Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), TELE1 kanalına 31 Ağustos’u 1 Eylül’e bağlayan geceden itibaren 5 gün ekran karartma cezası verdi. Karar, Merdan Yanardağ’ın "4 Soru 4 Yanıt" programında yaptığı, “15 Temmuz İslamcı bir darbe girişimiydi. Bu darbenin temel sorumlusu AKP iktidarıdır” açıklamaları gerekçe gösterilerek, “Toplumu kin ve düşmanlığa tahrik” iddiasıyla alındı. RTÜK ayrıca kanalın yüzde 5 oranında idari para cezası ile karşı karşıya kalmasına karar verdi.
Mahkeme Süreci ve Üst Mahkeme Beklentisi
Ankara 23. İdare Mahkemesi, TELE1’in RTÜK tarafından verilen 5 günlük ekran karartma cezasının yürütmesinin durdurulması talebini reddetti. Üst mahkeme bu kararı iptal etmezse, TELE1 ekranları belirtilen tarihten itibaren 5 gün boyunca karartılacak.
Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Yönetim Kurulu açıklamasında, yürütmeyi durdurma kararının iptal edilmesinin basın ve düşünce özgürlüğüne ciddi ve orantısız bir müdahale olduğunu vurguladı:
“Can çekişen hukukun üstünlüğü ve demokrasinin yaşatılması adına, basın ve düşünceyi ifade özgürlüğüne yönelik bu tür keyfi sınırlamalara karşı çıkıyoruz.”
RTÜK’ün Keyfi Uygulamaları
RTÜK’ün keyfi ve geniş yorumlara dayalı yaptırımlarının basını susturma ve eleştirel yayınları engelleme aracı haline geldiği ifade edildi. Açıklamada ayrıca:
-
TELE1, Halk TV, Now TV ve Sözcü TV’ye yönelik sistematik para cezaları ve yayın durdurma kararlarının, demokratik toplum düzeninde kabul edilemez bir sansür niteliği taşıdığı belirtildi.
-
Yayın durdurma yaptırımı, basın kuruluşunun izleyiciyle buluşamamasına ve TELE1’in ekonomik varlığının zayıflatılmasına yol açmaktadır.
-
Halkın doğru bilgiye ulaşma hakkının engellenmesi, basın özgürlüğünün ihlali anlamına gelmektedir.
6112 Sayılı Kanun Eleştirisi
RTÜK’ün TELE1’e uyguladığı yaptırımlar, 6112 Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’daki düzenlemelerin geniş, muğlak ve yoruma açık olmasından kaynaklanıyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi, belirsizliklerin idarenin keyfi uygulamalarına zemin hazırladığını ve hukuki güvenlik ile öngörülebilirlik ilkeleriyle bağdaşmadığını defalarca vurgulamıştır.
Basın Özgürlüğü ve Ekonomik Etkiler
Türkiye Gazeteciler Cemiyeti açıklamasında, yayın durdurma ve idari para cezası kararlarının TELE1’in ekonomik varlığını zayıflattığı, halkın haber alma hakkını engellediği ve basın özgürlüğüne müdahale niteliği taşıdığı ifade edildi. Açıklamada ayrıca yargı kararlarının dar yorumlarının, basın ve düşünceyi ifade özgürlüğü lehine yapılması gereken anayasal yorumdan uzaklaştığı vurgulandı.
Belediye Başkanlarından Destek
Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş, sosyal medya üzerinden TELE1’e destek açıklaması yaptı:
"Basının susturulması, demokrasinin sesinin kısılması demektir. TELE1’in ekranının karartılmasını kabul etmiyor, basın özgürlüğünün yanında duruyoruz. Bu süre zarfında TELE1’e destek için gündeme dair tüm gelişmeleri http://tele1.com.tr üzerinden takip edeceğim."
Siyasi ve Medya Temsilcilerinden Tepki
CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Adana Milletvekili Burhanettin Bulut, kararı eleştirerek şunları söyledi:
“Gerçeklerden korkanlar, doğruların dile getirilmesini istemeyenler, Saray’ın sopası haline gelen RTÜK aracılığıyla TELE1’in ekranlarını karartıyor. Bu karar basın ve demokrasi tarihine kara bir leke olarak geçecek ve utançla hatırlanacaktır.”
Hüsnü Mahalli de TELE1’e destek çağrısı yaparak:
"İktidar özgür basına savaş açmış durumda. RTÜK TELE1'e yapmadığını bırakmadı. TELE1 ne bir terör örgütüdür, ne de bir mafyadır. Her şey şeffaf ve ortada. Ne istiyorlar TELE1'den!"
Dayanışma Çağrısı
Sosyal medyada #TELE1Susturulamaz etiketiyle dayanışma mesajları artıyor. Kamuoyuna duyurulur: Basın özgürlüğü ve halkın doğru bilgiye erişimi için TELE1’e destek çağrıları devam ediyor.