu:

• Emekçilerin açlık ve yoksullukla karşı karşıya olduğu
• Emeklilerin yaşam hakkının yok sayıldığı
• Gençlerin geleceksizlikle karşı karşıya bırakıldığı

Kadınlara yönelik şiddetin arttığını vurgulayan Yardım, kadın mücadelesine özel bir yer ayırdı:

“Gülistan Doku için, Rojin için adalet istemeye devam edeceğiz. Jin, Jiyan, Azadî demeye devam edeceğiz.”

“Barış Olmadan Demokrasi Olmaz”

Simge Yardım konuşmasında, demokrasi ve hukuk krizinin derinleştiğini belirterek, seçilmişlerin tutuklanması, kayyum atamaları ve ifade özgürlüğüne yönelik baskıları eleştirdi.

Barış vurgusu ise konuşmanın en dikkat çeken bölümlerinden biri oldu:

• Kürt sorununun demokratik çözümü
• Hasta tutukluların serbest bırakılması
• KHK’li emekçilerin göreve iadesi

Yardım, şu ifadelerle çağrıda bulundu:

“Barış olmadan demokrasi, eşitlik ve özgürlük olmaz.”

“Susma, Haykır: Gelecek Bizim Ellerimizde”

Konuşmasının sonunda mücadele çağrısı yapan Yardım, emekçilerin birleşik mücadelesinin önemine dikkat çekti:

• Demokrasi
• Adalet
• Eşitlik
• Özgürlük

başlıklarında ortak mücadele çağrısı yaptı.

“Emeğin, demokrasinin, özgürlüğün ve eşitliğin ülkesini hep birlikte kuracağız.”

1 Mayıs Alanından Ortak Mesaj: “Ya Hep Beraber Ya Hiçbirimiz”

Adana’daki 1 Mayıs mitingi, gün boyunca atılan sloganlar, taşınan pankartlar ve yapılan konuşmalarla güçlü bir politik mesaj verdi.

Binlerce kişinin katılımıyla gerçekleşen mitingde öne çıkan ortak vurgu ise şu oldu:

• Birlik
• Örgütlenme
• Dayanışma

Coşkunun ve kararlılığın hâkim olduğu alanda emekçiler, haklarını kazanmanın yolunun birlikte mücadeleden geçtiğini bir kez daha ilan etti.

“Kurtuluş yok tek başına, ya hep beraber ya hiçbirimiz!” sloganı, Adana 1 Mayıs’ına damgasını vurdu.

Adana’da Türk-İş 4. Bölge Başkanlığı öncülüğünde düzenlenen 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü mitingi, işçilerin yoğun katılımıyla gerçekleştirildi.

Emek ve demokrasi güçleri, Adana’da yargılananların yalnız olmadığını vurgulayarak, dayanışmayı büyütme ve mücadeleyi sürdürme çağrısı yaptı.

Adana’da emek ve demokrasi güçleri, 10 Ekim Barış Mitingi öncesi yapılan çağrıya katıldıkları için verilen hapis cezalarına karşı İnönü Parkı’nda bir araya geldi. DİSK, KESK, TMMOB ve TTB öncülüğünde düzenlenen basın açıklamasında, “Barış Mücadelesi Yargılanamaz”, “Kurtuluş Yok Tek Başına Ya Hep Beraber Ya Hiçbirimiz” ve “Yaşasın Barış Mücadelemiz” sloganları yükseldi.

28 Nisan 2026 Salı günü saat 17.30’da gerçekleştirilen açıklamaya; KESK Adana Şubeler Platformu, DİSK, TMMOB, TTB, DEM Parti Adana İl Eş Başkanları Av. Yakup Ataş ve Helin Kaya, Emek Partisi, Sol Parti, SYKP, TÖP, Adana Halkevi, İHD ve çok sayıda emek-demokrasi bileşeni katıldı.

Basın açıklamasında konuşmalar; Eser Demirçin, Mehmet Çelik, Ayfer Koçak, Ahmet Karagöz, Dr. Ali Kanatlı, Kerem Şahin ve Nesligül Sarıkaya tarafından yapıldı.

