Habere Güven

Son Dakika Hızlı Haber ve Güncel Gelişmeler

Spinoza yalnızlığı

A+ | A-

Spinoza  Yahudi kutsal kitaplarının orjinalliğine şüphe getirecek yazılar yazdığı için Yahudi Cemaatinden afaroz edilmişti. Bugün’ ün dünyasında da durum farklı değil.. Toplumda Paradigma’nın aksine bir ses yükseldiğinde yalnızlaşma süreci o insan açısındanı başlatılmış oluyor.

İnsan yüzyıllardır varlığını sorgulayarak bugüne geldi. Şu unutulmamalı ki insanlık doğayı ve evreni sorgulayan insan sayesinde bilimsel ve düşünsel evreninde büyük sıçramalar kaydetti.

Tarihler boyu büyük keşifler yapan insanlar yanlızlaştı ve ötekileştirildi. Galileo’da tıpkı Spinoza gibi bilimsel çalışmalarından ötürü Engizisyon mahkemelerinde yargılanmış ve hayatının geri kalanını ev hapsinde geçirmişti. Psikolojide devrim yapan  Freud ise lise ve Üniversite dönemlerinde antisemittik ayrımcılığa uğramış nitekim Nazi döneminde başına gelecekleri önceden görerek kıl payı kurtulup İngiltere’ye kaçmak zorunda kalmıştı.

Dünya’da bilimden, sanata ,  hayatın her alanında  böyle yüzlerce örnek vermek mümkün,

Nazım Hikmet’in, Sabahatin Ali’nin , Kemal Tahir’in ve  Müzik’te Ruhi Su’nun ve  Sümeyra’nın yalnızlığı da böyle bir şey.

Günümüzde Sanat ve sanatçı İdeolojik yapıların içinde eriyor ve yeni, cesur çalışmalar yaratacak iklimi bulamıyor veya yalnızlaşıyor.

Bilim büyük hissedarların kar odaklı  anlayışlarının keyfine kalmış durumda.

2019’yılından bu yana dünya gündeminin birinci sırasında yer alan Covid19 salgınıyla birlikte Dünya’nın önde gelen İlaç Konzenrleri adeta birbirleriyle patent yarışı içeresindeyken Afrika’da ve güney Amerika’da salgın hızla yayılıyor ve insanlık yalnızlaşıyor.

Batı sömürgeciliği yüzyıllar öncesinde Asya’dan Afrika’ya ve Amerika’ya yeni kıtalar keşfederken insana ve doğasına ait ne varsa aldı, köleleştirdi ve yanlılaştırdı. Geçtiğimiz yıl Georg Floyd’un Dünya’nın gözleri önünde ölümüne neden olan polis memuru da aynı yok edici öfkeyle insanlık vicdanının ne denli  hissizleştiğini  sergiliyordu.

Afrika insanının dini ritüelleri için bir kereye mahsus kullandığı masklarının Almanya’nın Münih kentinden bir müzede sergilenmesini yorumlayan Afrikalı bir adam; “Bu Masklar müzede sergilenecek bir şey değil” Avrupa insan sadece bakıyor, oysa ki bu masklar bakılacak şeyler değil “diyordu. Bu Batı’nın insanının ne kadar hissizleştiğini ifade etmesi açısından önemli bir örnek teşkil ediyordu.

Yunan mitolojisinde yer alan Narkissos’un suda ki yansımasını görerek kendi kendine duyduğu hayranlık ve sonra giderek hissizleştiğini konu alan hikayede olduğu gibi bugün insan’da tıpkı Narkissos hikayesinde olduğu gibi çevresini saran bu gürültü ve karmaşa  içinde hissizleşiyor ve yalnızlaşıyor.

Büyük insanlık kendi kendini yok eden bir serüvene bile atılmış çoktan. Bir yandan küresel ısınma, yanan Ormanlar ve doğal yaşam,  diğer yandan  Endüstriyel atıklarla kirlenen dünya yalnızlaşıyor ve büyük insanlık  düşünceden giderek koparak vicdanı ve aklı körelmiş olarak giderek duyarsızlaşıyor ve yalnızlaşıyor.

Psikolog Terlan Akkaya

deneme