VM Medical Park Samsun Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Adem Dirican, elektronik sigaraların solunum sistemi üzerindeki etkileri ve nikotin bağımlılığı riski hakkında açıklamalarda bulundu.
Elektronik sigaraların farklı aromalar ve daha az hissedilen kokuları nedeniyle güvenli ürünler olarak algılanabildiğini belirten Dirican, bu yaklaşımın sağlık risklerinin göz ardı edilmesine yol açabileceğini vurguladı.
“Yalnızca su buharı değil”
Elektronik sigaraların çalışma biçimini anlatan Dirican, cihazların içindeki sıvının ısıtılmasıyla oluşan aerosolün solunum yoluyla akciğerlere ulaştığını söyledi.
Dirican, şu ifadeleri kullandı:
“Bu cihazlar, içlerindeki sıvıyı ısıtarak solunum yoluyla akciğerlere ulaşan bir aerosol oluşturur. Bu aerosol; nikotin, çok küçük parçacıklar, ağır metaller ve çeşitli zararlı kimyasallar içerebilir. Aromalı olması veya kokusunun daha az hissedilmesi, ürünün sağlık açısından güvenli olduğu anlamına gelmez.”
Akciğerlerde ciddi hasarla ilişkili olabilir
Solunan maddelerin akciğerlerin derin bölgelerine ulaşabildiğini belirten Dirican, hava yollarında tahriş ve iltihabi yanıt gelişebileceğine dikkat çekti.
Elektronik sigaraların zararsız ürünler olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Dirican, “Elektronik sigara ve benzeri ürünlerin kullanımıyla ilişkili, hastanede tedavi gerektiren ağır akciğer hasarı vakaları bildirilmiştir” dedi.
2019’daki salgında THC ve E vitamini asetatı bağlantısı
Elektronik sigara ve benzeri ürünlerin kullanımıyla ilişkili akciğer hasarının “EVALI” olarak adlandırıldığını belirten Dirican, 2019 yılında ABD’de görülen salgına ilişkin şu bilgileri paylaştı:
“Özellikle 2019 yılında ABD’de görülen salgında, yoğun bakım tedavisi gerektiren ve ölümle sonuçlanan vakalar bildirilmiştir. Bu salgında çoğunlukla esrarın psikoaktif bileşeni THC’yi içeren ürünler ve bazı ürünlerde bulunan E vitamini asetatı ile güçlü bir ilişki saptanmıştır. Bununla birlikte farklı ürünleri ve bütün vakaları tek bir nedene bağlamak doğru değildir. Kullanılan ürünlerin içeriğinin belirsiz olması da sağlık risklerini değerlendirmeyi güçleştirmektedir.”
Aromalar ve tasarımlar gençleri cezbedebiliyor
Farklı aroma ve tasarımların elektronik sigaraları gençler için çekici hâle getirebildiğini söyleyen Dirican, merak ve arkadaş çevresinin etkisiyle başlayan kullanımın nikotin bağımlılığına dönüşebileceğini belirtti.
Dirican, ailelere de şu çağrıda bulundu:
“Nikotin, gelişimi devam eden ergen beyninde dikkat, öğrenme ve dürtü kontrolüyle ilişkili işlevleri olumsuz etkileyebilir. Ailelerin çocuklarıyla yargılayıcı olmayan bir iletişim kurması, bu ürünlerin risklerini açıkça konuşması önemlidir.”
Öksürük ve nefes darlığı ihmal edilmemeli
Elektronik sigara kullanan kişilerde ortaya çıkan solunum şikâyetlerinin dikkate alınması gerektiğini vurgulayan Dirican, şöyle konuştu:
“Öksürük, nefes darlığı ve göğüs ağrısı gibi belirtiler sağlık kuruluşuna başvurmayı gerektirebilir. Özellikle ani veya şiddetli nefes darlığında acil değerlendirme gerekir. Kişilerin kullandıkları ürünleri ve içerikleri hakkında bildiklerini sağlık ekibiyle paylaşmaları, değerlendirme sürecine yardımcı olur.”
“Gençler ve hiç sigara kullanmamış kişiler başlamamalı”
Elektronik sigaraların uzun vadeli sağlık etkilerinin araştırılmaya devam ettiğini belirten Dirican, mevcut bilgilerin bu ürünlerin risksiz olmadığını gösterdiğini ifade etti.
Dirican, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Özellikle gençlerin ve hiç sigara kullanmamış kişilerin elektronik sigaraya başlamaması gerekir. Nikotin bağımlılığı yaşayan kişilerin ise bırakma sürecinde sağlık profesyonellerinden destek alması önem taşır.”