Katılım Genişti: Sendikalar ve Kurumlar Birlikteydi

Açıklamaya şu isimler katıldı:

• Ayfer Koçak – KESK Eş Genel Başkanı

• Ahmet Karagöz – KESK Eş Genel Başkanı

• Sema Pınar – KESK Basın, Yayın ve Eğitim Sekreteri

• Simge Yardım – Eğitim Sen Merkez Kadın Sekreteri

• Özlem Tolu – Eğitim Sen Genel TİS-Hukuk Sekreteri

• Mesut Balcan – Haber-Sen Genel Başkanı

• Erdal Karakuş – KESK Mali Sekreteri

• İzzettin Ekin – Haber-Sen Mali Sekreteri

• Deniz Topkan – SES Mali Sekreteri / SES MYK Üyesi

• Ramazan Polat – Tarım Orkam-Sen MYK Üyesi

• Bülent Türkmen – Tüm Bel-Sen Örgütlenme Sekreteri

• Dr. Ali Kanatlı – TTB Merkez Konsey Üyesi

Ayrıca açıklamada konuşan isimler:

Eser Demirçin Tarım Orkam Sen Adana Şube Başkanı, Mehmet Çelik Tüm Bel-Sen Adana Şube Başkanı ve KESK Dönem Sözcüsü, KESK Eş Genel Başkanları Ayfer Koçak ve Ahmet Karagöz, TTB Merkez Konsey Üyesi Dr. Ali Kanatlı, TMMOB İKK Sekreteri ve MMO Adana Şube Başkanı Kerem Şahin, Dilan Sarıkaya'nın annesi Nesligül Sarıkaya konuşma yaptı.

Eser Demirçin: “Barışı Savunmak Suç Değildir”

Tarım Orkam-Sen Adana Şube Başkanı Eser Demirçin, konuşmasında 6 Ekim 2015’te aynı noktada yapılan çağrıyı hatırlatarak, o günkü amaçlarının savaşa karşı barışı savunmak olduğunu belirtti.

Demirçin, aradan geçen 11 yıla rağmen barış talebinin cezalandırılmasının kabul edilemez olduğunu vurgulayarak, “Bugün yine aynı yerden söylüyoruz; barışı savunmak insani bir zorunluluktur” dedi.

Mehmet Çelik: “Demokratik Haklar Engellenemez”

KESK Dönem Sözcüsü ve Tüm Bel-Sen Adana Şube Başkanı Mehmet Çelik, 6 Ekim 2015’te yapılmak istenen yürüyüşün polis barikatlarıyla engellendiğini hatırlattı.

Çelik, “Yürüyüş hakkı engellenen bizler, darp edilen bizler ve bugün yargılanan yine bizleriz. Bu tablo tesadüf değildir” diyerek, yargının siyasal bir araç haline getirildiğini ifade etti.

Ayfer Koçak: “Bu Ülkede Hukuk Araçsallaştırıldı”

KESK Eş Genel Başkanı Ayfer Koçak, açıklamanın en kapsamlı konuşmalarından birini yaptı.

Koçak, 10 Ekim Ankara Gar Katliamı öncesinde yapılan barış çağrısının bugün suç sayılmasının, Türkiye’de hukukun geldiği noktayı açıkça gösterdiğini belirtti.

Konuşmasında şu vurgular öne çıktı:

• Türkiye’de yargının bağımsızlığını yitirdiği

• Hukukun muhalifleri bastırma aracına dönüştüğü

• Barış talebinin kriminalize edildiği

Koçak, “Bugün ülkede hukuk, adalet dağıtan bir mekanizma olmaktan çıkarılmıştır. Barış isteyenler yargılanıyor, cezalandırılıyor” dedi.

10 Ekim Ankara Gar Katliamı’na da değinen Koçak, 104 kişinin yaşamını yitirdiği saldırının gerçek sorumlularının ortaya çıkarılmadığını, buna karşın barış talep edenlerin cezalandırıldığını belirtti.

Koçak, “Barış bir tercih değil, bir haktır. Ve hiçbir hak yargılanamaz” diyerek mücadeleyi sürdüreceklerini ifade etti.

Ahmet Karagöz: “Barış İstemek Ne Zamandan Beri Suç?”

KESK Eş Genel Başkanı Ahmet Karagöz de konuşmasında davanın hukuki değil, siyasal olduğunu vurguladı.

Karagöz, şu soruları yöneltti:

• Barış istemek ne zamandan beri suç oldu?

• Bir mitinge çağrı yapmak nasıl yargılanır hale geldi?

Karagöz, Anayasa’nın toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkını açıkça tanıdığını hatırlatarak, bu hakların fiilen ortadan kaldırıldığını söyledi.

