CHP Genel Başkan Yardımcısı Ulaş Karasu, Cumhurbaşkanı kararıyla Resmi Gazete’de yayımlanan ve Bireysel Emeklilik Sistemi’ne (BES) yönelik devlet katkısının yüzde 30’dan yüzde 20’ye düşürülmesini yazılı bir açıklamayla eleştirdi. Karasu, düzenlemenin sosyal devlet anlayışıyla bağdaşmadığını belirterek, “Bu karar AKP’nin hayatı piyasalaştırma mantığının pazarlama halidir. On puanlık düşüş kamusal emekliliği güçlendirme iradesi taşımıyor; bireysel birikimi pazarlama diliyle parlatma çabasını büyütüyor” ifadelerini kullandı.
Yaklaşık 18 milyon kişinin BES ve otomatik katılım sisteminde bulunduğunu hatırlatan Karasu, devletin sosyal güvenlik sorumluluğunu yerine getirmediğini savundu:
“Çalışırken ödenen primler yetmediği gibi, insanlar gelecek güvenceleri olmadığı için bu sisteme yöneltiliyor. Devlet oran düşürüp bunu ‘teşvik’ diye sunuyor. Sosyal hak kampanya metnine; emeklilik güvencesi satış argümanına dönüştürülüyor.”
“Emeklilik bir piyasa ürünü değildir”
Emekliliğin bir hak olduğunun altını çizen Karasu, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Emeklilik, insanın piyasa dalgalarına bırakılacağı bir alan olamaz. Emeklilik, primini ödeyen yurttaş ile sosyal devlet arasındaki tarihsel sözleşmedir. Beklenen şey fon performansı değil, insan onuruna yakışır bir emeklilik güvencesidir. AKP hükümeti bu tarihsel sözleşmeyi zayıflatıyor, kamusal emekliliği yıpratıyor ve BES’i cazip bir teklif gibi vitrine koyuyor.”
Karasu, BES uygulamalarında kullanılan dilin de sosyal devlet ilkeleriyle çeliştiğini belirterek, “‘Katkıyı artırdık, caymazsan bonus verdik’ dili satış dilidir” dedi.
“Kaybeden belli, kazanan belli”
Açıklamasında “Kaybeden belli, kazanan belli. Biz buna razı gelmeyiz” ifadesini kullanan Karasu, emekliliğin lütuf ya da sadaka değil, kamusal bir hak olduğunu vurguladı:
“Emeklilik fon performansına bağlanan bir piyasa ürünü değildir. Emeklilik, yıllarca ödenen primlerin karşılığıdır. AKP, ülkeyi yönetemediği için emeklilik riskini emekçinin sırtına yıkmakta, birikimi sermaye kanallarına akıtmaktadır.”
“Kamu kaynağının adresi SGK olmalıdır”
Karasu, bireysel emeklilik sistemine devlet katkısının doğru bir yönelim olmadığını savunarak şu ifadeleri kullandı:
“Kamu kaynağının adresi fon sistemi değil, kamusal emekliliğin omurgası olan SGK olmalıdır. Katkı varsa buraya yönelmelidir. TES tartışmalarının yoğunlaştığı bir dönemde BES üzerinden yapılan bu düzenleme, sosyal güvenliği güçlendirme amacı taşımıyor; emeklilik hakkını pazarlık alanına çekiyor.”
Cumhuriyet Halk Partisi’nin emekliliği piyasalaştıran anlayışa karşı olduğunu belirten Karasu, en düşük emekli gelirinin insanca yaşam düzeyine çıkarılması ve prim–aylık dengesinin adil hale getirilmesi gerektiğini söyledi.
