Adana’da Seyhan Vergi Dairesi önünde konuşan BES Adana Şube Başkanı Ali Duran, bütçenin kamu emekçileri, emekliler ve dar gelirlilerin ihtiyaçlarını gözetmediğini belirterek acil ek zam ve adil vergi sistemi talep etti.
BES’in ülke genelindeki eylemleri kapsamında Adana’da kamu emekçileri Seyhan Vergi Dairesi önünde bir araya geldi. Basın açıklamasını yapan BES Adana Şube Başkanı Ali Duran, 2027 yılı bütçe teklifi ve Orta Vadeli Program üzerinden hükümetin ekonomi politikalarını eleştirdi.
İktidarın emekçilerden bir kez daha sabır istediğini söyleyen Duran, bütçe hazırlıklarının emek örgütlerinin ve toplumun katılımıyla demokratik biçimde yürütülmesi çağrısında bulundu.
“Refah bütçesi değil, servet transferi belgesi”
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın bütçeyi “dayanıklılık, refah ve dönüşüm” bütçesi olarak tanımladığını aktaran Duran, açıklanan kaynak dağılımının bu ifadelerle örtüşmediğini savundu.
Duran, sendikanın değerlendirmesine göre yaklaşık 27,3 trilyon liralık bütçede faiz giderlerine 3,98 trilyon TL, sosyal yardım ve desteklere ise 1,34 trilyon TL ayrıldığını belirtti. Faiz ödemelerinin sosyal yardım ve destekler için öngörülen kaynağın yaklaşık üç katına ulaştığını ifade etti.
Duran, bütçeye ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
“2027 yılı bütçesi bir refah bütçesi değil, alt sınıflardan üst sınıflara tarihi bir servet transferi belgesidir.”
Vergi yükünün ücretlilere ve tüketicilere bırakıldığı eleştirisi
Bütçenin gelir yapısına da tepki gösteren Duran, 2027 yılı için hedeflenen vergi gelirinin 19,9 trilyon TL olduğunu aktardı. KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerle gelir vergisinin toplam içindeki ağırlığının, yükün çalışanların ve tüketicilerin üzerinde kalmasına yol açtığını savundu.
Duran, ücretlerden yapılan kesintiler ve zorunlu tüketim harcamaları üzerinden alınan vergiler nedeniyle çalışanların alım gücünün gerilediğini söyledi. Sendikanın talebinin, az kazanandan az, çok kazanandan çok vergi alınmasını sağlayacak bir sistem olduğunu vurguladı.
Sermayeye teşvik ve garanti ödemelerine tepki
Duran, bütçede vergi istisna ve indirimleri, işveren destekleri ve kamu-özel işbirliği projelerine yönelik garanti ödemeleri için ayrılan kaynakları da eleştirdi.
Sendikanın hesaplamalarını paylaşan Duran; vergi harcamaları kapsamında 4,87 trilyon TL, işverenlere doğrudan destek olarak 1,009 trilyon TL ve KÖİ garanti ödemeleri için 306 milyar TL kaynak öngörüldüğünü belirtti.
Kamu emekçilerine tasarruf tedbirleri uygulanırken sermayeye kaynak aktarıldığını savunan Duran, bütçe tercihlerinin değiştirilmesini istedi.
Fonlara ilişkin iddiaların araştırılmasını istedi
Açıklamada finansal fonlara ilişkin usulsüzlük iddialarına da değinen Duran, kamuoyuna yansıyan kayıpların sorumluluğunun siyasi iktidarda olduğunu ileri sürdü.
Duran, 18 milyar dolarlık bir “fon vurgunu” yaşandığını iddia ederek, bunun maliyetinin halka ve emekçilere yüklenmesine karşı çıktıklarını söyledi. İddialarda sorumluluğu bulunanların hesap vermesini ve istifa etmesini talep etti.
Kamu hizmetleri ve güvenlik harcamaları eleştirildi
Kamu hizmetlerine ayrılan payın gerilediğini savunan Duran, eğitim ve sağlık gibi temel hizmetlerin nitelikli ve ücretsiz sunulması gerektiğini belirtti.
