ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nın açılmaması halinde İran’ın enerji altyapısını hedef alacaklarını açıkladı. Bölgede tansiyon yükselirken İran’ın füze saldırıları İsrail’de can kayıplarına yol açtı, ABD-İngiltere üssü de hedef alındı.
HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİ: TRUMP’TAN AÇIK TEHDİT
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmaması durumunda askeri müdahale tehdidinde bulundu. Trump, Tahran yönetimine 48 saat süre vererek, aksi halde “önce en büyüklerinden başlamak üzere enerji santrallerini vurup yok edeceklerini” söyledi.
Trump ayrıca İran’ın müzakere istediğini öne sürerken, Washington’un böyle bir sürece sıcak bakmadığını ifade etti.
İRAN’DAN MİSİLLEME: İSRAİL ŞEHİRLERİ VURULDU
İran tarafından fırlatılan uzun menzilli füzeler, İsrail şehirlerini hedef aldı. İsrail ordusu, Dimona’ya isabet eden bir füzenin engellenemediğini açıkladı. Saldırıda bazı kişiler yaralanırken, nükleer tesislerin bulunduğu bölgede küçük bir yapının yıkıldığı bildirildi.
Güneyde yer alan Arad kentinde ise savunma sistemlerinin aşıldığı ve “büyük kayıp olayı” ilan edildiği aktarıldı. İsrail yönetimi, İran’a yönelik saldırıların önümüzdeki günlerde “önemli ölçüde artacağını” duyurdu.
ABD-İNGİLTERE ÜSSÜ HEDEFTE: MENZİL TARTIŞMASI BÜYÜYOR
İran’ın Hint Okyanusu’nda bulunan ABD-İngiltere ortak askeri üssü Diego Garcia’ya iki orta menzilli balistik füze fırlattığı açıklandı. Füzelerin hedefi vuramadığı belirtilse de bu girişim, İran’ın askeri kapasitesine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Yaklaşık 3 bin kilometre uzaklıktaki üsse yönelik bu saldırı girişimi, Tahran’ın daha önce açıkladığı 2 bin kilometrelik füze menzil sınırını aşmış olabileceğine işaret etti. Uzmanlar, bunun ABD ve Avrupa’daki bazı hedeflerin de risk altında olabileceği anlamına geldiğini belirtiyor.
“İRAN TÜM ORTADOĞU’YU VURABİLİR” UYARISI
Analistler, İran’ın 2024’ten bu yana İsrail ile yaşanan çatışmalar nedeniyle füze stoklarının azaldığını, ancak yeniden üretim sürecine girdiğini değerlendiriyor. İsrail kaynakları, İran’ın elindeki füze sayısının 2 bin 500’den yaklaşık 1.000–1.500 seviyesine düştüğünü, ancak yıl sonuna doğru yeniden artış gösterdiğini öne sürüyor.
Quincy Enstitüsü’nden uzmanlar, ABD topraklarının doğrudan tehdit altında olmadığını ancak ABD üslerinin ve bölgedeki askeri varlıkların risk altında olabileceğini vurguluyor.
ABD Savunma İstihbarat Teşkilatı’nın 2025 değerlendirmesine göre ise İran’ın kıtalararası balistik füze kapasitesine 2035 yılına kadar ulaşabileceği ifade ediliyor.
HEDEFTEKİ ENERJİ ALTYAPISI: İRAN’IN KRİTİK SANTRALLERİ
Trump’ın hedef gösterdiği İran’ın enerji altyapısı büyük ölçüde doğalgaz santrallerine dayanıyor. Ülkede yaklaşık 110 doğalgaz santrali bulunduğu, ayrıca güneş, hidroelektrik, rüzgar ve nükleer enerji tesislerinin de işletildiği belirtiliyor.
En büyük üç santral şöyle sıralanıyor:
- Damavand Kombine Çevrim Santrali (Tahran yakınları) – 2.868 MW
- Şehid Salimi Santrali (Hazar kıyısı) – 2.215 MW
- Şehid Rajai Santrali (Tahran çevresi) – 2.043 MW
İran’ın elektrik üretiminin büyük bölümü fosil yakıtlardan sağlanırken, ülkede aktif olan tek nükleer tesisin Buşehr Nükleer Santrali olduğu biliniyor.
Son olarak İran Atom Enerjisi Kurumu, Buşehr tesisine yönelik bir füze saldırısı girişimi olduğunu ancak herhangi bir hasar ya da can kaybı yaşanmadığını açıkladı.
BÖLGEDE GERİLİM TIRMANIYOR
Hürmüz Boğazı krizi, İran’ın füze kapasitesine dair yeni tartışmalar ve karşılıklı saldırılar, Orta Doğu’da geniş çaplı bir çatışma riskini artırıyor. ABD’nin doğrudan enerji altyapısını hedef alma tehdidi ise krizin seyrinde kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
