Yeni eğitim-öğretim yılının başlamasına sayılı günler kala okul alışverişi velilerin bütçesindeki yükü artırdı. CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, 7 Eylül'de başlayacak uyum haftası ve 14 Eylül'de başlayacak yeni eğitim dönemi öncesinde kırtasiye ürünlerindeki fiyat artışlarını gündeme taşıdı.

Kış, özellikle ilkokula yeni başlayacak çocukların ailelerinin karşı karşıya kaldığı maliyete dikkat çekerek, temel kırtasiye ihtiyaçlarının bile ciddi bir ekonomik yük oluşturduğunu söyledi.

Bir öğrencinin kırtasiye masrafı 7 bin liraya ulaştı

Kış'ın verdiği örneklere göre ortalama bir okul çantasının fiyatı 2 bin liraya, bir düzine kurşun kalemin fiyatı 326 liraya, bir silginin fiyatı 40 liraya kadar çıkıyor. Kareli ve çizgili 80 yaprak defterlerden oluşan bir setin yaklaşık 700 lira, bir su matarasının ise bin lira seviyesine ulaştığı belirtiliyor.

Kış, bu ürünlerin yalnızca okul alışverişinin başlangıç kalemlerini oluşturduğuna işaret ederek toplam temel kırtasiye giderinin yaklaşık 7 bin lirayı bulduğunu ifade etti.

“Birinci sınıfa başlayacak bir çocuğun yalnızca temel kırtasiye ihtiyaçlarını karşılamak bugün 7 bin lirayı buluyor. Bunun okul kıyafeti var, ayakkabısı var, beslenmesi var, servisi var. Üstelik kırtasiye masrafı bir kez yapılıp bitmiyor. Kalem bitecek, defter dolacak, malzemeler yıl içerisinde yeniden alınacak.”

Kış, özellikle birden fazla öğrencisi bulunan ailelerin daha büyük bir ekonomik yükle karşı karşıya kaldığını belirtti.

“Asgari ücretin yaklaşık dörtte biri okul açılmadan harcanıyor”

Asgari ücretin 28 bin 75 lira olduğunu hatırlatan Kış, yalnızca bir öğrencinin başlangıç düzeyindeki kırtasiye masrafının bu tutarın yaklaşık dörtte birine karşılık geldiğini söyledi.

Ekonomik sıkıntılar nedeniyle ailelerin kira, fatura ve gıda giderlerini karşılamakta zorlandığını belirten Kış, okul masraflarının da bu tabloya eklendiğini ifade etti.

Kış, “Eylül artık veliler için okul heyecanının yaşandığı bir ay olmaktan çıktı, dert ayına dönüştü” değerlendirmesinde bulundu.

“Eğitim okulun kapısında eşitsiz başlıyor”

Kırtasiye giderlerindeki artışın eğitimde fırsat eşitliği açısından da değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Kış, ailelerin ekonomik gücünün çocukların eğitim hayatına başlangıcını doğrudan etkilediğini savundu.

Kış, bazı öğrencilerin ihtiyaç duyduğu tüm malzemelere ulaşabilirken ekonomik sıkıntı yaşayan ailelerin çocuklarının temel eğitim araçlarını dahi eksik almak zorunda kaldığını belirterek şöyle konuştu:

“Bir çocuğun çantasını eksiksiz doldurabilmek dahi ailenin gelirine bağlı hale gelmişse orada fırsat eşitliğinden söz edemeyiz. Eğitim daha okulun kapısından girilmeden eşitsiz başlıyor.”

Kırtasiye esnafı da zincir market baskısından şikâyetçi

Gülcan Kış, okul sezonunda yaşanan hareketliliğin yalnızca veliler açısından değil, kırtasiye esnafı açısından da önemli sorunlar yarattığını söyledi.

Zincir marketlerin okul döneminde defter, kalem, boya malzemeleri ve oyun hamuru gibi çok sayıda kırtasiye ürününü satışa sunduğunu belirten Kış, küçük işletmelerin bu rekabet karşısında zorlandığını ifade etti.

Kış, mahallelerde yıllardır faaliyet gösteren kırtasiyecilerin kira, vergi ve personel giderleriyle ayakta kalmaya çalıştığını belirterek, zincir marketlerin yüksek alım gücü karşısında küçük esnafın korunması gerektiğini savundu.

“Küçük esnaf bu rekabetin karşısında yalnız bırakılıyor. Esnaf ‘Bizi kim koruyacak?’ diye soruyor. Bu gidişle mahalle kırtasiyeciliği ve kırtasiye mağazacılığı yok olma noktasına gelecek.”

Kış’tan Bakanlıklara destek çağrısı

CHP'li Kış, yeni eğitim yılı öncesinde hem ailelerin hem de kırtasiye esnafının desteklenmesi gerektiğini belirterek Millî Eğitim Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı'na çağrıda bulundu.

Kış'ın talepleri arasında kırtasiye ürünlerindeki vergi yükünün azaltılması, dar gelirli ailelere doğrudan eğitim ve kırtasiye desteği sağlanması ve okullarda en az bir öğün ücretsiz yemek uygulamasının hayata geçirilmesi yer aldı.

Zincir marketlerin kırtasiye ve okul ürünleri satışının küçük esnaf üzerindeki etkisinin de değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Kış, eğitim ihtiyaçlarının ailelerin gelir durumuna göre farklılaşmaması gerektiğini vurguladı.

“Çocuk, veli ve esnaf korunmalı”

Eğitim araçlarının temel ihtiyaç olduğunu belirten Kış, sözlerini şu ifadelerle tamamladı:

“Eğitimin temel ihtiyaçları lüks değildir. Defter lüks değil, kalem lüks değil, çanta lüks değil. Devletin görevi çocuğun eğitim hakkını ailesinin cüzdanına teslim etmek değil, o hakkı güvence altına almaktır.”

Kış, yeni eğitim döneminde çocukların eksik malzemeyle, velilerin borç hesabıyla, kırtasiye esnafının ise kepenk kapatma endişesiyle karşı karşıya kalmaması gerektiğini belirterek, “Eğitimde fırsat eşitliği sınıfın kapısından girdikten sonra değil, o çantayı doldurabilmekten başlar” dedi.