Savunma ve güvenlik harcamaları için 3,45 trilyon TL öngörüldüğünü aktaran Duran, bütçenin sosyal ihtiyaçlar yerine güvenlikçi politikalara öncelik verdiğini ileri sürdü.
Kamu emekçileri için acil ek zam talebi
Duran, toplu sözleşme artışları ile hükümetin enflasyon hedeflerindeki değişiklikler nedeniyle kamu emekçilerinin gelir kaybına uğradığını söyledi.
BES’in hesaplamasına göre 2026 yılı için oluşan 13,11 puanlık farkın karşılanmasını isteyen Duran, kayıpların telafisi için acil ek zam yapılması gerektiğini vurguladı.
2027 yılı için de ücret artışlarının enflasyon karşısında yetersiz kalacağı uyarısında bulunan Duran, kamu emekçileri ve emeklilerin alım gücünün korunmasını talep etti.
Memur-Sen ve Kamu-Sen’e eleştiri
Toplu sözleşme süreçleri üzerinden Memur-Sen ve Kamu-Sen’i de eleştiren Duran, kamu emekçilerinin yaşadığı kayıplarda bu sendikaların da sorumluluğu olduğunu savundu.
Sendikal örgütlenmeye yönelik baraj girişimlerine karşı çıktıklarını belirten Duran, örgütlenme özgürlüğünün korunmasını ve grev hakkını içeren gerçek bir toplu sözleşme düzeninin kurulmasını istedi.
BES’in talepleri
Açıklamada kamu emekçileri ve emekliler için şu talepler sıralandı:
- Gelir kayıpları karşılansın: Hedef enflasyon ile toplu sözleşme artışı arasındaki fark ödensin, acil ek zam yapılsın.
- En düşük memur maaşı yoksulluk sınırının üzerine çıkarılsın: Ücretin tamamı sosyal güvenlik kapsamına alınsın.
- İlave ödemeler emekliliğe yansıtılsın: Tüm gelirler taban aylığa eklensin, 3600 ek gösterge sözü tutulsun ve adil bir ek gösterge sistemi oluşturulsun.
- 2008 sonrası işe başlayanların kayıpları giderilsin: Ekim 2008’den sonra göreve başlayan kamu emekçilerinin hakları için 5510 sayılı Kanun değiştirilsin.
- Adil vergi sistemi kurulsun: Gelir vergisinin birinci dilimi yüzde 10’da sabitlensin; temel ihtiyaçlar ve asgari ücret tutarı vergiden muaf tutulsun.
- Temel kamu hizmetleri ücretsiz sunulsun: Eğitim ve sağlık başta olmak üzere nitelikli, parasız hizmet sağlansın.
- Zorunlu işyeri giderleri karşılansın: Ulaşım, servis, sağlıklı yemek ve temiz içme suyu ücretsiz sağlansın.
- Lojman ve kira desteği verilsin: Kamu lojmanları açılsın, özellikle büyükşehirlerde kira tazminatı ödensin.
- İşyerlerinde ücretsiz kreş açılsın: Kamu kurumlarında 24 saat hizmet veren kreşler ve bebek bakım odaları oluşturulsun.
- Grevli toplu sözleşme hakkı tanınsın: Sendikal barajlara son verilsin, örgütlenme özgürlüğü güvence altına alınsın.
“Bütçe toplumun katılımıyla hazırlansın”
Duran, bütçenin başta emek örgütleri olmak üzere toplumun bütün kesimlerinin katılımına açılmasını istedi.
Emekçileri ve dar gelirlileri dışlayan bütçe anlayışını kabul etmeyeceklerini belirten Duran, mücadeleyi işyerlerinden başlayarak sürdüreceklerini söyledi. Açıklama, “İnsanca yaşam, güvenceli iş ve demokratik bütçe” için ortak mücadele çağrısıyla tamamlandı.
