Anayasa Mahkemesinin 16 Temmuz 2026 tarihli, E.2025/144 ve K.2026/164 sayılı kararı, 17 Kasım 2026 tarihli ve 33433 sayılı Resmî Gazete'nin 9–16. sayfalarında yayımlandı.

Kararla, 24 Nisan 1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 128. maddesinde yer alan, genelevlerin ve fuhuş yapan kadınların tabi olacağı kuralların Sağlık ve İçişleri bakanlıklarınca düzenlenmesine ilişkin hükümler iptal edildi.

Resmî Gazete 17 Kasım 2026+1

Üç ayrı mahkeme Anayasa Mahkemesine başvurdu

İptal süreci, konutların ve işyerlerinin belirli sürelerle kapatılarak mühürlenmesine ilişkin idari işlemlere karşı açılan davalarla başladı.

Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesi, Mardin 3. İdare Mahkemesi ve Danıştay Dördüncü Dairesi, uyuşmazlıklarda uygulanacak kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle AYM'ye başvurdu.

Başvurularda, kanunun düzenlemenin temel çerçevesini belirlemeden geniş bir yetkiyi idareye bıraktığı ileri sürüldü.

AYM, üç başvuruyu birleştirerek değerlendirdi.

AYM: Devletin görevi insan onurunu korumak

Mahkeme, incelemesini Anayasa'nın 5. ve 17. maddeleri kapsamında gerçekleştirdi.

Kararda, devletin yalnızca kişilerin temel haklarına müdahale etmekten kaçınmakla değil, onların maddi ve manevi varlığını korumak için gerekli önlemleri almakla da yükümlü olduğu vurgulandı.

AYM, devlet denetiminde fuhuş yapılmasına imkân tanıyan düzenlemenin kamu sağlığı ve güvenliği amacı taşımasının, bu uygulamayı insan onuruyla bağdaşır hâle getirmediği değerlendirmesinde bulundu.

Mahkeme, ekonomik güçlüklerin, toplumsal eşitsizliklerin ve istismar koşullarının kişileri fuhşa yöneltebildiğine dikkat çekti.

Sosyal politikalar ve insan ticaretiyle mücadele vurgusu

AYM kararında, devletin öncelikli sorumluluğunun kişileri fuhşa yönelten yapısal nedenleri ortadan kaldıracak sosyal politikaları geliştirmek ve fuhşa aracılık eden kişi ve örgütlerle mücadele etmek olduğu belirtildi.

Kararda ayrıca insan ticareti, zorla fuhuş yaptırılması ve cinsel sömürünün önlenmesine ilişkin uluslararası insan hakları belgeleri değerlendirildi.

Mahkeme, yetişkin kişilerin kendi rızalarıyla fuhuş yapmasının Türk hukukunda başlı başına suç olarak düzenlenmediğini; buna karşılık insan ticareti, fuhşa zorlama, aracılık ve yer temini gibi fiillerin cezai yaptırımlara tabi olduğunu da hatırlattı.

Resmî Gazete 17 Kasım 2026

Kanunun 128. maddesi oybirliğiyle iptal edildi

Anayasa Mahkemesi, Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 128. maddesinin birinci cümlesini Anayasa'nın 5. ve 17. maddelerine aykırı bularak iptal etti.

Aynı maddenin ikinci cümlesi de ilk cümlenin iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmadığı gerekçesiyle iptal edildi.

16 Temmuz 2026 tarihinde oybirliğiyle alınan karar, 17 Kasım 2026'da Resmî Gazete'de yayımlandı.

Karar genelevlerin hukuki statüsünü nasıl etkileyecek?

İptal kararı, genelevlerin devlet gözetimi ve denetimi altında faaliyet göstermesine dayanak oluşturan temel kanun hükmünü ortadan kaldırıyor.

Bununla birlikte kararın, mevcut genelevlerin kendiliğinden ve derhâl kapatıldığı anlamına geldiği söylenemez. Mevcut idari düzenlemelerin hukuki durumu ve bundan sonraki uygulamalar ayrıca değerlendirilmek zorunda.

Karar, genelevlerin ruhsatlandırılması, denetlenmesi ve kamu sağlığı önlemlerinin hangi yasal çerçevede yürütüleceği konusunda yeni bir hukuki tartışma başlatabilecek nitelikte.