“Dosyalar avukatlara kapalı, televizyonlara açık”
CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, adli soruşturmalardaki gizlilik kararlarının uygulanması ve kişisel verilerin korunması konusunda ciddi sorunlar bulunduğunu savundu.
Soruşturma dosyalarına avukatların ve ilgililerin erişiminin sınırlandırıldığı durumlarda dahi dosyalardaki bazı bilgi ve görüntülerin medya kuruluşlarında yayımlandığını belirten Kış, bu durumun hukuk devleti ve adil yargılanma ilkeleri açısından sorgulanması gerektiğini ifade etti.
Kış, konuşmasında şunları söyledi:
“Türkiye'de artık soruşturma dosyalarının iki ayrı yüzü olduğunu hepimiz görüyoruz. Bir yüzü avukata, vatandaşa, kamuoyuna kapalı. Diğer yüzü iktidara yakın televizyonlara, yandaş gazetelere, sosyal medya hesaplarına sonuna kadar açık. Gizlilik kararı mahkemeden çıkıyor ancak dosyanın içindekiler televizyon ekranlarından taşıyor.”
Mersin'deki operasyon sırasında çekilen görüntüleri gündeme getirdi
Gülcan Kış, 1 Ekim'de Mersin'de belediyelere yönelik gerçekleştirildiğini belirttiği operasyonlar sırasında yaşanan bir olayı Meclis kürsüsünden anlattı.
Kış'ın aktardığına göre, bir ilçe belediye başkan yardımcısının evinde yapılan arama sırasında kapıyı açan eşi, kıyafetlerinin uygun olmadığını belirterek görüntüsünün kaydedilmesini istemedi.
Ancak arama sırasında güvenlik amacıyla kaydedildiği belirtilen görüntülerin daha sonra sosyal medyada yayımlandığını söyleyen Kış, bunun özel hayatın gizliliği bakımından ciddi bir ihlal iddiası oluşturduğunu vurguladı.
Kış, şöyle konuştu:
“Bir kadının kendi evindeki mahremiyeti kamuoyunun önüne servis edildi. Üstelik arama sırasında kadraja aile bireyleri, evin içi, kişisel eşyalar da giriyor. Soruşturmayla ilgisi olmayan üçüncü kişiler tek bir görüntüyle telafisi güç zararların hedefi hâline getirilebiliyor.”
“O görüntüleri kim sızdırdı, kimler hakkında işlem yapıldı?”
Mersin'deki görüntülerin yayımlanmasının ardından soruşturma başlatılacağının açıklandığını hatırlatan Kış, aradan haftalar geçmesine rağmen sorumlular hakkında kamuoyuna yeterli bilgi verilmediğini savundu.
Kış, yetkililere şu soruları yöneltti:
“Bu kürsüden soruşturma başlatılacağı açıklandı. Aradan haftalar geçti. O görüntüleri kim sızdırdı? Kimler hakkında işlem yapıldı? Açıklayın da hep birlikte görelim.”
Kış, iktidarın aileyi korumaya yönelik söylemleri ile özel hayatın gizliliği konusunda yaşandığını belirttiği uygulamalar arasında çelişki bulunduğunu ileri sürdü.
“AKP iktidarı yıllardır aileyi korumaktan söz ediyor. Peki kapısını çaldığınız evde o ailenin onurunu, özel hayatını böyle mi koruyorsunuz?” ifadelerini kullandı.
Telefonlardaki özel yazışmaların yayımlanmasına da dikkat çekti
Konunun yalnızca Mersin'deki olayla sınırlı olmadığını belirten Kış, gözaltı ve arama işlemleri sırasında el konulan cep telefonlarındaki kişisel bilgilerin korunması gerektiğini söyledi.
Telefonlarda eşler arasındaki yazışmaların, çocukların fotoğraflarının, aile bireylerine ait bilgilerin ve soruşturmayla ilgisi bulunmayan özel konuşmaların yer alabildiğini hatırlatan Kış, bu verilerin üçüncü kişilere aktarılması iddialarının araştırılmasını istedi.
Kış, “Korunması gereken bilgiler nasıl oluyor da birilerinin elinde siyasi hesaplaşma malzemesine dönüşüyor?” diye sordu.
