Uluslararası haber kuruluşu France 24, Adana’da Avrupa’dan ithal edilen plastik atıkların yarattığı çevre kirliliğini gündeme taşıdı. AFP’nin Adana’da gerçekleştirdiği saha araştırmasına dayanan haberde, Türkiye’ye gelen Avrupa kaynaklı plastik atıkların yaklaşık yüzde 60’ının Adana’ya gönderildiği belirtildi. Çevre bilimci Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, Akdeniz’deki mikroplastik yoğunluğunun önceki ölçümlerin 65 katına kadar çıktığını açıklarken, çevre savunucusu Yaşar Gökoğlu atıkların yakılarak ortadan kaldırılmasının bölge halkını zehirlediğine dikkat çekti.

Uluslararası haber kuruluşu France 24, 10 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı “Türk kenti Avrupa’nın plastik çöplüğü olmaktan yakınıyor” başlıklı haberiyle Adana’daki plastik atık sorununu dünya gündemine taşıdı.

AFP muhabiri Burçin Gerçek’in hazırladığı, Yasin Akgül’ün fotoğraflarıyla desteklenen araştırmada, Avrupa ülkelerinden Türkiye’ye gönderilen plastik atıkların Adana’nın tarım alanlarında, sulama kanallarında ve yerleşim bölgelerinde yarattığı kirlilik gözler önüne serildi.

Antalya’da Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 devam ederken yayımlanan haber, Türkiye’nin sıfır atık politikaları ile Avrupa’dan ithal edilen plastik atıkların çevresel sonuçları arasındaki çelişkiyi de gündeme getirdi.

afp.com+1

Avrupa’dan 650 bin ton plastik atık Türkiye’ye gönderildi

AFP’nin haberinde yer alan verilere göre Türkiye, 2025 yılında Avrupa Birliği ülkelerinden 510 bin ton, Birleşik Krallık’tan ise 140 bin ton plastik atık ithal etti.

Avrupa Komisyonu tarafından 94 milyon avro değerinde olduğu belirtilen bu ticaretin önemli bölümü Adana üzerinden yürütülüyor.

İthal edilen plastik atıkların yaklaşık yüzde 60’ı Adana’ya gönderilirken, kentte yaklaşık 170 geri dönüşüm şirketi faaliyet gösteriyor.

Türkiye’nin narenciye üretiminin üçte birinden fazlasını karşılayan verimli tarım alanlarının ortasında bulunan geri dönüşüm tesisleri, atıkların doğaya bırakılması ve açık alanlarda yakılması nedeniyle tartışmaların odağında yer alıyor.

AFP ekibinin saha incelemelerinde Fransa’dan gelen jambon ambalajları, Avusturya menşeli cips paketleri ve Birleşik Krallık kaynaklı domates sosu ambalajları gibi Avrupa ülkelerine ait plastik atıklar tespit edildi.

Çoban İbrahim Yıldız: Hayvanlarım artık süt vermiyor

Haberde, Adana kırsalındaki bir sulama kanalının çevresinde koyunlarını otlatan 65 yaşındaki İbrahim Yıldız’ın tanıklığına geniş yer verildi.

Mandalina bahçeleriyle çevrili kanalın kıyılarında biriken plastik parçacıkları, bölgedeki çevre kirliliğinin boyutunu ortaya koyuyor.

Yıldız, yaklaşık 10 yıldır devam eden kirliliğe dikkat çekerek yöre halkının burayı “pislik kanalı” olarak adlandırdığını söyledi.

Hayvanlarının artık süt vermediğini belirten Yıldız, plastik atıkların yalnızca doğal çevreyi değil, bölgede hayvancılıkla geçinen insanların yaşamını da etkilediğini anlattı.

Prof. Dr. Sedat Gündoğdu: Akdeniz’de mikroplastik yoğunluğu 65 katına çıktı

AFP’ye konuşan Mikroplastik Araştırma Grubu’ndan deniz biyoloğu Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, Adana’daki plastik atık kirliliğinin nehirler ve taşkın suları aracılığıyla Akdeniz’e ulaştığını açıkladı.

Gündoğdu, yaz aylarında Türkiye kıyılarında gözlemlenen mikroplastik birikimine ilişkin araştırma sonuçlarını paylaşarak Akdeniz’de ölçülen mikroplastik yoğunluğunun daha önce gözlemlenen seviyelerin 65 katına kadar çıktığını belirtti.

Araştırmalarda tespit edilen mikroplastiklerin yüzde 93’e varan bölümünün geri dönüşüm merkezlerinde parçalanan plastik atıklardan kaynaklandığını ifade etti.

Gündoğdu, denize ulaşan plastik kirliliğinin kalıcı sonuçlarına dikkat çekerek bunun ekolojik bir felaket olduğunu vurguladı.

“Atık ticareti yeni bir sömürgecilik biçimidir”

Geri dönüşüm tesislerine uygulanan para cezalarının ve denetimlerin yeterli olmadığını savunan Gündoğdu, plastik atık ticaretinin tamamen sona erdirilmesi gerektiğini söyledi.

Plastiklerin yalnızca yüzde 9’unun geri dönüştürülebilir olduğunu belirten Gündoğdu, tek kullanımlık ürünlerin geri dönüşümünün yüksek maliyetli olması nedeniyle Avrupa ülkelerinin bu atıkları başka ülkelere gönderdiğini ifade etti.

Gündoğdu, uluslararası atık ticaretini yeni bir sömürgecilik biçimi olarak nitelendirerek mevcut geri dönüşüm sisteminin çevre sorunlarını çözmek yerine başka coğrafyalara taşıdığını savundu.

afp.com+1

Küçükdikili’de yaşayanlar plastik atık yangınlarından şikâyetçi

France 24’ün haberinde Adana’nın Seyhan ilçesine bağlı Küçükdikili Mahallesi’nde yaşayan yurttaşların açıklamalarına da yer verildi.

