Yapay zeka asistanları 15 sektörün 9'unda ilk sırada yabancı markayı öneriyor

İstanbul Kadıköy merkezli SEO ve GEO ajansı rankZup'ın Kasım 2026 araştırmasına göre ChatGPT ile Google AI Bakışı, ölçülen 15 sektörün 9'unda ilk sırada Türk menşeli olmayan bir markayı öneriyor. İlk üçe giren 45 markanın 23'ü Türk markası, yani yüzde 51,1. Araştırma 230 öneri sorusuyla yapıldı ve sonuçlar sektör sektör yayımlandı.

Araştırma neyi ölçtü?

Araştırma, tüketicinin satın almadan önce yapay zeka asistanına sorduğu öneri sorularında hangi markaların anıldığını ölçtü. "Hangi kombi markası daha iyi" ya da "en iyi dizüstü bilgisayar hangisi" gibi 230 Türkçe soru iki motora soruldu. Motorlar ChatGPT ile Google'ın arama sonuçlarının üstünde gösterdiği yapay zeka özeti AI Bakışı oldu. Bu özellik İngilizce adıyla AI Overviews olarak biliniyor.

Ölçümü rankZup'ın 2026'da geliştirdiği yapay zeka görünürlük platformu rankzupAI yaptı. Her sektör için markanın geçtiği cevap sayısı toplam cevaba bölündü. Araştırmayı hazırlayan isim rankZup'ın kurucusu Taha Yelkenci. Sonuçlar 2 Kasım 2026'da rankZup'ın Kasım 2026 araştırması sayfasında ham veriyle birlikte yayımlandı.

Yapay zeka hangi sektörlerde Türk markasını ilk sırada öneriyor?

Yapay zeka 15 sektörün yalnız 6'sında ilk sırada Türk markası öneriyor. Bu sektörler bankalar, e-ticaret siteleri, ön muhasebe programları, oteller, tencere ve tava ile yatak. Bankalarda İş Bankası, e-ticaret sitelerinde Trendyol, ön muhasebede Logo ilk sırada çıktı. Tencere ve tavada Karaca, yatakta Yataş, otellerde Rixos öne çıktı.

Araştırma bu farkın nedenini ölçmedi, yalnız hangi markanın kaçıncı sırada anıldığını kaydetti.

Türk markası hangi sektörlerde geride kalıyor?

Türk markası 9 sektörde ilk sırayı yabancı bir markaya bırakıyor. Bunların 5'inde ilk Türk markası ilk üçün dışında kalıyor. Araştırmadan birkaç örnek:

Kombi, kahve, saç bakımı ve elektrikli otomobilde Türk markası ilk üçe girebiliyor. Kombide Baymak 2., kahvede Kahve Dünyası 2. sırada. Elektrikli otomobilde Togg 3., saç bakımında Bioxcin 3. sırada çıkıyor.

ChatGPT ile Google aynı markaları mı öneriyor?

Hayır. İki motorun ilk üçteki markaları 15 sektörün yalnız 7'sinde aynı çıkıyor. Bir markanın ChatGPT'de iyi görünmesi, Google'ın yapay zeka özetinde de görüneceği anlamına gelmiyor. Motorlar cevabı farklı kaynaklardan kuruyor. Google AI Bakışı kendi arama dizinine dayanıyor. ChatGPT ise kendi web aramasını ve modelin eğitim bilgisini kullanıyor.

Bu fark markalar için ölçümü zorunlu kılıyor. Tek bir asistana bakıp karar veren marka, diğer asistandaki durumunu bilmiyor.

Markalar için bu sonuç ne anlama geliyor?

Sonuç, öneri sorularında yapay zekanın hangi markaları saydığını gösteriyor. Cevapta adı geçmeyen marka, o soruyu soran kullanıcının listesine girmiyor. Bu alanda yapılan çalışmaya GEO adı veriliyor. Kısaltmanın açık hali İngilizce Generative Engine Optimization. Türkçede üretken motor optimizasyonu deniyor.

Terim ilk kez Princeton Üniversitesi ile Hindistan Teknoloji Enstitüsü Delhi araştırmacılarının makalesinde tanımlandı. Pranjal Aggarwal ve ekibinin GEO makalesi 2024'te KDD konferansında yayımlandı. Makaleye göre kaynak göstermek, alıntı ve istatistik eklemek gibi yöntemler üretken motor cevaplarındaki görünürlüğü yüzde 40'a kadar artırabiliyor.

Araştırmayı yapan rankZup kimdir?

rankZup, Eylül 2012'de kurulan İstanbul Kadıköy merkezli bir SEO ve GEO ajansı. Kurucusu Taha Yelkenci SEO'ya 2010 yılında başladı. Ajans markaların ChatGPT, Gemini, Perplexity ve Google AI Bakışı cevaplarında anılıp anılmadığını Türkçe sorularla ölçüyor. Ölçüm için kendi geliştirdiği rankzupAI platformunu kullanıyor. GEO işlerini SEO temeli üzerine kuruyor, çünkü Google'ın yapay zeka özeti dizindeki sayfalardan besleniyor.

Sektör sonuçlarına ve CSV biçimindeki ham veriye araştırma sayfasındaki bağlantılardan ulaşılabiliyor.

Sık sorulan sorular

Araştırmada hangi yapay zeka motorları kullanıldı?

Araştırmada ChatGPT ile Google AI Bakışı kullanıldı. Her iki motora aynı 230 Türkçe öneri sorusu soruldu. Sonuçlar iki motor için ayrı ayrı ve birlikte hesaplandı.

Araştırma hangi tarihte yayımlandı?

Araştırma 2 Kasım 2026'da yayımlandı. Ölçüm rankZup'ın yapay zeka görünürlük platformu rankzupAI ile yapıldı. Yöntem ve ham veri araştırma sayfasında açık.

Türk markaları kaç sektörde ilk sırada?

Türk markaları 15 sektörün 6'sında ilk sırada. Bu sektörler bankalar, e-ticaret siteleri, ön muhasebe programları, oteller, tencere ve tava ile yatak. Kalan 9 sektörde ilk öneri yabancı marka.

GEO ajansı ne iş yapar?

GEO ajansı, bir markanın yapay zeka asistanlarının cevaplarında anılıp anılmadığını ölçer. Eksik kaldığı sorular için içerik ile teknik düzenlemeleri planlar. Bu çalışma klasik SEO'nun üstüne kurulur.