Son dönemde sınır ötesi e-ticaret platformlarından satın alınan ürünlere ilişkin ürün güvenliği konusundaki tereddütler nedeniyle Avrupa Birliği (AB) ve ABD’de yeni uygulamalar hayata geçirilirken, Türkiye’de de benzer yönde düzenlemeye gidildi.
Avrupa Tüketici Örgütü tarafından yapılan ürün güvenliği testlerinde, bu platformlardan satın alınan ürünlerin büyük bölümü Avrupa Birliği ürün güvenliği gerekliliklerini karşılamadı; bazı ürünlerde yüksek oranda toksik ve kanserojen maddeler tespit edildi. Bunun üzerine AB, geçiş dönemi için ilave vergiler getirirken 2026 yılı içinde basitleştirilmiş gümrük uygulamalarını tamamen kaldıracağını açıkladı. ABD’de de 800 doların altındaki siparişlere uygulanan basitleştirilmiş gümrük işlemleri kaldırıldı.
Ticaret Bakanlığı’nın Türkiye’de yürüttüğü denetim ve laboratuvar analizleri de uluslararası raporları doğruladı. Sınır ötesi e-ticaret platformlarında satışa sunulan farklı kategorilerden toplam 182 ürün incelendi ve uygunsuzluk oranı yüzde 81 olarak tespit edildi. Uygunsuzluk oranının çok yüksek olduğu oyuncak, ayakkabı ve saraciye ürünleri, 20 Ekim 2025 tarihli Genelge ile “Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi” kapsamı dışına çıkarılmıştı.
Yapılan yeni düzenlemeyle kapsam genişletildi. “Gümrük Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkında Karar”da yapılan değişiklik uyarınca, gerçek kişiler adına gelen kıymeti 30 avroya kadar olan ve ticari nitelik taşımayan eşyanın basitleştirilmiş beyanname ile ithalatı sonlandırıldı. Bu ürünler artık genel hükümler çerçevesinde normal ithalat prosedürlerine tabi olacak.
Böylece 1 Şubat 2026 tarihinden itibaren yurt dışı e-ticaret platformlarından alınan tüm ürünler için, değeri ne olursa olsun “Basitleştirilmiş Gümrük Beyannamesi” uygulaması sona ermiş olacak. Söz konusu tedbir yalnızca sınır ötesi e-ticaret platformlarına yönelik olup, bu ürünlerin normal denetimlere tabi olmak kaydıyla ithalatına bir yasak getirmiyor.
Öte yandan, vatandaşların tedavi ve sağlık nedeniyle ihtiyaç duyduğu ilaç ve takviye edici gıdaların temininde sorun yaşanmaması amacıyla, kıymeti 1.500 avroyu geçmemek üzere sağlık kurumu raporu veya doktor reçetesine dayalı gönderiler posta ve hızlı kargo yoluyla muafiyet kapsamında basitleştirilmiş gümrük prosedürlerine tabi tutulmaya devam edecek.
Numunelik eşya ve modeller, inceleme, test ve analiz eşyası, kitap ve benzeri basılı yayınlar, diplomatik eşya ve yolcu eşyası gibi kalemlerin basitleştirilmiş beyanname ile ithalatı da mümkün olacak.
Ticaret Bakanlığı, başta çocuklar olmak üzere tüm vatandaşların güvenli ve sağlıklı ürünlere erişimini sağlamak amacıyla gerekli tedbirlerin kararlılıkla sürdürüleceğini, AB başta olmak üzere ticaret ortaklarıyla karşılıklı tercihli düzenlemeler için çalışmaların devam ettiğini açıkladı.
