Sözcü TV ve Sözcü.com.tr’ye kayyum atanması, Sözcü Medya Grubu’nda polis araması yapılması ve operasyon kapsamında gerçekleştirilen gözaltılar üzerine dokuz basın, gazetecilik ve meslek örgütü ortak açıklama yaptı.

“Basın özgürlüğünde kara kış” başlığıyla yayımlanan açıklamada, Halk TV’nin ardından Sözcü’ye de kayyum atanmasının Türkiye’de basın ve ifade özgürlüğü açısından kaygı verici bir tablo ortaya çıkardığı vurgulandı.

“Doğru haber yapan yanar dönemine sürükleniyoruz”

Ortak açıklamada, medya kuruluşlarına yönelik kayyum uygulamalarının yalnızca gazetecileri değil, toplumun haber alma hakkını da doğrudan etkilediği belirtildi.

Basın örgütleri, yaşanan gelişmeleri şu sözlerle değerlendirdi:

“Bir zamanlar ‘dokunan yanar’ deniyordu. Bugün ‘doğru haber yapan yanar’ dönemine sürükleniyoruz.”

Geçen ay yatırım fonları soruşturmasına ilişkin haber ve açıklamalar nedeniyle gazetecilerin şüpheli sıfatıyla ifadeye çağrıldığı hatırlatılan açıklamada, süreç içerisinde gözaltı, tutuklama ve adli kontrol kararlarının yaşandığına dikkat çekildi.

Örgütler, yatırım fonlarıyla ilgili kamuoyunu ilgilendiren soruların araştırılmasının gazeteciliğin temel görevlerinden biri olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Tasarruf sahiplerinin parasının nasıl yönetildiğini, denetim kurumlarının görevlerini yerine getirip getirmediğini ve ortaya çıkan zarardan kimin sorumlu olduğunu araştırmak gazeteciliğin görevidir. Bu soruların yanıtlarını bilmek halkın hakkıdır.”

“Gazetecilere dayatılan itaat kültürü halkın bilgi edinme hakkını daraltıyor”

Açıklamada, gazetecilerin haberlerini yayımlamadan önce karşılaşabilecekleri hukuki ve idari sonuçları düşünmek zorunda bırakılmasının basın özgürlüğünü zedelediği ifade edildi.

Gazetecilere dayatıldığı belirtilen itaat kültürünün, halkın hangi bilgilere ulaşabileceğini belirlemeye yönelik bir girişim olduğu savunuldu.

Bir muhabirin doğruladığı haberi yayımlamadan önce başına gelebilecekleri hesaplamak zorunda kalmasının, yurttaşların farklı kaynaklardan bilgi edinme, kendi kanaatlerini oluşturma ve yöneticilerden hesap sorma olanaklarını daralttığı vurgulandı.

Anayasa'nın 28. ve 30. maddeleri hatırlatıldı

Ortak açıklamada, basın özgürlüğünün anayasal ve uluslararası güvencelerine de yer verildi.

Anayasa'nın 28. maddesindeki “Basın hürdür, sansür edilemez” hükmü hatırlatılarak devletin basın ve haber alma özgürlüklerini sağlamakla yükümlü olduğu belirtildi.

Anayasa'nın 30. maddesi ile Basın Kanunu'nun 3. maddesine dikkat çekilen açıklamada, basın araçlarının korunması ve bilgi edinme, yayma, eleştirme ve yorumlama haklarının güvence altında olduğu ifade edildi.

Türkiye'nin taraf olduğu Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 10. maddesi ile Birleşmiş Milletler Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi'nin 19. maddesinin de haber alma ve yayma özgürlüğünü koruduğu hatırlatıldı.

Basın örgütleri, bu özgürlüklere yönelik müdahalelerin hukuki dayanağının bulunması, meşru bir amaç taşıması ve gerekli ve orantılı olması gerektiğini belirtti.

“Kayyum kararının gerekçesi kamuoyuna açıklanmalı”

Dokuz örgüt, kayyum kararının gerekçesinin, gözaltıların hukuki dayanağının ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na (TMSF) verilen yetkilerin sınırlarının gecikmeden açıklanmasını istedi.

Açıklamada, haber merkezlerinin editoryal bağımsızlığının korunması gerektiği vurgulanarak şu çağrı yapıldı:

“Hangi haberin yayımlanacağına, hangi sorunun sorulacağına ve kime söz verileceğine gazeteciler karar vermelidir. Haber kaynaklarının gizliliği, çalışanların iş güvencesi ve haber merkezlerinin editoryal bağımsızlığı korunmalıdır. Yetkilileri kayyum kararını kaldırmaya çağırıyoruz.”

“Sözcü çalışanlarıyla dayanışma içindeyiz”

Basın ve meslek örgütleri, açıklamanın sonunda Sözcü çalışanlarıyla dayanışma içinde olduklarını belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Sözcü çalışanlarıyla dayanışma içindeyiz. Bu günler de geçer. O gün geldiğinde, bugün gerçeğin peşinden giden gazeteciler de halkın o gerçeği öğrenmesini engelleyen kararlar da hatırlanacak.”

Ortak açıklamaya imza atan 9 örgüt

  1. Basın Konseyi

  2. Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD)

  3. Ekonomi Muhabirleri Derneği

  4. Gazeteciler Cemiyeti

  5. İzmir Gazeteciler Cemiyeti

  6. KESK Haber-Sen

  7. Medya ve Hukuk Çalışmaları Derneği (MLSA)

  8. Parlamento Muhabirleri Derneği

  9. Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS)