Mehdi Zana yaşamını yitirdi: Amed’in hafızasında iz bırakan bir siyasetçi daha aramızdan ayrıldı Kürt siyasetinin ve Amed’in yakın tarihinin önemli isimlerinden, kentin eski belediye başkanı Mehdi Zana, bir süredir tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitirdi. KOAH nedeniyle yoğun bakımda bulunan Zana, 85 yaşındaydı. 1977’de bağımsız aday olarak Amed Belediye Başkanlığı’na seçilen Zana, 12 Eylül darbesinin ardından tutuklandı ve yaşamının uzun yıllarını cezaevlerinde geçirdi. Kürt siyasetçi ve Amed eski Belediye Başkanı Mehdi Zana, KOAH nedeniyle bir süredir tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitirdi. Zana’nın vefat haberi 29 Ağustos 2026 akşamı kamuoyuna yansıdı. Amed’in siyasi ve toplumsal tarihinde önemli bir yere sahip olan Zana’nın cenazesinin yarın Amed Yeniköy Mezarlığı’na defnedileceği bildirildi. Amed siyasetinde dönüm noktası 20 Aralık 1940’ta Amed’in Silvan ilçesinde doğan Mehdi Zana, 1970’li yıllarda Kürt siyasal hareketi ve sosyalist siyaset içerisinde öne çıkan isimlerden biri oldu. 1963’te Türkiye İşçi Partisi’ne (TİP) katılan Zana, iki yıl sonra partinin Silvan ilçe başkanlığını üstlendi. Daha sonraki yıllarda Devrimci Doğu Kültür Ocakları (DDKO) içerisinde de yer aldı. Zana’nın siyasi yaşamındaki en önemli dönüm noktalarından biri 1977 yerel seçimleri oldu. Bağımsız aday olarak Amed Belediye Başkanlığı’na seçilen Zana, dönemin siyasal koşulları içerisinde dikkat çeken bir seçim başarısına imza attı. Amed Belediye Başkanlığı dönemi 1977-1980 yılları arasında sürdü. Zana’nın başkanlığı, Kürt siyasetinin yerel yönetimlerde görünürlük kazandığı önemli dönemlerden biri olarak değerlendirildi. 12 Eylül darbesiyle başlayan uzun cezaevi yılları Mehdi Zana’nın belediye başkanlığı dönemi, 12 Eylül 1980 askeri darbesiyle sona erdi. Darbenin ardından tutuklanan Zana, çeşitli cezaevlerinde uzun yıllar kaldı. Zana, yaşamının farklı dönemlerinde yaklaşık 16 yılını cezaevlerinde geçirdi. Amed, Aydın, Afyon ve Eskişehir cezaevlerinde kalan Zana, cezaevi yıllarında yaşadığı ağır koşulları ve gördüğü işkenceleri kamuoyuna anlattı. Özellikle Amed Cezaevi’nde yaşananlar, Zana’nın yaşamında ve siyasi mücadelesinde derin izler bıraktı. Zana, yıllar sonra yaptığı açıklamalarda cezaevi dönemini ve burada yaşananları ayrıntılarıyla anlattı. Siyasetin yanı sıra yazarlığıyla da tanındı Mehdi Zana, siyasi kimliğinin yanı sıra kaleme aldığı eserlerle de tanındı. En bilinen eserlerinden “Bekle Amed”, Zana’nın çocukluğundan siyasi mücadelesine, belediye başkanlığı döneminden cezaevi yıllarına uzanan yaşamına ışık tutan çalışmalarından biri oldu. Zana’nın yayımlanan diğer eserleri arasında “Vahşetin Günlüğü - Amed Zindanlarından”, “Sevgili Leyla - Uzun Bir Sürgündü O Gece” ve “Zelâl: Yeniden Doğuş” bulunuyor. Yazdığı eserlerde yalnızca kendi yaşamını değil, aynı zamanda yaşadığı dönemin siyasi ve toplumsal atmosferini de aktaran Zana, tanıklıklarını gelecek kuşaklara bıraktı. Sürgün yılları ve Amed’e dönüş Cezaevi yıllarının ardından bir dönem yurt dışında yaşayan Zana, özellikle İsveç’te geçirdiği yıllarla da gündeme geldi. 1990’lı yılların ortalarında İsveç’e giden Zana, 2004 yılında Türkiye’ye döndü. Sonraki yıllarda Amed’i ziyaret eden Zana, kentin geçirdiği değişimi yakından izledi. Yıllar sonra Amed’e yaptığı ziyaretlerde kentin değişimine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Zana, kente ve geçmişe dair gözlemlerini de kamuoyuyla paylaştı. Leyla Zana ile evliydi Mehdi Zana, Kürt siyasetinin tanınan isimlerinden Leyla Zana’nın eşiydi. Çiftin Ruken ve Ronay isimlerinde iki çocuğu bulunuyor. Mehdi Zana’nın yaşamı; Kürt siyasetinin, sosyalist mücadelenin, 12 Eylül darbesinin, Amed Cezaevi’nin ve uzun yıllara yayılan siyasi baskıların izlerini taşıyan bir yaşam olarak kayda geçti. 1970’li yıllarda bağımsız bir aday olarak Amed Belediye Başkanlığı’na seçilen Zana, darbenin ardından yıllarca cezaevinde kaldı. Yaşadığı siyasi ve toplumsal deneyimleri kitaplarına taşıyan Zana, Kürt siyasal tarihinin tanıklıklarından biri oldu. 85 yıllık yaşamının ardından Mehdi Zana, yarın Amed Yeniköy Mezarlığı’nda son yolculuğuna uğurlanacak.