“Ortada iddianame yok, ekranlarda hüküm hazır”
Soruşturma dosyalarından seçilen bilgilerin medya aracılığıyla yayımlanmasının masumiyet karinesini zedeleyebileceğini belirten Kış, henüz yargılama başlamadan kişiler hakkında kamuoyunda suçluluk algısı oluşturulduğunu savundu.
“Ortada iddianame yokken, mahkeme karar vermemişken ama televizyonlarda suçlular hazır, hüküm hazır, infaz hazır durumda.”
Kış, soruşturma süreçlerinin kamuoyuna bilgi verme amacıyla değil, kişilerin itibarını hedef alan yayınlara malzeme sağlamak için kullanıldığı iddiasını dile getirdi.
Bu tür yayınların basın özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesine de itiraz eden Kış, soruşturmayla ilgisiz özel hayat bilgilerinin yayımlanmasının gazetecilik faaliyeti olarak savunulamayacağını ifade etti.
“Dosyalara kim erişmiş, kim indirmiş, kim iletmiş?”
Gülcan Kış, soruşturma dosyalarındaki bilgi ve görüntülerin hangi aşamada dışarıya aktarıldığının teknik incelemelerle belirlenebileceğini söyledi.
Dosyalara erişim kayıtlarının incelenmesi gerektiğini belirten Kış, sızıntıların kaynağının tespit edilmemesini eleştirdi.
“Gizlilik olan dosyaları kim görüntülemiş, kim indirmiş, kim iletmiş? Erişim kayıtlarını incelemek, sızıntının izini sürmek bu kadar da zor olmamalı.”
Kış, yetkililerin sızıntıların sorumlularını ortaya çıkarmakta isteksiz davrandığını ileri sürerek bunun nedenlerinin araştırılmasını istedi.
“Bu gazetecilik değil, organize bir itibar suikastıdır”
Konuşmasının devamında soruşturma dosyalarındaki bilgilerin seçilerek kamuoyuna aktarılmasının siyasi sonuçlar doğurduğunu savunan Kış, bu uygulamaları sert ifadelerle eleştirdi.
“Burada yapılan, soruşturma dosyalarından seçilmiş bilgilerin insanları itibarsızlaştırmak amacıyla servis edildiği organize bir itibar suikastıdır.”
Kış, soruşturmalarda delil toplama amacıyla kaydedilen görüntülerin kişilerin özel hayatını kamuoyu önünde teşhir etmek için kullanılmaması gerektiğini vurguladı.
CHP, İYİ Parti'nin Meclis araştırması önergesini destekledi
Gülcan Kış, konuşmasının sonunda soruşturma dosyalarından bilgi ve görüntü sızdırılması iddialarının Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından araştırılması gerektiğini belirtti.
CHP Grubu'nun, İYİ Parti tarafından sunulan Meclis araştırması önergesini desteklediğini açıklayan Kış, şu ifadeleri kullandı:
“Bizler Cumhuriyet Halk Partisi Grubu olarak İYİ Parti Grubunun araştırma önergesini desteklediğimizi bildirmek istiyorum. Bu Meclis sızıntıların kaynağını, sorumlularını ve varsa arkasındaki siyasi ilişkileri araştırmalıdır.”
Özel hayatın gizliliği ve masumiyet karinesi tartışması
Kış'ın TBMM'de gündeme getirdiği iddialar, soruşturma dosyalarının gizliliği, kişisel verilerin korunması ve masumiyet karinesi bakımından hukuki tartışmaları da beraberinde getiriyor.
Anayasa'nın 20. maddesi özel hayatın ve aile hayatının gizliliğini güvence altına alırken, 38. maddesi suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimsenin suçlu sayılamayacağını düzenliyor.
Türk Ceza Kanunu'nun 285. maddesi soruşturmanın gizliliğinin ihlalini, 134. maddesi ise özel hayatın gizliliğinin ihlalini belirli koşullarda suç olarak düzenliyor.
Bu çerçevede Mersin'deki görüntülerin kimler tarafından kaydedildiği, hangi amaçla kullanıldığı ve nasıl yayımlandığına ilişkin iddiaların araştırılması önem taşıyor.
Gülcan Kış'ın Meclis kürsüsünden yönelttiği soruların merkezinde ise soruşturma dosyalarındaki bilgi ve görüntülerin güvenliğinden sorumlu kurumların, olası sızıntıların kaynağını ortaya çıkarıp çıkarmadığı bulunuyor.





