DİSK-AR’ın Ocak 2026 raporuna göre dar tanımlı işsizlik düşüş gösterse de geniş tanımlı işsizlik yüzde 28,6’ya yükseldi. Kadınlarda işsizlik yüzde 38’i aşarken, milyonlarca kişi eksik istihdam, umutsuz işsizlik ve sosyal güvenceden yoksunlukla karşı karşıya.
Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR) tarafından hazırlanan İşsizlik ve İstihdamın Görünümü Raporu (Ocak 2026) yayımlandı. Raporda, TÜİK’in 29 Ocak 2026 tarihinde açıkladığı Aralık 2025 Hanehalkı İşgücü Araştırması (HİA) verileri temel alınırken, Türkiye’de işsizliğin gerçek boyutlarının dar tanımlı oranlarla gizlendiği bir kez daha ortaya kondu.
TÜİK verilerine göre mevsim etkisinden arındırılmış dar tanımlı işsizlik oranı Aralık 2025’te yüzde 7,7 olarak açıklandı. Aynı dönemde dar tanımlı işsiz sayısı 2 milyon 736 bin oldu. Ancak DİSK-AR’ın hesapladığı geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 28,6’ya yükselirken, geniş tanımlı işsiz sayısı 11 milyon 593 bine ulaştı. Dar ve geniş tanımlı işsizlik arasındaki fark ise 20,9 puana çıktı.
Dar işsizlik düşüyor, gerçek işsizlik büyüyor
Rapora göre, dar tanımlı işsizlik son üç yılda kademeli bir düşüş gösterdi. Aralık 2023’te 3 milyon 156 bin olan dar tanımlı işsiz sayısı, Aralık 2024’te 3 milyon 75 bine, Aralık 2025’te ise 2 milyon 736 bine geriledi. Buna karşın geniş tanımlı işsizlik aynı dönemde hızlı bir artış kaydetti.
Aralık 2023’te 9 milyon 668 bin olan geniş tanımlı işsiz sayısı, Aralık 2024’te 11 milyon 404 bine, Aralık 2025’te ise 11 milyon 593 bine yükseldi. Böylece iki yılda geniş tanımlı işsiz sayısı 1,9 milyon arttı. Son bir yıldaki artış ise 188 bin olarak kaydedildi.
Oranlar da benzer tabloyu ortaya koyuyor. Dar tanımlı işsizlik oranı 2023’te yüzde 8,9 iken 2025’te yüzde 7,7’ye düşmesine rağmen, geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 24,5’ten yüzde 28,6’ya çıktı. DİSK-AR, bu durumun işgücü piyasasında yaşanan yapısal sorunların göstergesi olduğuna dikkat çekti.
Eksik istihdam ve umutsuz işsizler artıyor
Raporda, geniş tanımlı işsizliğin artmasının temel nedenleri arasında zamana bağlı eksik istihdam, umutsuz işsizler ve potansiyel işgücündeki yükseliş gösterildi. Haftalık 40 saatten daha az çalışan ve daha fazla çalışmak isteyenlerin sayısı son bir yılda 156 bin artarak 3 milyon 675 bine ulaştı.
Çalışmaya hazır olduğu halde iş aramayan ya da iş aradığı halde hemen çalışamayacak durumda olanları kapsayan potansiyel işgücü sayısı ise bir yılda 371 bin artarak 5 milyon 181 bine yükseldi. Raporda, “Dar tanımlı işsizlik dışındaki tüm işsizlik türleri artmaktadır. Bu nedenle dar tanımlı işsizlik, işgücü piyasasını anlamak için yetersizdir” değerlendirmesine yer verildi.
Kadınlar ve gençler en kırılgan kesim
DİSK-AR raporu, işsizliğin toplumsal cinsiyet boyutuna da dikkat çekti. Geniş tanımlı kadın işsizliği yüzde 38,3’e ulaşırken, kadınlarda işsizlik tüm türlerde erkeklerden daha yüksek seyretmeye devam etti.
Gençlerde dar tanımlı işsizlik oranı yüzde 14,1 olarak açıklanırken, genç kadınlarda bu oran yüzde 18,2’ye çıktı. Raporda, genç kadınların işgücü piyasasında daha güvencesiz ve dışlayıcı koşullarla karşı karşıya olduğu vurgulandı.
İşsizlik ödeneğine erişim sınırlı
Raporda öne çıkan bir diğer çarpıcı veri ise işsizlik sigortasıyla ilgili oldu. Aralık 2025 itibarıyla 2,2 milyon işsiz, işsizlik ödeneğinden yararlanamadı. Başka bir ifadeyle her 10 işsizden 8’i işsizlik ödeneğine erişemiyor. Bu durum, işsizliğin yalnızca bir istihdam sorunu değil, aynı zamanda derin bir sosyal güvenlik krizi olduğunu ortaya koyuyor.
DİSK-AR, raporunda işsizlikle mücadelede dar tanımlı göstergeler yerine geniş tanımlı işsizlik verilerinin esas alınması, güvenceli ve tam zamanlı istihdamın artırılması ve özellikle kadınlar ile gençlere yönelik özel istihdam politikalarının hayata geçirilmesi çağrısında bulundu.