Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, yeni Sanayi Hızlandırıcı Yasa Tasarısı kapsamında Türk malları ve bileşenlerinin, kamu sübvansiyonları ve ihalelerde “AB’de üretilmiş” (Made in EU) olarak kabul edileceğini duyurdu.
Brüksel’de düzenlenen basın programında konuşan AB Komisyonu Sözcüsü, Türkiye’nin sanayi politikası açısından önemli bir ortak olduğunu belirterek, mevcut teklif çerçevesinde Türk şirketlerinin ürettiği parça ve bileşenlerin AB’deki kamu projelerinde yerli malı statüsünde değerlendirileceğini açıkladı.
Sanayi Hızlandırıcı Yasa Tasarısı Neyi Amaçlıyor?
Söz konusu tasarının, AB’nin sanayi tabanını güçlendirmeyi ve özellikle Çin kaynaklı küresel rekabet baskısına karşı Avrupa imalat sektörünü korumayı hedeflediği belirtildi.
Tasarı kapsamında:
-
Kamu alımlarında “Made in EU” şartı getirilecek,
-
Temiz teknoloji, düşük karbonlu çimento, çelik ve alüminyum üretimi teşvik edilecek,
-
Kamu sübvansiyonları ve ihalelerde karbon emisyon kriterleri uygulanacak.
AB Sözcüsü, teklifin üçüncü ülkelerde bazı tartışmalara yol açtığını ve Türkiye’de de değer zincirleri üzerindeki etkilerine dair haberler çıktığını hatırlattı.
Gümrük Birliği Vurgusu
Sözcü, Türkiye ile AB arasındaki Gümrük Birliği ilişkisine dikkat çekerek, teklifin Türk işletmeleri ve Türkiye’den gelen mallar için bazı güvenceler içerdiğini söyledi.
“Türkiye, sanayi politikası açısından yakın tutmak ve ticaret yapmaya devam etmek istediğimiz önemli bir ortak” diyen Sözcü, iki taraf arasında uzun yıllardır yüksek verimli değer zincirleri bulunduğunu ve bunların korunmak istendiğini ifade etti.
Doğrudan İhale Yok, Dolaylı Erişim Var
AB Komisyonu Sözcüsü, Türk şirketlerinin mevcut tasarıya göre AB ülkelerindeki kamu ihalelerine doğrudan katılamayacağını vurguladı. Bu durumun mütekabiliyet ilkesine dayandığını belirterek, Türk kamu ihalelerinin Avrupa şirketlerine yeterince açık olmadığı iddiasını dile getirdi.
Ancak önemli bir istisna bulunuyor:
-
AB’de bir kamu ihalesini kazanan İspanya, Fransa veya Belçika merkezli bir şirket,
-
Projede kullanacağı çimento, alüminyum, otomotiv bileşenleri gibi ürünleri Türkiye’den tedarik ederse,
-
Bu ürünler “AB’de üretilmiş” kapsamında değerlendirilecek.
Bu düzenlemenin özellikle Türkiye için kritik öneme sahip olan otomotiv sektörü bileşenlerini kapsadığı ifade edildi.
“Tam Erişime Eşdeğer Statü”
Sözcü, kamu sübvansiyonları ve ihaleler açısından Türkiye’nin AB üyesi ülkelerin statüsüne eşdeğer bir erişime sahip olacağını belirterek şu ifadeyi kullandı:
“İyi haber şu ki, Türk şirketleri ve Türk malları, kamu sübvansiyonlarına ve ihalelere erişim söz konusu olduğunda AB’de üretilmiş olarak nitelendirilecek.”
Teklifin mevcut haliyle bu düzenlemeyi içerdiği, ancak sürecin müzakerelere açık olduğu kaydedildi.
Türkiye-AB Değer Zinciri Güçleniyor
Açıklama, özellikle otomotiv, çimento, çelik ve alüminyum sektörleri açısından Türkiye-AB sanayi entegrasyonunun güçleneceğine işaret ediyor.
Düzenlemenin yasalaşması halinde, Türk üreticilerin AB iç pazarındaki tedarik zincirlerinde konumunun daha da güçlenmesi bekleniyor.
