TMMOB'nin Bilirkişilik, Eksperlik ve Hakemlik Yönetmeliği Değişti: Şehir Plancıları da Kapsama Alındı, Başvuru Ücreti 7 Bin TL Oldu

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB), bilirkişilik, eksperlik, hakemlik ve teknik müşavirlik hizmetlerine ilişkin yönetmeliğinde değişikliğe gitti. 31 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemeyle şehir planlama alanı yönetmelik kapsamına açıkça dahil edilirken, hakem başvurularında dosya başına 7 bin TL ücret belirlendi. Başvuru ve ücret paylaşımına ilişkin kurallar da yeniden düzenlendi.

Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği tarafından hazırlanan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Bilirkişilik - Eksperlik - Hakemlik ve Teknik Müşavirlik Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, 31 Ekim 2026 tarihli ve 33416 sayılı Resmî Gazete'nin 144'üncü sayfasında yayımlandı.

Düzenlemeyle 6 Ocak 1982 tarihinden bu yana yürürlükte bulunan yönetmeliğin çeşitli maddeleri değiştirildi. Dokuz maddelik değişiklik, mesleki faaliyetlerin kapsamını, hakemlik başvuru usullerini ve ücretlerin dağıtımını ilgilendiriyor.

Şehir planlama alanı yönetmelik kapsamına dahil edildi

Yönetmeliğin 1'inci ve 4'üncü maddelerinde yer alan “mühendislik ve mimarlık” ifadeleri, “mühendislik, mimarlık ve şehir planlama” olarak değiştirildi.

Aynı şekilde “mühendis ve mimarlar” ifadesi de “mühendisler, mimarlar ve şehir plancıları” şeklinde yeniden düzenlendi.

Böylece şehir planlama alanı ve şehir plancıları, yönetmelikte açıkça belirtilen mesleki faaliyet ve uzmanlık kapsamına alındı.

Hakemlik hizmetinin tanımı değişti

Yönetmeliğin 9'uncu maddesinin birinci fıkrası yeniden düzenlenerek hakemlik hizmetinin tanımı değiştirildi.

Yeni hükümde hakemlik, taraflar arasındaki tahkim sözleşmesi veya sözleşmede yer alan tahkim şartı kapsamında anlaşmazlığın çözümüne yönelik mühendislik, mimarlık ve şehir planlama hizmeti olarak tanımlandı.

Bu değişiklikle şehir planlama alanındaki uyuşmazlıklar da yönetmeliğin hakemlik hizmeti tanımına açıkça dahil edildi.

Hakem başvurusu tek taraflı da yapılabilecek

Yönetmeliğin 12'nci maddesi bütünüyle değiştirildi.

Yeni düzenlemeye göre hakem başvurusu taraflarca birlikte yapılabileceği gibi yalnızca taraflardan biri tarafından da gerçekleştirilebilecek.

Başvurunun yapılabilmesi için dilekçenin TMMOB'ye iletilmesi gerekecek.

Ancak bu hüküm, her uyuşmazlığın taraflardan birinin isteğiyle zorunlu tahkime götürülebileceği anlamına gelmiyor. Yönetmeliğin hakemlik tanımında tahkim sözleşmesi veya sözleşmede yer alan tahkim şartı esas alınıyor.

Hakem başvurularında dosya başına 7 bin TL ücret

Yeni düzenlemeyle hakem başvuru ücreti dosya başına 7.000 TL olarak belirlendi.

Başvuru ücreti yatırılmadığı takdirde dosya işleme alınmayacak.

Ayrıca başvuru ücretinin, eksiklik nedeniyle dosyanın kapatılması da dahil olmak üzere hiçbir koşulda iade edilmeyeceği hükme bağlandı.

Başvuru ücretinin miktarı her yıl TMMOB Yönetim Kurulu tarafından yeniden değerlendirilerek ilan edilecek.