Bölge sakinleri, geri dönüşüm işletmelerinin geri dönüştürülemeyen plastik atıkları açık alanlarda yaktığını, bu faaliyetlerin zaman zaman kazara çıkan yangınlar olarak gösterildiğini ileri sürdü.

Mikroplastik Araştırma Grubu’nun derlediği verilere göre Türkiye genelindeki geri dönüşüm tesislerinde yılda yaklaşık 200 yangın meydana geliyor.

Geri dönüşüm tesisinin yakınında yaşayan Murat Esin, ağır koku ve çevreye yayılan küller nedeniyle nefes almakta güçlük çektiklerini anlattı.

Şikâyetlerini Cumhurbaşkanlığına kadar ilettiğini ancak sonuç alamadığını belirten Esin, mahallede kanser vakalarının arttığını ileri sürdü. Haberde bu iddiayı doğrulayan bağımsız sağlık araştırmasına yer verilmedi.

Yaşar Gökoğlu: Avrupa’nın atıkları bizi zehirliyor

Araştırmada görüşlerine başvurulan çevre savunucusu Yaşar Gökoğlu, geri dönüştürülemeyen plastiklerin yakılmasının şirketler açısından en ucuz bertaraf yöntemi olduğunu belirtti.

Gökoğlu, geri dönüşüm şirketlerinin işleyemedikleri plastik atıklardan herhangi bir ek maliyete katlanmadan kurtulmak için yakma yöntemine başvurduğunu savundu.

Avrupa ülkelerindeki tüketicilerin atıklarını ayrıştırarak çevreye karşı sorumluluklarını yerine getirdiklerini düşündüklerini belirten Gökoğlu, bu atıkların başka ülkelerde yarattığı sonuçların da görülmesi gerektiğini vurguladı.

Gökoğlu, Avrupa'da ayrıştırılan plastik atıkların Adana'da yakılarak bölge halkının yaşamını ve sağlığını tehdit ettiğine dikkat çekti.

Bakan Murat Kurum: Atık ithalatına izin vermiyoruz

Haberde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un açıklamalarına da yer verildi.

Kurum, 23 Ekim’de gazetecilere yaptığı açıklamada Türkiye’nin çöp ithal ettiği yönündeki iddiaları reddetti.

Ülkeye gelen malzemelerin üretimde ham madde olarak kullanılan öğütülmüş granül maddeler olduğunu savunan Kurum, yasa dışı atık ithalatı tespit edilen işletmelerin kapatıldığını ve idari yaptırımlar uygulandığını belirtti.

Ancak çevre bilimcileri ve bölgede yaşayan yurttaşlar, uygulanan yaptırımlara rağmen plastik atıkların doğaya bırakılmasının ve yakılmasının devam ettiğini ifade ediyor.

“Adana, Avrupa’nın çöplüğü değildir”

AFP’nin haberinde, Adana’da ağustos ayında düzenlenen çevre protestolarına da değinildi.

Plastik atık ithalatına karşı gerçekleştirilen eylemlerde yurttaşların “Adana, Avrupa’nın çöplüğü değildir” sloganıyla tepkilerini dile getirdiği aktarıldı.

Bölgedeki çevre mücadelesinin temel talepleri arasında plastik atık ithalatının sonlandırılması, geri dönüşüm tesislerinin etkin biçimde denetlenmesi ve kirlenen tarım alanlarının korunması bulunuyor.

COP31’de sıfır atık politikası tartışması

Antalya’da düzenlenen COP31 İklim Konferansı kapsamında Emine Erdoğan’ın öncülük ettiği Sıfır Atık girişiminin de Türkiye’nin gündeminde önemli yer tutacağı belirtiliyor.

AFP’ye konuşan Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, geri dönüşüm amacıyla ithal edilen plastik atıkların çevreye zarar vermeden işlenmesi gerektiğini söyledi.

Ağırbaş, atık yönetimi süreçlerinin etkin biçimde denetlenmesi ve izlenebilir olması gerektiğini vurguladı.

Öte yandan Avrupa Birliği’nin 21 Kasım’da yürürlüğe girecek düzenlemesiyle OECD üyesi olmayan ülkelere plastik atık ihracatının yasaklanması bekleniyor.

Türkiye’nin OECD üyesi olması nedeniyle söz konusu yasağın Avrupa kaynaklı plastik atıkların Türkiye’ye yönelmesini artırabileceği değerlendiriliyor.

Prof. Dr. Sedat Gündoğdu ise COP31’in Türkiye açısından önemli bir fırsat olduğunu belirterek atık ticaretinin sonlandırılması yönünde yapılacak bir çağrının Türkiye’yi uluslararası çevre politikalarında öncü konuma taşıyabileceğini ifade etti.

Gündoğdu, sıfır atık hedefine ulaşılmasının plastik atık ithalatına son verilmesiyle mümkün olacağını savundu.

France 24’ün uluslararası gündeme taşıdığı araştırma, Adana’daki plastik kirliliğinin yalnızca yerel bir çevre sorunu olmadığını; Avrupa’nın atık ticareti, Türkiye’nin geri dönüşüm politikaları, Çukurova’nın tarımsal geleceği ve Akdeniz ekosistemini ilgilendiren uluslararası bir mesele olduğunu ortaya koydu.

Kaynak: France 24 / AFP – Burçin Gerçek, 10 Kasım 2026.

Özgün haber: Turkish province despairs at being Europe's plastic dump