CHP Adana Milletvekili Dr. Müzeyyen Şevkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, muhtarlık görevine seçilen yurttaşların sosyal güvenlik statülerindeki değişiklik nedeniyle emekliliklerinin gecikebildiğine dikkat çekti.

Yıllarca Sosyal Sigortalar Kurumu (SSK) kapsamında prim ödeyen bazı yurttaşların, muhtar seçilmeleriyle birlikte BAĞ-KUR kapsamına geçtiklerini belirten Şevkin, bu değişikliğin emeklilik koşullarını ağırlaştırabildiğini ifade etti.

Şevkin, muhtarlık gibi seçimle üstlenilen bir kamu görevinin, geçmiş çalışma süreleri ve ödenmiş primler nedeniyle oluşan emeklilik beklentisini olumsuz etkilememesi gerektiğini vurguladı.

7 bin 950 prim günü bulunmasına rağmen emekli olamıyor

TBMM Genel Kurulu’ndaki konuşmasında somut bir örnek paylaşan Şevkin, 1995 yılında SSK kapsamında çalışmaya başlayan bir yurttaşın yaşadığı durumu anlattı.

Söz konusu yurttaşın, ilk sigortalılık tarihi ve tabi olduğu kademeli emeklilik koşulları çerçevesinde 5 bin 750 prim günüyle emekli olmayı beklediğini belirten Şevkin, 2019 yılında muhtar seçilmesinin ardından sigortalılık statüsünün BAĞ-KUR’a dönüştüğünü söyledi.

Şevkin’in aktardığına göre, toplam 7 bin 950 prim günü bulunan yurttaş, statü değişikliği nedeniyle emeklilik hakkından yararlanamıyor ve yaklaşık 3,5 yıl daha beklemek zorunda kalıyor.

CHP’li milletvekili, bu örneğin muhtarlık görevine seçilmenin sosyal güvenlik sistemi içerisinde nasıl bir hak kaybı tartışmasına yol açtığını gösterdiğini ifade etti.

SSK ve BAĞ-KUR arasındaki statü farkı emekliliği etkiliyor

Türkiye’de çalışanların emeklilik koşulları, ilk sigortalılık tarihine, prim ödeme gün sayısına ve tabi oldukları sigortalılık statüsüne göre değişiyor.

SSK kapsamında çalışanlar 4/a, kendi adına ve hesabına çalışanlar ile belirli koşullardaki muhtarlar ise 4/b statüsünde değerlendiriliyor.

Özellikle 1 Ekim 2008 öncesinde sigortalı olan ve farklı statülerde prim ödeyen kişiler açısından, hizmetlerin birleştirilmesi ve hangi statünün emeklilik koşullarının uygulanacağı önem taşıyor.

Bu kapsamda, 1 Ekim 2008 öncesi sigortalılığı başlayanların birden fazla statüde geçen hizmetlerinde son yedi yıllık fiilî hizmet süresine ilişkin kurallar, emeklilik statüsünün belirlenmesinde etkili olabiliyor.

Dolayısıyla muhtar seçildikten sonra 4/b kapsamında prim ödemeye başlayan bazı yurttaşlar, daha önceki 4/a hizmetlerine rağmen farklı emeklilik koşullarıyla karşılaşabiliyor.

Şevkin: “Geçmiş SSK hizmetleri ve emeklilik koşulları korunmalı”

Yaşanan sorunun yasal düzenlemeyle giderilmesi gerektiğini belirten Müzeyyen Şevkin, TBMM Genel Kurulu’nda şu ifadeleri kullandı:

“Yıllarca SSK kapsamında prim ödemiş, emeklilik koşullarını yerine getirmiş bir vatandaşımızın, seçilmiş bir kamu görevi üstlendiği için emekliliğinin gecikmesi kabul edilemez. Muhtarlarımızın geçmiş SSK hizmetleri ve tabi oldukları emeklilik koşulları korunmalı, sigortalılık statüsündeki değişikliğin hak kaybına yol açması önlenmelidir.”

Şevkin, muhtarlık görevinin sosyal güvenlik hakları bakımından dezavantaj oluşturmaması gerektiğini belirterek sözlerini şöyle sürdürdü:

“Gerekirse yasal düzenleme yapılarak muhtarlarımızın emeklilikte yaşadığı bu mağduriyet giderilmelidir. Muhtarlık görevini üstlenmek, yıllarca ödenmiş primlerin ve kazanılmış emeklilik hakkının kaybına dönüşmemelidir.”

Muhtarların emeklilik koşulları için yasal düzenleme çağrısı

Şevkin’in gündeme getirdiği sorun, farklı sigortalılık statülerinde çalışmış yurttaşların emeklilik koşullarının nasıl belirlendiğine ilişkin daha geniş bir tartışmayı da içeriyor.

Muhtarlık görevine seçilmeden önce uzun yıllar SSK kapsamında prim ödemiş kişilerin, görevleri nedeniyle BAĞ-KUR statüsüne geçmeleri, bazı durumlarda emeklilik için gerekli koşulların değişmesine neden olabiliyor.

CHP’li Şevkin, bu nedenle muhtarların önceki sigortalılık sürelerinin ve emeklilik koşullarının korunmasını sağlayacak bir düzenleme yapılmasını istedi.

Talep edilen düzenlemenin kapsamı ve hangi sigortalıları kapsayacağı ise hazırlanacak olası bir yasa teklifinde netleşebilecek.

Şevkin’in Meclis gündemine taşıdığı temel talep, muhtar seçilmenin daha önce ödenmiş primleri ve emeklilik koşullarını yurttaşın aleyhine değiştirmesinin önlenmesi.