Dolayısıyla 7 bin TL'lik tutar, sonraki yıllarda Yönetim Kurulu kararıyla yeniden belirlenebilecek.

Hakem ücretinin yarısı görevli kişiye, yarısı TMMOB'ye

Yeni düzenleme, hakemlik hizmetlerinden elde edilen ücretlerin paylaşımını da yeniden belirledi.

Buna göre başvuru ücreti ile yönetmeliğin 9'uncu maddesine göre belirlenen hakem ücreti, başvuruyla birlikte TMMOB hesabına yatırılacak.

Hizmet tamamlandığında hakem ücretinin:

  • Yüzde 50'si görevlendirilen kişiye veya hakem heyetine aktarılacak.

  • Yüzde 50'si TMMOB payı olarak Birlik bünyesinde kalacak.

Aynı ücret paylaşımı hükmü bilirkişilik istemlerinde de uygulanacak.

Önceki 12'nci maddede bilirkişilik ve hakemlik hizmetleri karşılığında alınan ücretlerin yüzde 10'unun TMMOB'ye ödenmesi öngörülüyordu. Yeni maddeyle bu ücret düzenlemesi değiştirilmiş oldu.

www.tmmob.org.tr

Bilirkişi listelerinin valiliklere gönderilmesi hükmü kaldırıldı

Yönetmeliğin 5'inci maddesinde yapılan değişiklikle, TMMOB Genel Sekreterliğinin bilirkişilik, eksperlik ve hakemlik yapabilecek üyelerin listelerini her yıl aralık ayında valiliklere göndermesine ilişkin ifade metinden çıkarıldı.

Yeni düzenlemede listelerin başvurularda kullanılmak üzere dosyalanmasına ilişkin hüküm korundu.

Böylece yönetmelikte yer alan yıllık valiliklere liste gönderme yükümlülüğü kaldırılmış oldu.

Mahkemelerden gelen taleplere ilişkin 6'ncı madde yürürlükten kaldırıldı

Değişiklik kapsamında mevcut yönetmeliğin 6'ncı maddesi tamamen yürürlükten kaldırıldı.

Bu madde, mahkemelerin özel uzmanlık gerektiren konulardaki bilirkişi, eksper ve hakem taleplerinin TMMOB Genel Sekreterliği tarafından, ilgili oda yönetim kurulunun onayı alınarak karşılanmasını düzenliyordu.

LEXPERA

Maddenin kaldırılmasıyla söz konusu görevlendirme usulü yönetmelik metninden çıkarıldı. Bununla birlikte bu değişiklik, mahkemelerin bilirkişi görevlendirme yetkisinin ortadan kaldırıldığı anlamına gelmiyor.

Teknik müşavirlik hizmetlerinde şehir planlama da yer alacak

Yönetmeliğin 10'uncu maddesindeki “mühendislik ve mimarlık” ifadesine şehir planlama da eklendi.

Böylece teknik müşavirlik hizmetlerinin tanımında mühendislik ve mimarlığın yanında şehir planlama faaliyetlerine de açıkça yer verilmiş oldu.

Değişiklikler 31 Ekim'de yürürlüğe girdi

TMMOB tarafından hazırlanan dokuz maddelik yönetmelik değişikliği, Resmî Gazete'de yayımlandığı 31 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

Yönetmelik hükümlerini TMMOB Yönetim Kurulu yürütecek.

Yeni düzenleme, şehir plancılarının yönetmelikte açıkça yer alması, hakem başvuru ücretinin belirlenmesi, ücret paylaşımının değiştirilmesi ve bazı idari işlemlerin yeniden düzenlenmesi bakımından mühendisleri, mimarları ve şehir plancılarını ilgilendiriyor.

Kaynak: 31 Ekim 2026 tarihli, 33416 sayılı Resmî Gazete, sayfa 144; Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Bilirkişilik - Eksperlik - Hakemlik ve Teknik Müşavirlik Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik.