Baretlerine cetvellerle vurarak seslerini duyuran mühendisler, düşük ücretlere, güvencesiz çalışmaya ve mesleki hak kayıplarına dikkat çekti. İMO Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, “Mühendislik bir formalite değildir, insan yaşamının güvencesidir” dedi. Açıklamanın ardından mühendisler baretlerini yere bırakarak oturma eylemi gerçekleştirdi.

Mühendisler Taşköprü’de baretlerine vurarak eylem yaptı

TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Adana Şubesi, mühendislik emeğinin değersizleştirilmesine, ekonomik kayıplara, güvencesiz istihdama ve mesleğin geleceğine ilişkin sorunlara dikkat çekmek amacıyla Adana'nın tarihi Taşköprü'sünde basın açıklaması düzenledi.

12 Kasım Perşembe günü saat 12.00’de gerçekleştirilen eylem, Türkiye'nin 81 ilinde eş zamanlı yürütülen “Talebimiz Geleceğimiz” kampanyası kapsamında yapıldı.

Basın açıklaması öncesinde inşaat mühendisleri, baretlerine cetvellerle vurarak ses çıkardı. Mühendisler, bu sembolik eylemle mesleklerinin ve emeklerinin değersizleştirilmesine karşı taleplerini kamuoyuna duyurdu.

Eyleme emek ve meslek örgütlerinin, siyasi partilerin ve TMMOB'ye bağlı odaların başkan ve yöneticileri de katılarak destek verdi.

Hıdır Çak: “Mühendislik insan yaşamının güvencesidir”

İMO Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, basın açıklamasında yaklaşık 1700 yıllık geçmişiyle Adana'nın simgelerinden biri olan Taşköprü'nün mühendislik birikiminin tarihsel önemini ortaya koyduğunu söyledi.

Mühendislik hizmetlerinin yalnızca teknik bir faaliyet olarak değerlendirilemeyeceğini belirten Çak, bu hizmetlerin toplumun güvenli yaşam hakkıyla doğrudan bağlantılı olduğunu vurguladı.

Türkiye'nin köprülerini, barajlarını, yollarını, konutlarını, okullarını ve hastanelerini inşa eden mühendislerin bilimsel bilgi ve teknik birikimlerini toplum yararına sunduğunu ifade eden Çak, şöyle konuştu:

“Sabrımız tükendi! Yıllardır izlenen politikalar, mühendislik hizmetlerini kamusal bir sorumluluk olmaktan uzaklaştırarak yalnızca bir maliyet kalemine indirgemiştir. Bilimsel bilgi, mesleki deneyim ve liyakat geri plana itilmiş; mühendislik emeği değersizleştirilmiş, mesleki yetkinlik ve bağımsızlık zayıflatılmıştır.”

Güvenli yapı üretiminin temel unsurlarından olan mühendislik hizmetlerinin zaman zaman yalnızca imza ve evrak işlemi olarak görüldüğünü belirten Çak, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Mühendislik bir formalite değildir! Mühendislik, insan yaşamının güvencesidir! Mühendislik bilgisinin ve kamusal denetimin yok sayılmasının bedelini yalnızca biz mühendisler değil, bütün toplum birlikte ödemektedir.”

“Kamuda ve özel sektörde mühendislerin hakları geriliyor”

İnşaat mühendislerinin ağır ekonomik ve mesleki sorunlarla karşı karşıya olduğunu ifade eden Çak, kamuda çalışan mühendislerin üstlendikleri teknik, hukuki ve mali sorumluluklara rağmen yeterli ücret ve özlük haklarına sahip olmadığını söyledi.

Özel sektörde ise düşük ücretlerin, uzun çalışma saatlerinin, ödenmeyen fazla mesailerin ve güvencesiz istihdamın yaygın sorunlar arasında bulunduğunu belirtti.

Çak, mühendislerin sigorta primlerinin gerçek ücretleri üzerinden yatırılmamasının ve çalışma günlerinin eksik gösterilmesinin sosyal güvenlik haklarında kayıplara neden olduğunu dile getirdi.

Emekli mühendislerin yetersiz aylıklarla yaşamlarını sürdürmek zorunda kaldığını belirten Çak, genç mühendislerin işsizlikle, kadın mühendislerin ise istihdamda ve mesleki ilerlemede ayrımcılıkla karşı karşıya olduğunu söyledi.

“Şantiye şefliği ve yapı denetimi gerçek işlevinden uzaklaştırılıyor”

Açıklamada şantiye şefliği, proje hizmetleri ve yapı denetim sistemindeki sorunlara da geniş yer verildi.

Çak, proje ve danışmanlık hizmetlerinde yaşanan yoğun fiyat rekabetinin mühendislik hizmetlerinin niteliğini olumsuz etkilediğini ifade etti.

Şantiye şefliğinin yapı üretim sürecinin bütün aşamalarında fiilen yürütülmesi gereken bir mühendislik hizmeti olduğunu belirten Çak, aynı mühendisin birden fazla şantiyede görevlendirilmesinin bu hizmetin etkinliğini zayıflattığını söyledi.

Yapı denetim sisteminin maliyet baskısından bağımsız, kamu güvenliğini esas alan bir anlayışla yeniden düzenlenmesini isteyen Çak, denetim görevini yerine getiren mühendislerin baskı, tehdit ve şiddete karşı korunması gerektiğini vurguladı.

“Deprem doğa olayıdır, ancak yıkım kader değildir”

Basın açıklamasının önemli başlıklarından birini Türkiye'deki yapı güvenliği ve deprem riski oluşturdu.

Türkiye'nin bir deprem ülkesi olduğunu hatırlatan Çak, bilimsel planlama, nitelikli mühendislik hizmetleri ve bağımsız yapı denetimiyle depremlerin yıkıcı sonuçlarının azaltılabileceğini söyledi.

“Deprem doğa olayıdır, ancak yıkım kader değildir! Bilimsel planlamayla, nitelikli mühendislik hizmetleriyle, etkin ve bağımsız yapı denetimiyle depremlerin yıkıcı sonuçlarını azaltmak mümkündür.”

Türkiye'de güncel, kapsamlı ve kamuoyuyla paylaşılmış bir yapı stoku envanterinin bulunmadığını belirten Çak, milyonlarca yurttaşın yaşadığı binanın güvenli olup olmadığını bilmeden yaşamını sürdürdüğünü ifade etti.

İmar aflarıyla mühendislik hizmeti almamış veya projelerine aykırı yapıların yeterli teknik güvenlik incelemesi yapılmadan hukuki statü kazandığını dile getiren Çak, yapıların kullanım süresi boyunca denetlenmesi gerektiğini söyledi.

Çak, şu soruyu yöneltti:

“Yaşadığımız binaların güvenli olup olmadığını öğrenmek için daha kaç deprem yaşamamız, daha kaç can kaybetmemiz gerekiyor?”

İnşaat mühendislerinden 12 maddelik talep

İMO Adana Şubesi, mühendislerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve toplumun güvenli yapı hakkının korunması amacıyla 12 temel talebi kamuoyuyla paylaştı.

Bu talepler arasında mühendislik hizmetleri için mesleki sorumluluğa uygun asgari ücret belirlenmesi, TMMOB'nin belirleme ve denetleme yetkisinin yasal güvenceye kavuşturulması, kamu mühendislerinin ücret ve özlük haklarının iyileştirilmesi yer aldı.

Açıklamada ayrıca genç mühendislerin istihdamının artırılması, emekli mühendislerin aylıklarının iyileştirilmesi, Yetkin Mühendislik sisteminin yasalaştırılması ve deprem yargılamalarında uzmanlaşmış teknik ihtisas mahkemelerinin kurulması istendi.

İMO'nun diğer talepleri şöyle sıralandı:

  • Proje ve danışmanlık hizmetlerinde mesleki yeterlilik ve kalite esas alınmalı, proje müelliflerinin hakları korunmalı.

  • Şantiye şefliği tam zamanlı yürütülmeli, her şantiyede bir şantiye şefi görevlendirilmeli.

  • Yapı denetimi ve laboratuvar hizmetleri müteahhitlerden mali ve idari olarak bağımsız hâle getirilmeli.

  • Türkiye'nin yapı stoku envanteri çıkarılmalı, riskli yapılar bilimsel yöntemlerle belirlenmeli.

  • Yapıların kullanım ömürleri boyunca periyodik olarak denetlenmesini sağlayacak sistem oluşturulmalı.

  • Mühendislik eğitimi bilimsel yeterlilik ve ülkenin ihtiyaçları temelinde düzenlenmeli, kadın mühendislerin karşılaştığı ayrımcılık ortadan kaldırılmalı.

  • Bilirkişilik hizmetleri uzmanlık, bağımsızlık ve tarafsızlık ilkeleri temelinde yeniden düzenlenmeli.

“Sorunlarımızın tespit edilmesini değil, çözülmesini istiyoruz”

İMO Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, mühendislerin taleplerinin yalnızca mesleki haklarla sınırlı olmadığını, toplumun güvenli yaşam hakkını da ilgilendirdiğini belirtti.

Türkiye Büyük Millet Meclisi, ilgili bakanlıklar ve kamu kurumlarına çağrıda bulunan Çak, şöyle konuştu:

“Artık sorunlarımızın tespit edilmesini değil, çözülmesini istiyoruz! Çünkü biliyoruz ki mühendislik emeğinin değersizleştirilmesinin bedeli yalnızca mühendislerin geleceğiyle sınırlı değildir.”

Mühendislik hizmetlerinin çocukların güvenli okullarda eğitim görmesi, yurttaşların depreme dayanıklı hastanelerde sağlık hizmeti alması ve milyonlarca insanın güvenli konutlarda yaşaması açısından yaşamsal öneme sahip olduğunu belirten Çak, şu ifadeleri kullandı:

“Biz ayrıcalık istemiyoruz! Emeğimizin karşılığını, mesleğimizin saygınlığını, yetkilerimizle uyumlu sorumlulukları ve halkımız için güvenli bir gelecek istiyoruz.”

Baretlerini yere bırakarak oturma eylemi yaptılar

Basın açıklamasının ardından inşaat mühendisleri, baretlerini yere bırakarak oturma eylemi gerçekleştirdi.

Mühendisler, mesleklerinin, emeklerinin ve geleceklerinin görmezden gelinmesine karşı mücadelelerini sürdüreceklerini ifade etti.

Emek ve meslek örgütleri ile siyasi parti temsilcilerinin destek verdiği eylemde, mühendislerin haklarının korunmasının aynı zamanda toplumun güvenli yaşam hakkının korunması anlamına geldiği vurgulandı.

Taşköprü'deki eylem, “Talebimiz Geleceğimiz” ve “Yaşasın Örgütlü Mücadelemiz” sloganlarıyla sona erdi.