Birleşmiş Milletler, Haiti’de silahlı çetelerin neden olduğu şiddetin ağır bilançosunu açıkladı. 2026 yılının ilk 10 ayında 4 bin 595 kişi yaşamını yitirirken, 2 bin 50 kişi yaralandı. BM, çete saldırıları, cinsel şiddet ve güvenlik operasyonlarında yaşanan sivil ölümlerine dikkat çekerek uluslararası topluma harekete geçme çağrısında bulundu.

BM'den Haiti uyarısı: Çetelerin ağır hak ihlalleri sürüyor, siviller korunmalı

Güvenlik operasyonlarının yoğunlaştığı ülkede sivillerin korunmasına öncelik verilmesi gerektiğini vurgulayan BM, güvenlik önlemlerinin insan hakları yükümlülükleri gözetilerek yürütülmesi çağrısında bulundu.

18 Kasım 2026 | Dünya Haberleri

Karayipler ülkesi Haiti'de uzun süredir devam eden güvenlik ve insani kriz, Birleşmiş Milletlerin yeni uyarısıyla yeniden uluslararası gündeme taşındı. BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, 17 Kasım 2026 tarihinde yaptığı değerlendirmede, silahlı çetelerin gerçekleştirdiği ağır ihlallerin sürdüğüne ve yoğunlaşan güvenlik operasyonları sırasında sivillerin korunmasının hayati önem taşıdığına dikkat çekti.

BM: Sivillerin korunması öncelik olmalı

BM'nin açıklamasında, Haiti'de çetelerin faaliyetleriyle mücadele edilirken sivil halkın güvenliğinin ikinci plana itilmemesi gerektiği vurgulandı.

Ülkede silahlı grupların yarattığı güvenlik tehdidi sürerken, bu gruplara karşı yürütülen operasyonların da insan hakları açısından değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.

BM İnsan Hakları Ofisinin çağrısı, yalnızca silahlı grupların faaliyetlerinin durdurulmasına değil, güvenliğin sağlanması amacıyla gerçekleştirilen müdahalelerde sivillerin zarar görmesinin önlenmesine de odaklanıyor.

Güvenlik krizi aynı zamanda insan hakları sorunu

Haiti'de silahlı çetelerin faaliyetleri, kamu güvenliğinin ötesinde temel hak ve özgürlükleri ilgilendiren ciddi bir sorun oluşturuyor.

BM'nin son uyarısı, güvenlik politikalarının başarısının yalnızca silahlı gruplara karşı yürütülen operasyonlarla değil, sivil nüfusun ne ölçüde korunabildiğiyle de değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Silahlı grupların işlediği ihlallerin önlenmesi, sivillerin yaşam hakkının korunması ve güvenlik güçlerinin uluslararası insan hakları standartlarına uygun hareket etmesi, krizin çözümünde birbirinden ayrı düşünülemeyecek başlıklar arasında bulunuyor.

10 ayda 4 bin 595 kişi yaşamını yitirdi

4.595

Yaşamını yitiren

2.050

Yaralanan

1.497

Cinsel şiddet vakası

514

Temmuz–eylül güvenlik operasyonlarında ölen

Kaynak: OHCHR. Ölüm ve yaralanma verileri 1 Ocak–31 Ekim 2026; cinsel şiddet ve operasyon verileri belirtilen daha kısa dönemleri kapsıyor.

BM İnsan Hakları Ofisi Sözcüsü Marta Hurtado'nun Cenevre'de açıkladığı verilere göre, 2026 yılının başından 31 Ekim'e kadar Haiti'de silahlı şiddet nedeniyle 4 bin 595 kişi hayatını kaybetti, 2 bin 50 kişi yaralandı.

Yalnızca temmuz-eylül döneminde bin 167 kişi yaşamını yitirirken 459 kişi yaralandı. Aynı dönemde en az 340 kadın ve kız çocuğu cinsel şiddete maruz kaldı. Ocak-eylül döneminde kaydedilen toplam cinsel şiddet vakası sayısı ise bin 497'ye ulaştı.

Güvenlik operasyonlarında yüzlerce ölüm

BM verilerine göre temmuz-eylül döneminde çetelere karşı gerçekleştirilen güvenlik operasyonlarında en az 514 kişi hayatını kaybetti, 235 kişi yaralandı. Bu operasyonların bazılarında özel bir askeri şirketin desteğinden yararlanıldığı bildirildi.

Ayrıca operasyonların dışında polis memurları tarafından gerçekleştirildiği öne sürülen yargısız infazlarda 44 kişinin öldürüldüğü kaydedildi.

BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, güvenlik güçlerinin ölümcül güç kullanımını yalnızca yaşamı yakın bir tehditten korumanın kaçınılmaz olduğu durumlarla sınırlandırması gerektiğini vurguladı.

Çeteler çocukları zorla silahlı gruplara katıyor

BM'nin değerlendirmesine göre silahlı çeteler, güvenlik operasyonlarına karşı yöntemlerini değiştiriyor. Güvenlik güçleriyle işbirliği yaptığından şüphelenilen sivillere yönelik saldırılar, organize kaçırma eylemleri, çocukların ve gençlerin zorla silahlı gruplara katılması ve halkın hareket özgürlüğünün kısıtlanması bu yöntemler arasında bulunuyor.

BM ayrıca çetelerin yaklaşan seçimlere müdahale etmeye çalıştığını bildirdi. Başkent Port-au-Prince'in Cité Soleil bölgesinde bir çete liderinin belediye yönetiminde etkili olabilmek amacıyla aday listesi hazırladığı öne sürüldü. Bu girişimi ihbar eden iki kişinin silahla öldürüldüğü aktarıldı.

Uluslararası topluma silah ambargosu çağrısı

BM, Haiti'ye yönelik yasa dışı silah ve mühimmat akışının durdurulması için devletlerin daha etkili önlemler almasını istedi.

Volker Türk, yaptırımların yalnızca çete liderleriyle sınırlı kalmaması, suç ağlarını yöneten ve bu yapılardan ekonomik çıkar sağlayan kişileri de kapsaması gerektiğini belirtti.

BM ayrıca Güvenlik Konseyi tarafından yetkilendirilen Çetelerle Mücadele Gücü'nün tam kapasiteyle konuşlandırılması, cinsel şiddete maruz kalanlara destek sağlanması ve çetelerin kontrolünden çıkarılan bölgelerde temel kamu hizmetlerinin yeniden kurulması çağrısında bulundu.

Kaynak: Birleşmiş Milletler Haber Merkezi, 17 Kasım 2026; BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği.

BM'nin orijinal haberini okuyun

Etiketler: #Haiti #BirleşmişMilletler #İnsanHakları #SivilHaklar #ÇeteŞiddeti #ÇocukHakları #KadınaYönelikŞiddet