Konuşmasında davadaki çarpıcı bir noktaya da dikkat çeken Karagöz, “Flama sopalarının silah sayılması hukuk açısından kabul edilemez bir durumdur” dedi.

Karagöz ayrıca:

• Sendikal faaliyetlerin kriminalize edildiğini

• Verilen cezaların orantısız olduğunu

• Kamu düzeni gerekçesinin özgürlüklerin önüne geçirildiğini

vurgulayarak, “Bu bir hukuk değil, baskı düzenidir” ifadelerini kullandı.

Dr. Ali Kanatlı: “Bu Karar Vicdani Değil”

TTB Merkez Konsey Üyesi Dr. Ali Kanatlı, 10 Ekim Katliamı’nın acısının hâlâ taze olduğunu belirterek, bu mitinge çağrı yapanların cezalandırılmasının vicdani olmadığını söyledi.

Kanatlı, sağlık emekçilerinin her koşulda yaşamı savunduğunu ve barış talebinin bu mücadelenin ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade etti.

Kerem Şahin: “Mühendisler de Barıştan Yana”

TMMOB İKK Sekreteri Kerem Şahin, mühendis, mimar ve şehir plancılarının da barış mücadelesinin parçası olduğunu vurguladı.

Şahin, demokratik hakların kullanılmasının engellenmesinin yalnızca sendikalara değil, tüm topluma yönelik bir tehdit olduğunu belirtti.

Nesligül Sarıkaya: “Acımızın Üstüne Ceza Veriliyor”

Dilan Sarıkaya’nın annesi Nesligül Sarıkaya, konuşmasında yaşanan acılara dikkat çekti.

Sarıkaya, hem katliamın yarattığı yıkımın hem de sonrasında verilen cezaların aileler üzerindeki etkisini anlatarak, adalet talebini yineledi.

Av. Tugay Bek: “Barış Yargılanamaz, Anayasal Haklar Suç Değildir”

Açıklamanın ortak mesajı netti:

• Barış talebi suç değildir

• Sendikal faaliyet yargılanamaz

• Anayasal haklar engellenemez

Yargılanan İsimler de Hatırlatıldı

Açıklamada, yargılanan ve cezalandırılan isimler de tek tek anıldı:

KESK Eş Genel Başkanı Ahmet Karagöz, hapis cezası ve kamu görevlerinde men cezası verilen KESK’in bir önceki dönem KESK Eş Genel Başkanı Şükran Kaplan Yeşil, BTS Adana Şube Başkanı İnanç Su, Yapı Yol Sen Adana Şube Başkanı Alattin Süzer, Haber-Sen Adana Şube Yürütme Kurulu üyesi Ahmet Aydoğan, SES üyesi Hüseyin Çalı, DİSK/Genel-İş üyesi ve yöneticisi Abdurrahman Çeliker, TMMOB üye ve yöneticisi N. Sercan Şahin, demokratik kurumlarımızın üyeleri olan Sinan Hüdar, Aydın Yiğit ve Habip Alpkaya

Sonuç: “Mücadele Sürecek”

İnönü Parkı’ndan yükselen ortak irade, tek bir cümlede özetlendi:

“Barış bir haktır ve hiçbir hak yargılanamaz.”

Katılımcılar, baskılara rağmen barış, emek, demokrasi ve adalet mücadelesini büyütmeye devam edeceklerini vurgulayarak açıklamayı sonlandırdı.

Türkiye genelinde alınan karar doğrultusunda; Eğitim Sen, Eğitim-İş, Hürriyetçi Eğitim Sen, Eğitim Gücü Sen, Türk Eğitim-Sen ve Eğitim-Bir-Sen iş bırakma eylemine katıldı.

Adana’da bir araya gelen eğitim emekçileri, “Güvenli okul, sağlıklı eğitim” talebiyle alanlara çıktı. Okullarda yaşanan şiddetin artık münferit olmadığına dikkat çeken eğitimciler, öğretmenlerin ve öğrencilerin can güvenliğinin sağlanması için yetkililere çağrıda bulundu.

“Artık yeter” sloganıyla yükselen tepkiler, eğitimde güvenlik, kamusal sorumluluk ve bilimsel eğitim taleplerini bir kez daha gündeme taşıdı. Eğitim emekçileri, şiddete karşı ortak mücadele vurgusu yaparak, çocukların güvenli bir geleceğe sahip olması için kararlı olduklarını ifade etti.