UNESCO, Güney Kore'nin Busan kentinde düzenlenen Dünya Miras Komitesi toplantısında altı yeni alanı Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi'ne ekleyerek uluslararası kamuoyuna acil koruma çağrısında bulundu. Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO), artan çatışmalar, çevresel baskılar ve plansız kalkınma projelerinin dünya mirası üzerindeki etkilerine dikkat çekti. Dünya Miras Komitesi'nin Busan'da gerçekleştirdiği toplantıda, üçü yeni tescil edilen olmak üzere toplam altı alan "Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi"ne dahil edildi. UNESCO, acil koruma prosedürünün son yıllarda silahlı çatışmalar, iklim değişikliği ve diğer küresel krizlerin kültürel ve doğal miras üzerindeki yıkıcı etkilerinin giderek arttığını ortaya koyduğunu belirtti. Çatışmaların Gölgesindeki Tarihi Alanlar Acil koruma kapsamına alınan alanlardan biri, Lübnan'ın güneyindeki Amel Dağı Kaleleri oldu. Haçlı, İslam ve Osmanlı dönemlerinden izler taşıyan beş tarihi kaleden oluşan bölgenin, devam eden çatışmalarda ciddi hasar gördüğü bildirildi. UNESCO, çatışmaların alanın korunmasını doğrudan tehdit ettiğini ve acil müdahale gerektirdiğini vurguladı. Tehlike listesine acil olarak eklenen bir diğer alan ise işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan Sebastia oldu. Yaklaşık iki bin yıllık arkeolojik geçmişe sahip bölgenin, çatışmaların yanı sıra kontrolsüz kalkınma projeleri ve milli park planları nedeniyle de baskı altında olduğu ifade edildi. UNESCO, bu gelişmelerin alanın bütünlüğünü tehdit ettiğine dikkat çekti. Dünyanın En Büyük Kara Memelisi Göçü Risk Altında UNESCO'nun acil koruma kararı aldığı üçüncü alan ise Güney Sudan'daki Boma-Badingilo Göç Yolu oldu. Dünyanın bilinen en büyük kara memelisi göçlerinden birine ev sahipliği yapan bölge, yalnızca biyolojik çeşitliliğiyle değil, yüzyıllardır burada yaşayan toplulukların kültürel mirasıyla da önem taşıyor. Ancak ticari kaçak avcılık, yasa dışı yaban hayatı ticareti, altyapı projeleri ve ülkedeki güvenlik sorunları, bölgedeki ekosistemi giderek daha fazla tehdit ediyor ve koruma çalışmalarını zorlaştırıyor. Daha Önce Tescil Edilen Üç Alan da Listeye Girdi Dünya Miras Komitesi, daha önce Dünya Mirası Listesi'nde yer alan üç alanı da ilk kez "Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi"ne ekledi. Ukrayna'da bulunan Taurik Çersonese Antik Kenti ve çevresi, Kırım'ın Rusya tarafından geçici işgali sırasında meydana gelen tahribat nedeniyle listeye alındı. UNESCO ile BM Uydu Merkezi (UNOSAT), bölgede yapılan yeni inşaatlar ve geniş çaplı kazıların alanın özgünlüğünü tehdit ettiğini belgeledi. Lübnan'ın tarihi Sur Antik Kenti de devam eden çatışmalar nedeniyle risk altındaki alanlar arasında yer aldı. Akdeniz'in en önemli arkeolojik merkezlerinden biri kabul edilen kentin korunmasının giderek zorlaştığı belirtildi. Surinam'ın başkenti Paramaribo'nun tarihi şehir merkezi ise kontrolsüz yeni yapılaşmaların tarihi kent dokusunu önemli ölçüde değiştirmesi nedeniyle tehlike listesine eklendi. Amaç Uluslararası Koruma Mekanizmasını Harekete Geçirmek UNESCO'nun Tehlike Altındaki Dünya Mirası Listesi, olağanüstü tehdit altındaki kültürel ve doğal miras alanları için uluslararası teknik destek, finansman ve koruma çalışmalarını hızlandırmayı amaçlıyor. Busan'da alınan kararlar, yalnızca tarihi eserlerin değil; bu alanlarla birlikte yaşayan toplumların, doğal yaşamın ve insanlığın ortak hafızasının da ciddi tehdit altında olduğunu bir kez daha ortaya koydu. UNESCO, çatışmaların, iklim değişikliğinin ve plansız kalkınmanın dünya mirası üzerindeki baskısının her geçen yıl arttığına dikkat çekerek uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi çağrısında bulundu.