YENİ Parti Antalya Milletvekili Aliye Coşar, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu’nda devam eden 2027 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi görüşmelerinde, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının bütçesi üzerine konuştu.
Coşar, 24 yıllık AKP iktidarı döneminde yoksulluk, adaletsizlik, şiddet ve eşitsizliğin en ağır sonuçlarını kadınların ve çocukların yaşadığını savundu.
İktidarın kadınları güçlendirdiği yönündeki açıklamalarına karşın uygulanan politikaların kadınları ekonomik bağımlılığa, güvencesizliğe ve yoksulluğa sürüklediğini belirten Coşar, Bakanlık bütçesindeki kaynak dağılımını eleştirdi.
“677 Milyar Liralık Bütçenin Yalnızca Yüzde 1,41’i Kadınların Güçlenmesine Ayrılıyor”
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı için 2027 yılında 677 milyar 303 milyon liralık bütçe öngörüldüğünü hatırlatan Coşar, kadınların güçlenmesine ayrılan kaynağın yetersiz olduğunu söyledi.
Coşar, şunları ifade etti:
“2027 yılı içinde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına 677 milyar 303 milyon lira bütçe öngörüyorsunuz ancak bu bütçeden kadının güçlenmesine yalnızca yüzde 1,41 ayırıyorsunuz. Kadının Güçlenmesi başlığı için ayrılan 9 milyar 549 milyon liralık kaynağın da büyük çoğunluğu personel ve sosyal güvenlik primi giderlerinden oluşuyor.”
Kadın yoksulluğunun ekonomik kriz ve toplumsal cinsiyet eşitsizliği nedeniyle derinleştiğini belirten Coşar, kadınların ekonomik bağımsızlığının sağlanması için yalnızca eğitim olanaklarının değil, kalıcı ve güvenceli istihdamın da artırılması gerektiğini vurguladı.
“Kadınların Üçte İkisi İş Gücünün Dışında”
Konuşmasında TÜİK verilerine de yer veren Coşar, kadınların iş gücüne katılım oranının erkeklerin oldukça gerisinde kaldığını söyledi.
Coşar'ın aktardığı verilere göre, Eylül 2026 itibarıyla kadınların iş gücüne katılım oranı yüzde 35,2, erkeklerin ise yüzde 70,7 düzeyinde bulunuyor.
Kadınların yaklaşık üçte ikisinin iş gücünün dışında kaldığını belirten Coşar, çalışan kadınların yaklaşık yüzde 30'unun da kayıt dışı ve sosyal güvenceden yoksun koşullarda çalıştığını ifade etti.
Türkiye'nin 2026 Küresel Cinsiyet Uçurumu Raporu'nda iş gücüne katılım göstergesi bakımından 145 ülke arasında 126'ncı sırada bulunduğunu dile getiren Coşar, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Kadınlar iş bulamıyor, bulduklarında düşük ücretlerle güvencesiz koşullarda çalıştırılıyor. Kreş yetersizliği, bakım yükü ve iş hayatındaki ayrımcılık kadınların ekonomik bağımsızlığının önünde engel oluyor.”
“Kadını Güçlendirmek ile Aileyi Güçlendirmek Aynı Şey Değildir”
Aile politikaları ile kadınların güçlenmesine yönelik politikaların birbirinden ayrı ele alınması gerektiğini savunan Coşar, Bakanlığın yaklaşımını eleştirdi.
“Kadını güçlendirmek ve aileyi güçlendirmek farklı kavramlardır; aynı değil, farklı politikalar uygulanmalıdır” diyen Coşar, kadınların ekonomik bağımsızlığının sosyal yardımlara dayalı bir yaklaşımla sağlanamayacağını söyledi.
Coşar, kadınların güvenceli istihdama erişiminin, eşit ücret hakkının ve kamusal bakım hizmetlerinin yaygınlaştırılmasının öncelikli olması gerektiğini belirtti.
Ev içi emeğin görünmez kılındığını ve çocuk, yaşlı ile engelli bakım sorumluluğunun büyük ölçüde kadınlara bırakıldığını ifade eden Coşar, bu durumun kadınların çalışma yaşamına katılımını sınırlandırdığını dile getirdi.
“İlk On Ayda 244 Kadın Cinayeti, 285 Şüpheli Kadın Ölümü”
Kadına yönelik şiddet ve kadın cinayetlerine de değinen Coşar, kadınların yaşam hakkının korunmasına ilişkin politikaların yetersiz kaldığını savundu.
Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu'nun verilerine atıfta bulunan Coşar, 2026 yılının ilk on ayında 244 kadın cinayeti ve 285 şüpheli kadın ölümü yaşandığını belirtti.
İstanbul Sözleşmesi'nden çekilme kararını ve 6284 sayılı Kanun'un uygulanmasındaki sorunları eleştiren Coşar, koruma kararlarına rağmen kadınların öldürülmesinin şiddeti önleme mekanizmalarındaki eksiklikleri gösterdiğini söyledi.
Coşar, “Koruma kararlarına rağmen kadınlar öldürülüyorsa şiddeti önlemede eksiğiniz var demektir” ifadelerini kullandı.
“Çocuklar Okula Değil, Çalışmaya Gitmek Zorunda Kalıyor”
Bakanlık bütçesinin çocuk yoksulluğunu azaltmaya yönelik etkilerinin de sorgulanması gerektiğini belirten Coşar, çocukların beslenme, eğitim ve güvenli yaşam haklarına dikkat çekti.
TÜİK verilerine göre Türkiye'de çocuk yoksulluğu oranının yüzde 36,8 olduğunu ifade eden Coşar, ailelerin çocuklarının temel beslenme ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığını söyledi.
Okullarda ücretsiz bir öğün yemek uygulamasının hayata geçirilmemesini eleştiren Coşar, şöyle konuştu:
“Çocuklar yeterli ve sağlıklı beslenemiyor, aileler okul beslenme çantalarını dolduramıyor. Bu ülkenin çocuklarına bir öğün ücretsiz yemeği sağlayamayan bir iktidarsınız.”
Yoksulluğun çocukların eğitimden uzaklaşmasına ve çalışma yaşamına erken yaşta katılmasına neden olduğunu belirten Coşar, çocuk işçiliğine ve iş cinayetlerine karşı etkili önlemler alınmasını istedi.
“Çocukları güvencesiz ve iş güvenliği olmadan çalışmaya mahkûm eden bu düzenin sorumlusu iktidarınız, sorumsuz davrananı da Bakanlığınızdır” diyen Coşar, çocukların eğitim hakkının güvence altına alınması gerektiğini vurguladı.
Kadınlar İçin Güvenceli İstihdam, Ücretsiz Kreş ve Sosyal Güvence Çağrısı
Konuşmasının son bölümünde kadınların ekonomik ve sosyal haklarının güçlendirilmesine yönelik taleplerini sıralayan Coşar, kadın istihdamını artıracak kalıcı politikalar geliştirilmesi gerektiğini belirtti.
Coşar, eşit işe eşit ücret ilkesinin uygulanmasını, kayıt dışı ve güvencesiz çalışmanın önlenmesini, kadınların sosyal güvenlik ve emeklilik haklarına erişiminin sağlanmasını istedi.
Her mahallede ücretsiz ve erişilebilir kreşlerin açılması gerektiğini ifade eden Coşar, yaşlı ve engelli bakım hizmetlerinin de kamusal sorumluluk kapsamında yürütülmesi çağrısında bulundu.
Kadına yönelik şiddetle mücadele konusunda ise kadın sığınmaevleri ile Şiddet Önleme ve İzleme Merkezlerinin (ŞÖNİM) kapasitelerinin artırılmasını ve yeterli sayıda uzman personel görevlendirilmesini talep etti.
“Yoksulluğu Yaratan Nedenler Ortadan Kaldırılmalı”
Sosyal yardımların tek başına yoksullukla mücadele için yeterli olmadığını vurgulayan Coşar, Bakanlık bütçesinin kadınların ve çocukların yaşam koşullarında yarattığı somut değişimlerin açıklanması gerektiğini söyledi.
Coşar, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:
“Çocukların işe değil okula gittiği, kadın ve çocuk yoksulluğunun olmadığı bir ülke mümkündür. Yoksullukla mücadele sosyal yardımlarla olmaz. Yoksulluğu ve yoksulluğu yaratan etmenleri bitirmek hedef olmalıdır.”
Editör notu: Haber, iletilen konuşma metni esas alınarak hazırlanmıştır. Bütçe tutarları, TÜİK göstergeleri ve kadın cinayetlerine ilişkin sayılar bağımsız olarak doğrulanmamış olup milletvekili Coşar'ın aktardığı veriler olarak sunulmuştur.
