“Genel yasak meşru gösterilemez bir saldırıdır”
Uluslararası Af Örgütü, Ankara’da 7-8 Temmuz tarihlerinde gerçekleştirilecek NATO Zirvesi öncesinde ilan edilen 13 günlük toplantı ve gösteri yasağı ile yüzü aşkın kişinin tutuklanmasına sert tepki gösterdi.
Uluslararası Af Örgütü Avrupa Araştırmalar Direktör Yardımcısı Esther Major, yaptığı açıklamada, Ankara’daki tüm protestolara yönelik genel yasağın derhal kaldırılması gerektiğini belirterek, NATO Zirvesi’yle bağlantılı olarak cezaevinde veya ev hapsinde bulunan kişilerin serbest bırakılması çağrısında bulundu.
Major, “Bu yasak, barışçıl toplanma ve ifade özgürlüğü haklarına yönelik aşırı ve meşru gösterilemez bir saldırıdır. Yetkililer protesto hakkının kullanılmasını sağlamalı ve bu hakkı korumalıdır” ifadelerini kullandı.
“Milli güvenlik gerekçesi keyfi uygulamalara dönüşmemeli”
Açıklamada, muğlak ve geniş yorumlanan ulusal güvenlik gerekçelerinin herhangi bir suç işlendiğine dair somut delil bulunmaksızın kişilerin gözaltına alınması ve tutuklanması için kullanılmasına son verilmesi gerektiği vurgulandı.
Uluslararası Af Örgütü, tutuklamanın istisnai bir tedbir olduğunu hatırlatarak, bunun barışçıl toplanma ve ifade özgürlüğü gibi temel hakların kullanımını engellemek amacıyla uygulanamayacağını belirtti.
Örgüt, “Barışçıl toplanma hakkının kullanılmasını engelleyen aşırı geniş ve orantısız tüm kısıtlamalar kaldırılmalıdır” çağrısında bulundu.
Gazetecilere akreditasyon engeline tepki
Uluslararası Af Örgütü açıklamasında, NATO’nun bazı gazeteciler ve medya kuruluşlarına akreditasyon vermeme kararını da eleştirdi.
Kararın basın özgürlüğüne zarar verdiği belirtilen açıklamada, NATO’ya bu uygulamadan vazgeçme çağrısı yapıldı. Açıklamada, akreditasyon verilmeyen gazeteciler ile medya kuruluşlarının zirveyi takip edebilmelerinin sağlanması gerektiği ifade edildi.
13 günlük yasak ve kitlesel tutuklamalar
Ankara Valiliği, 22 Haziran’da yaptığı açıklamada, NATO Zirvesi kapsamında alınan güvenlik önlemleri ve “milli güvenlik” gerekçesiyle 28 Haziran ile 10 Temmuz tarihleri arasında il genelinde tüm toplantı ve gösterileri kapsayan 13 günlük yasak kararı aldığını duyurmuştu.
Kararda ayrıca, zirvenin yapılacağı alanlar, delegasyonların konaklayacağı bölgeler ve geçiş güzergâhları başta olmak üzere belirlenen hassas noktalara yetkisiz kişi ve araç girişlerinin engelleneceği belirtilmişti.
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 25 Haziran’da paylaştığı bilgilere göre, 23 Haziran sabahı gerçekleştirilen operasyonlarda gözaltına alınan 225 kişiden 135’i tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edildi. Mahkeme 103 kişi hakkında tutuklama kararı verirken, 26 kişi hakkında ev hapsi de dahil olmak üzere çeşitli adli kontrol tedbirleri uygulandı.
Uluslararası Af Örgütü ise, söz konusu uygulamaların Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası insan hakları sözleşmeleriyle güvence altına alınan temel özgürlüklerle bağdaşmadığını belirterek, yetkilileri ifade, örgütlenme ve barışçıl gösteri haklarına saygı göstermeye çağırdı.